III KO 154/18

Izba Karna2019-11-06

Skład orzekający: Tomasz Artymiuk, Małgorzata Wąsek-Wiaderek, Włodzimierz Wróbel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skazany, który osobiście złożył wniosek o wznowienie postępowania, może skutecznie kwestionować ustalenia faktyczne sądów pierwszej i drugiej instancji, powołując się na okoliczności znane przed wydaniem prawomocnego orzeczenia?
Ratio decidendi
Wniosek o wznowienie postępowania, sporządzony osobiście przez skazanego, nie może służyć ponownej ocenie dowodów ani kontroli poprawności procedowania sądów w postępowaniu objętym wnioskiem. Argumentacja skazanego sprowadzająca się do kwestionowania ustaleń faktycznych i postulowania nadzwyczajnego złagodzenia kary, gdy okoliczności te były znane sądom orzekającym i instytucja złagodzenia kary ma charakter fakultatywny, nie spełnia wymogów formalnych wniosku o wznowienie postępowania. Wznowienie postępowania wymaga wskazania nowych faktów lub dowodów, które ujawniły się po wydaniu orzeczenia kończącego postępowanie.
Stan faktyczny
Skazany R.M. złożył wniosek o wznowienie postępowania, kwestionując ustalenia faktyczne i domagając się nadzwyczajnego złagodzenia kary z uwagi na działanie w warunkach ograniczonej poczytalności (art. 31 § 2 k.k.). Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku jako oczywiście bezzasadnego, wskazując, że skazany nie przedstawił nowych faktów ani dowodów, a jedynie próbował podważyć ocenę materiału dowodowego dokonaną przez sądy orzekające. Okoliczności dotyczące ograniczonej poczytalności były znane sądom w toku postępowania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KO 154/18 POSTANOWIENIE Dnia 6 listopada 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek SSN Włodzimierz Wróbel w sprawie R.M. skazanego z art. 148 § 1 k.k. w zw. z art. 31 § 2 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 6 listopada 2019 r. zażalenia skazanego na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 2019 r., III KO 154/18, o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 20 stycznia 2016 r., sygn. akt II AKa (…), utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w W. z dnia 31 sierpnia 2015 r., sygn. akt II K (…), jako oczywiście bezzasadnego, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 8 stycznia 2019 r., III KO 154/18, Sąd Najwyższy – na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. – odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania we wskazanej wyżej sprawie, sporządzonego osobiście przez skazanego R.M., jako oczywiście bezzasadnego. 2 Orzeczenie to zaskarżył, z zachowaniem ustawowego terminu, skazany. We wniesionym zażaleniu, nie formułując konkretnych zarzutów, podniósł – że został niesłusznie skazany – a w szczególności w jego sprawie nie zastosowano nadzwyczajnego złagodzenia kary pomimo przyjęcia, że działał w warunkach określonych w art. 31 § 2 k.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie skazanego na uwzględnienie nie zasługuje. Zaskarżone postanowienie jest już trzecim wydanym przez Sąd Najwyższy w oparciu o art. 545 § 3 k.p.k., bowiem również co do wcześniejszych wniosków R.M. o wznowienie postępowania wydawane były orzeczenia o odmowie ich przyjęcia jako oczywiście bezzasadnych (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 września 2016 r., III KO 47/16, utrzymane w mocy postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 2016 r. oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 maja 2017 r., III KO 34/17). W tym stanie rzeczy zbędne jest powtarzanie po raz kolejny zawartych w tych, jak i poddanym obecnej kontroli, postanowieniach rozważań co do przesłanek uzasadniających zastosowanie powołanego wyżej przepisu w sytuacji, gdy wniosek o wznowienie nie pochodzi od osoby wymienionej w art. 545 § 2 k.p.k. (obrońcy będącego adwokatem lub radcą prawnym). Skazany nie przyjmuje do wiadomości, że przedmiotem postępowania o wznowienie nie jest nigdy ponowna ocena dowodów oraz kontrola poprawności procedowania sądów w postępowaniu objętym wnioskiem. Tak było i wypadku wniosku, co do którego zapadło zaskarżone postanowienie. Słusznie stwierdzono w nim, że argumentacja skazanego sprowadza się wyłącznie do kwestionowania ustaleń faktycznych Sądu pierwszej instancji, w tym przez pryzmat zgromadzonego i ocenionego już w postępowaniu merytorycznym materiału dowodowego. Nie mogły tego poglądu zmienić podnoszone w zażaleniu argumenty. Sprowadzają się one do stwierdzenia, że wobec działania przez R.M. w warunkach art. 31 § 2 k.k. obligatoryjne było zastosowanie wobec niego instytucji nadzwyczajnego złagodzenia kary. Tymczasem instytucja nadzwyczajnego złagodzenia kary ma w tego rodzaju sytuacji charakter fakultatywny (art. 31 § 2 k.k. w zw. z art. 60 § 1 k.k.). Co więcej, również i w takim wypadku uznanie, że w orzeczeniu nie uwzględniono okoliczności zobowiązujących do nadzwyczajnego złagodzenia kary 3 (art. 540 § 1 pkt 2 lit. b k.p.k.) wymaga, aby wynikało to z nowych faktów lub dowodów, które ujawniły się po wydaniu orzeczenia kończącego postępowanie sądowe objęte wnioskiem o wznowienie. Tymczasem okoliczność działania R. M. tempore criminis w warunkach znacznie ograniczonej poczytalności znana była orzekającym w sprawie o sygn. akt II K (...) Sądom, które tę okoliczność uwzględniły zarówno w opisie czynu przypisanego ówczesnemu oskarżonemu, jak i w jego kwalifikacji prawnej. Wobec tego, że skazany nie wskazał na nowe fakty i dowody, a więc jego wniosek nie spełnia wymogów wynikających z przepisów rozdziału 56 Kodeksu postępowania karnego, ani też nie sygnalizuje wystąpienia okoliczności obligujących sąd wznowieniowy do wznowienia postępowania z urzędu (art. 542 § 3 k.p.k.), słuszna była decyzja Sądu Najwyższego o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie osobiście sporządzonego przez R.M. bez wzywania go do usunięcia jego braków formalnych. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia. as

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 148 § 1 KKart. 31 § 2 KKart. 437 § 1 KPKart. 545 § 3 KPKart. 545 § 2 KPKart. 60 § 1 KKart. 540 § 1 pkt 2art. 542 § 3 KPK§ 1§ 2§ 3§ 1 pkt 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy