III KO 65/15

Izba Karna2015-07-29

Skład orzekający: Przemysław Kalinowski, Andrzej Ryński, Dariusz Świecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien z urzędu wznowić postępowanie w sprawie o wydanie wyroku łącznego, jeśli sędzia orzekający w pierwszej instancji brał udział w wydaniu orzeczenia, które zostało następnie zmienione przez sąd apelacyjny?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie stwierdził podstaw do wznowienia postępowania z urzędu. Kluczowe znaczenie ma fakt, że zakaz orzekania przez sędziego, który brał udział w wydaniu orzeczenia podlegającego uchyleniu (art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k.), dotyczy sytuacji, gdy sprawa jest ponownie rozpoznawana w tej samej materii. W przypadku postępowania o wydanie wyroku łącznego, które obejmuje wiele wcześniejszych rozstrzygnięć, nie można dopatrywać się takiej zależności między orzeczeniami, która uzasadniałaby wznowienie postępowania na podstawie podnoszonej przez skazanego okoliczności.
Stan faktyczny
Skazany M.O. wystąpił o wznowienie z urzędu postępowania w sprawie o wydanie wyroku łącznego. Jako podstawę wskazał, że w pierwszej instancji orzekał sędzia, który brał udział w wydaniu jednego z orzeczeń podlegających łączeniu, które zostało następnie zmienione przez sąd apelacyjny. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę z urzędu i nie stwierdził podstaw do wznowienia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie stwierdził podstaw do wznowienia postępowania z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KO 65/15 POSTANOWIENIE Dnia 29 lipca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Przemysław Kalinowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Andrzej Ryński SSN Dariusz Świecki w sprawie M.O. o wydanie wyroku łącznego w przedmiocie rozważenia z urzędu podstawy do wznowienia postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w O. zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 09 czerwca 2011r. postanowił nie stwierdzić podstawy do wznowienia postępowania z urzędu wskazanej przez M. O. w sprawie Sądu Okręgowego w O., sygn. akt II K …/10, zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 9 czerwca 2011r., sygn. akt II AKa …/11. UZASADNIENIE Skazany M. O., działając na podstawie art. 9 § 2 k.p.k., wystąpił o wznowienie z urzędu postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w O. zakończonej wyrokiem z dnia 17 stycznia 2011 r., utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 9 czerwca 2011 r. Wystąpienie to, Przewodniczący Wydziału Izby Karnej Sądu Najwyższego skierował do rozpoznania na posiedzeniu. Przyczyną podjęcia działania z urzędu w tej sprawie miało być – zdaniem autora wystąpienia – wydanie orzeczenia Sądu I instancji z udziałem sędziego, który – w jego przekonaniu – podlegał wyłączeniu z mocy prawa. Podnoszone uchybienie miało wynikać z naruszenia zakazu orzekania w sprawie przez sędziego biorącego udział w wydaniu orzeczenia , które zostało uchylone – art. 40 § 1 pkt 7 k.pk. Taka sytuacja miała powstać w związku z tym, że 2 w sprawie Sądu Okręgowego w O. w przedmiocie wydania wyroku łącznego sygn. akt II K ../10, zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 9 czerwca 2011 r., sygn. akt II AKa ../11, w pierwszej instancji orzekał sędzia Sądu Okręgowego w O.- W. O., który brał udział w wydaniu jednego z orzeczeń podlegających łączeniu. Zapadło ono w sprawie tego Sądu sygn. akt II K …/03 i zostało zmienione wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 21 września 2005 r., sygn. akt II AKa …/05, który uniewinnił ówcześnie oskarżonego M. O. od części czynów przypisanych mu wyrokiem Sądu I instancji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Inicjatywa podjęta przez skazanego M. O. w trybie art. 9 § 2 k.p.k. ubiegającego się o wznowienie z urzędu postępowania w przedmiotowej sprawie – okazała się chybiona. Analiza okoliczności wskazanych we wniosku prowadzi do przekonania, że nie mogą one stanowić podstawy do wzruszenia z urzędu przez Sąd Najwyższy wyroków: Sądu Okręgowego w O. z dnia 17 stycznia 2011 r. sygn. akt II K …/10 oraz Sądu Apelacyjnego z dnia 9 czerwca 2011 r., sygn. akt II AKa …/11, jakie zapadły w toku postępowania o wydanie wyroku łącznego. Wbrew wywodom skazanego przy wydawaniu przedmiotowych rozstrzygnięć nie doszło do wystąpienia okoliczności o jakiej mowa w art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. Sędzia Sądu Okręgowego W. O. nie był wyłączony z mocy prawa od wyrokowania w tej sprawie. Istota zakazu wynikającego z dyspozycji art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. polega na odsunięciu od ponownego orzekania w sprawie sędziego, który już dał wyraz swoim ocenom prawnym i faktycznym w tej sprawie w postaci rozstrzygnięcia, a w wyniku kontroli odwoławczej lub nadzwyczajnej – to orzeczenie zostało uchylone. Jest jednak oczywiste, że chodzi tu o wyłączenie od orzekania w sytuacji, gdy sprawa w całości lub w części jest ponownie rozpoznawana. Tylko wtedy spełnione są bowiem oba elementy tworzące zakaz wynikający z art. 40 § 1 pkt 7 k.pk., tj. doszło do uchylenia wcześniejszego orzeczenia, a sprawa dalej się toczy w przedmiocie „wydania orzeczenia, które zostało uchylone” (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 30 września 2003 r., I KZP 26/03, OSNKW 2003,z. 9-10, poz.82). Tymczasem, w niniejszym wypadku taka sytuacja nie wystąpiła. Niezależnie od tego, że wyrok Sądu Okręgowego w O. z dnia 7 lutego 2005 r. w sprawie II K 3 …/03, wydany z udziałem sędziego W. O., został jedynie częściowo zmieniony wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 21 września 2005 r. sygn. akt II AKa …/05 przez uniewinnienie M. O. od dwóch zarzutów, a w odniesieniu do pozostałych czynów przypisanych temu skazanemu, utrzymano go w mocy, zasadnicze znaczenie ma fakt braku tożsamości tej sprawy, z postępowaniem późniejszym, którego przedmiotem było wydanie wyroku łącznego. Już chociażby z uwagi na specyfikę tego ostatniego postępowania obejmującego – z założenia – wiele wcześniejszych rozstrzygnięć i oderwanego od ustaleń faktycznych oraz ocen prawnych wyrażonych w jednostkowych wyrokach podlegających połączeniu – nie można dopatrywać się takiej zależności między orzeczeniami instancyjnymi, które zapadły w poszczególnych sprawach jednostkowych oraz postępowaniem w przedmiocie wydania wyroku łącznego, jaką ma wyeliminować regulacja zamieszczona w art. 40 § 1 pkt 7 k.pk. Jak wynika z powyższego, okoliczność podnoszona przez skazanego M. O. nie potwierdza naruszenia zakazu wynikającego z powołanego wyżej przepisu, wobec czego brak było podstaw do podejmowania z urzędu działań zmierzających do wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie. Mając to wszystko na uwadze Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 9 § 2 KPKart. 40 § 1 pkt 7 k.pk.art. 439 § 1 pkt 1 KPKart. 40 § 1 pkt 7 KPK§ 2§ 1 pkt 7§ 1 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy