III KO 116/24

III KO 116/24 POSTANOWIENIE Dnia 9 października 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Piotr Mirek w sprawie W.U. i J.U. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 9 października 2024 r., wniosku obrońcy skazanych o wyłączenie sędziego na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. i art. 42 § 1 k.p.k., postanowił wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Zbigniewa Kapińskiego od udziału w sprawie III KO 116/24. UZASADNIENIE W sprawie III KO 116/24, w której postępowanie zostało zainicjowane wnioskiem sygnalizacyjnym obrońcy skazanych, wskazującym na istnienie podstawy wznowienia postępowania kasacyjnego w sprawie III KK 203/23 – udział w składzie orzekającym Sądu Najwyższego Ryszarda Witkowskiego, Marka Motuka i Małgorzaty Bednarek, powołanych na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa w składzie ukształtowanym na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2018 r. poz. 3), zarządzeniem Prezesa Sądu Najwyższego z dnia 10 września 2024 r. wyznaczono skład orzekający w osobach Prezesa Sądu Najwyższego Zbigniewa Kapińskiego oraz sędziów Sądu Najwyższego – Kazimierza Klugiewicza i Jarosława Matrasa. III KO 116/24 2 W dniu 16 września 2024 r. sędzia Jarosław Matras złożył wniosek o wyłączenie od udziału w sprawie sędziego Zbigniewa Kapińskiego wskazując na art. 6 ust. 1 EKPC (udział w sprawie sędziego powołanego w wadliwej procedurze) oraz zasadę nemo iudex in causa sua. W dniu 23 września 2024 r. wniosek o wyłączenie sędziego Zbigniewa Kapińskiego od udział sprawie, na podstawie art. 41 § 1 k.p.k., złożył obrońca skazanych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że wymieniony sędzia znajduje się takiej samej sytuacji prawnej jak sędzia Marek Motuk, którego dotyczy sygnalizacja wystąpienia podstawy do wznowienia postępowania z urzędu, a także sędzia biorący udział w wydaniu wyroku Sądu pierwszej instancji (niewłaściwa obsada tego Sądu stanowiła przedmiot zarzutu kasacji). Sędzia Zbigniew Kapiński został bowiem powołany na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej na zasadach określonych w ustawie z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw. Sąd Najwyższy stwierdził, co następuje. Złożenie przez stronę postępowania wniosku w trybie art. 42 § 1 k.p.k., który w ocenie Sądu Najwyższego jest zasadny, czyni zbytecznym odnoszenie się do kwestii związanych z inicjatywą wyłączenia sędziego Zbigniewa Kapińskiego pochodzącą od członka składu orzekającego. W przedstawionym wyżej stanie rzeczy wniosek obrońcy skazanych jest zasadny. Zgodnie z art. 41 § 1 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Niewątpliwie, za taką okoliczność trzeba uznać sytuację, kiedy to objęty żądaniem wyłączenia sędzia miałby decydować o zasadności sygnalizacji wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej z powołaniem się na okoliczność, która dotyczy również jego sytuacji prawnej. Przyjąć trzeba zatem w takim wypadku, że z perspektywy odbioru zewnętrznego istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego Zbigniewa Kapińskiego w sprawie, której wniosek dotyczy (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 3 listopada III KO 116/24 3 2021 r., IV KO 86/21, z dnia 1 czerwca 2022 r., IV KO 51/22; z dnia 7 lipca 2022 r., V KO 60/22). Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. WB [ms]