III KO 174/24
Izba Karna2025-01-21
Skład orzekający: Jerzy Grubba, Anny Dziegawki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sędziowie Sądu Najwyższego powołani na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. powinni zostać wyłączeni od udziału w sprawie rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania kasacyjnego, w którym podnoszone są zarzuty dotyczące nienależytej obsady sądu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał wnioski o wyłączenie sędziów za zasadne. Rozstrzygnięcie oparto na uchwale składu połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. (sygn. akt BSA I-4110-1/20), która stanowi, że nienależyta obsada sądu zachodzi, gdy bierze w nim udział osoba powołana na urząd sędziego SN na wniosek KRS ukształtowanej w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. Ponadto, sędziowie rozpoznawaliby pośrednio kwestię własnego statusu sędziowskiego, co rodziłoby wątpliwości co do ich bezstronności.Stan faktyczny
Obrońca skazanego W. W. złożył wniosek o wznowienie postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2022 r. w sprawie o sygn. akt III KK 573/22. Po powiadomieniu stron o składzie Sądu Najwyższego, obrona złożyła wnioski o wyłączenie od udziału w sprawie sędziów Anny Dziergawki i Antoniego Bojańczyka. Uzasadnienie wniosków oparto na okolicznościach związanych z powołaniem wskazanych sędziów w następstwie rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziów Sądu Najwyższego Annę Dziergawkę i Antoniego Bojańczyka od udziału w sprawie rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
III KO 174/24 POSTANOWIENIE Dnia 21 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba w sprawie wniosków obrońcy skazanego W. W. o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego Anny Dziergawki i Antoniego Bojańczyka od udziału w sprawie, której przedmiotem jest rozpoznanie wniosku o wznowienie postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2022r. w sprawie o sygn. akt III KK 573/22 po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 21 stycznia 2025r. na podstawie art. 41§1 k.p.k. i art. 42 § 1 k.p.k. postanowił: wyłączyć sędziów Sądu Najwyższego Annę Dziergawkę i Antoniego Bojańczyka od udziału w sprawie rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2022r. w sprawie o sygn. akt III KK 573/22 złożonego przez obrońcę skazanego W. W., a prowadzonej w Sądzie Najwyższym pod sygn. akt III KO 174/24. ł.n UZASADNIENIE
III KO 174/24 2 W dniu 22 października 2024 r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek obrońcy skazanego W. W. o wznowienie postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2022 r. w sprawie o sygn. akt III KK 573/22. Następnie, po powiadomieniu stron o składzie Sądu Najwyższego, obrona złożyła wnioski o wyłączenie od udziału w tej sprawie SSN Anny Dziegawki i Antoniego Bojańczyka. Uzasadniając wnioski obrońca odwołał się przede wszystkim do okoliczności związanych z powołaniem wskazanych Sędziów w następstwie rekomendacji udzielonej przez Krajową Radę Sądownictwa w składzie, który został ukształtowany ustawą z dnia 8 grudnia 2017r. (Dz. U. z 2018r., poz. 3). Sąd Najwyższy zważył co następuje: Złożony przez obrońcę wnioski o wyłączenie od udziału w rozpoznaniu sprawy zawisłej w Sądzie Najwyższym Sędziów SN Anny Dziergawki i Antoniego Bojańczyka są zasadne. Rozważania w niniejszej sprawie w istocie ograniczyć należy do stwierdzenia, że zgodnie z pkt 1 uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020r., sygn. akt BSA I-4110-1/20 „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439§1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3)”. Uchwała ta w swej treści stanowi zasadę wiążącą wszystkie składy Sądu Najwyższego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2021 r., I KZ 29/21, OSNK 2021, z. 10, poz. 41). Wyżej wskazana okoliczność czyni koniecznym uznanie zasadności złożonych przez obrońcę wniosków, gdyż postępowanie prowadzone przez sąd w składzie z udziałem wskazanych Sędziów byłoby obciążone wadą traktowaną na gruncie wykładni przyjętej w wyżej wskazanej uchwale, jako bezwzględna
III KO 174/24 3 przyczyna odwoławcza z art. 439§1 pkt 2 k.p.k. Z oczywistych względów do takich sytuacji dopuszczać nie można. Dodatkowo wskazać należy, że zarówno sam wniosek wznowieniowy, jak i wcześniejsza kasacja, wskazują również na zarzuty związane z nienależytą obsadą sądów rozpoznających sprawę i to powiązane z tą samą wadą procesu nominacyjnego sędziów. Powstawałaby zatem sytuacja, że wskazani wyżej sędziowie rozpoznając przedmiotowy wniosek wypowiadaliby się pośrednio co do własnego statusu sędziowskiego. Taka sytuacja musiałaby nasuwać najdalej idące wątpliwości co do ich bezstronności. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. ł.n r.g.
Powiązane orzeczenia
- II KO 97/24 2026-01-21Czy wniosek o wznowienie postępowania kasacyjnego, oparty na zarzucie nienależytej obsady sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. z uwagi na udział sędziego powołanego w wadliwej procedurze, może być uwzględniony?
- III KO 4/25 2025-03-26Czy nienależyta obsada Sądu Najwyższego, wynikająca z wadliwego powołania sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej na podstawie ustawy z 2017 r., stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą uzasadniającą…
- I KO 25/24 2024-05-08Czy wniosek o wznowienie postępowania kasacyjnego, oparty na zarzucie nienależytej obsady Sądu Najwyższego z powodu wadliwego trybu powołania sędziego, może być traktowany jako sygnalizacja potrzeby wznowienia postępowan…
- I KO 38/24 2024-05-08Czy dopuszczalne jest wznowienie postępowania kasacyjnego zakończonego postanowieniem o oddaleniu kasacji, jeżeli w składzie orzekającym brała udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej…
- IV KO 150/24 2025-03-12Czy w przypadku, gdy w składzie orzekającym Sądu Najwyższego zasiadał sędzia powołany na urząd w trybie określonym w ustawie nowelizującej KRS z 2017 r., możliwe jest wznowienie postępowania kasacyjnego zakończonego post…
Powołane przepisy
art. 41§1 KPKart. 42 § 1 KPKart. 439§1 pkt 2 KPK§1§ 1§1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy