III KO 163/26
Izba Karna2026-07-29
Skład orzekający: Jerzy Grubba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości powinien zostać uwzględniony, gdy sprawa dotyczy byłego adwokata sądu, a jego była żona jest sędzią tego sądu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. nie zasługiwał na uwzględnienie. Uzasadnienie wniosku nie zawierało przekonujących argumentów świadczących o tym, że pozostawienie sprawy w dotychczasowej właściwości mogłoby stanowić zagrożenie dla dobra wymiaru sprawiedliwości. Sąd podkreślił wyjątkowy charakter instytucji przekazania sprawy i wskazał, że zbyt szerokie jej stosowanie może osłabić zaufanie do wymiaru sprawiedliwości.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w Krakowie wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy dotyczącej udzielenia przerwy w odbywaniu kary przez skazanego G. T. innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem wniosku był fakt, że skazany był adwokatem w okręgu tego sądu, a jego była żona jest nadal sędzią sądu rejonowego, przy czym oboje są skonfliktowani. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku Sądu Okręgowego w Krakowie o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.Pełny tekst orzeczenia
III KO 163/26 POSTANOWIENIE Dnia 29 lipca 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba w sprawie skazanego G. T. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 29 lipca 2026r. wniosku Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 7 lipca 2026r., sygn. akt V Kow 367/25 o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37§1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Krakowie wskazanym wyżej postanowieniem, na podstawie art. 37§1 k.p.k., wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania sprawy o udzielenie przerwy w odbywaniu kary przez G. T. do rozpoznania sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Wniosek Sądu został uzasadniony faktem, że sprawa dotyczy skazanego, który był adwokatem w okręgu tego Sądu, a jego była żona jest nadal Sędzią Sądu Rejonowego, przy czym obydwoje są silnie skonfliktowani. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek Sądu Okręgowego nie zasługiwał na uwzględnienie.
III KO 163/26 2 Uzasadnienie wydanego w tym przedmiocie postanowienia nie zawiera przekonujących argumentów mogących świadczyć o tym, że pozostawienie niniejszej sprawy we właściwości sądu powołanego ustawowo do jej rozpoznania, mogłoby stanowić zagrożenie dla dobra wymiaru sprawiedliwości, będącego wyłącznym kryterium przekazania sprawy – na podstawie art. 37§1 k.p.k. – innemu sądowi równorzędnemu. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wielokrotnie wskazywano na wyjątkowy charakter instytucji uregulowanej we wskazanym przepisie, podkreślając że zbyt szerokie jej stosowanie może spowodować skutki wręcz sprzeczne z ratio legis powołanego przepisu, osłabiając poczucie zaufania nie tylko do konkretnego sądu, lecz również do całego wymiaru sprawiedliwości (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 sierpnia 2000r., II KO 156/00, Prok. i Pr. 2001, nr 1, poz. 9). Tylko więc w szczególnych wypadkach, gdy zagrożenie dla dobra wymiaru sprawiedliwości jest realne, uznać można, że istnieją istotne racje przemawiające za odstąpieniem od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, również w znaczeniu miejscowym. Takiej okoliczności nie może stanowić sam fakt, że sprawa dotyczy osoby, która wykonywała swój zawód na terenie właściwości Sądu Okręgowego w Krakowie. Brak jest bowiem jakichkolwiek przekonujących przesłanek świadczących o tym, że ta okoliczność mogłaby wpłynąć na obiektywizm i bezstronność wszystkich sędziów tego sądu. Sprawa była w przeszłości przekazywana do rozpoznania sądowi równorzędnemu poza apelację […], jednak dotyczyło to merytorycznego jej rozpoznania. Obecna toczy się na etapie postępowania wykonawczego i w istocie sprowadza się do analizy przedstawionej dokumentacji lekarskiej, a więc kryterium obiektywnego. Brak jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, iż obecnie istnieje jakiekolwiek zagrożenie dla dokonania obiektywnej oceny stanu zdrowia skazanego i wyciągnięcia z tego wniosków co o możliwości odbywania przez niego kary pozbawienia wolności. Sam Sąd w swym wniosku podkreśla to wielokrotnie. Jeżeli zaś istnieją indywidualne względy w ocenie bezstronności poszczególnych sędziów, winny one zostać rozwiązane poprzez złożenie wniosków w trybie art. 41§1 k.p.k., tak jak już ma to miejsce. Skorzystać należy też z instytucji z art. 42§1 k.p.k. Takie rozwiązanie w znacznie właściwszy sposób oddaje istotę
III KO 163/26 3 problemu, który w tym przypadku może dotyczyć tylko pojedynczych osób, niż to, które przewidziano w art. 37§1 k.p.k. Uwzględniając powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [J.J.] [r.g.]
Powiązane orzeczenia
- IV KO 104/21 2021-09-16Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości powinien zostać uwzględniony, jeśli podniesione okoliczności nie wskazują na brak możliwości obiektywnego rozp…
- II KO 87/14 2014-12-17Czy wniosek Sądu Okręgowego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, uzasadniony relacjami zawodowymi sędziów z podejrzaną i jej mężem, powinien zostać uwzględniony w cał…
- V KO 13/20 2020-02-27Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, uzasadniony zarzutami dotyczącymi sędziego tego sądu, powinien zostać uwzględniony na podstawie art. 37 k.p.k. w celu ochrony dobra wymiar…
- III KO 84/18 2018-08-28Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, uzasadniony obawą o brak bezstronności w związku z tym, że sprawa dotyczy sędziów tego sądu, powinien zostać uwzględniony?
- III KO 83/18 2018-08-23Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, uzasadniony obawą o brak bezstronności w związku z tym, że sprawa dotyczy sędziów tego sądu, powinien zostać uwzględniony?
Powołane przepisy
art. 37§1 KPKart. 41§1 KPKart. 42§1 KPK§1
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 30.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy