III KO 71/19
Izba Karna2019-10-03
Skład orzekający: Marek Pietruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak możliwości kontaktu telefonicznego z obrońcą w toku postępowania sądowego oraz brak przyznania obrońcy z urzędu w postępowaniu przygotowawczym, a także sposób wyznaczenia składu sądu, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, uznając podniesione przez skazanego zarzuty za oczywiście bezzasadne. Stwierdzono, że brak obrońcy w postępowaniu przygotowawczym nie jest podstawą do wznowienia postępowania sądowego, jeśli oskarżony korzystał z pomocy obrońcy w toku postępowania sądowego. Ponadto, brak możliwości kontaktu telefonicznego z obrońcą nie został potwierdzony, a sposób wyznaczenia składu sądu, który nie był obligatoryjnie losowany z uwagi na datę wprowadzenia przepisów, nie stanowił naruszenia gwarancji procesowych.Stan faktyczny
Skazany K.D. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, powołując się na naruszenia gwarancji procesowych. Jako podstawy wskazał brak pomocy obrońcy z urzędu w postępowaniu przygotowawczym, brak możliwości kontaktu telefonicznego z obrońcą w trakcie postępowania sądowego oraz sposób wyznaczenia składu sądu. Wniosek został złożony po prawomocnym wyroku Sądu Apelacyjnego utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KO 71/19 POSTANOWIENIE Dnia 3 października 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Pietruszyński w sprawie K.D., skazanego z art. 148§1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w dniu 3 października 2019 r., wniosku skazanego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 6 czerwca 2012 r., sygn. akt II AKa (…), utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w G. z dnia 8 marca 2012 r., sygn. akt IV K (…), na podstawie art. 545§3 k.p.k. p o s t a n o w i ł odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności. UZASADNIENIE W dniu 2 lipca 2019 r. do Sądu Najwyższego wpłynął kolejny wniosek sporządzony przez K.D. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym, wskazanym powyżej wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…). Jako podstawę prawną wniosku wskazano przepisy art. 540 § 2 i 3 k.p.k. W uzasadnieniu wniosku, argumentując za zasadnością uwzględnienia wniosku o wznowienie, podniesiono, że w postępowaniu przygotowawczym wnioskodawca nie korzystał z pomocy obrońcy z urzędu, gdyż Sąd mu go nie przyznał. Wnioskodawca wskazał, że taki sposób prowadzenia postępowania w jego sprawie stanowił naruszenie gwarancji procesowych, przysługujących osobie stojącej pod zarzutem popełnienia przestępstwa z art. 148 § 1 k.k. oraz warunków rzetelnego procesu karnego, jak też postanowień Konstytucji RP. Wskazał również, że w czasie postępowania sądowego nie miał możliwości kontaktu telefonicznego z obrońcą, które to prawo przysługuje obecnie
2 oskarżonym. Podniósł też, że naruszeniem zasad rzetelnego procesu było również orzekania w jego sprawie przez sąd, którego skład nie został wyznaczony w sposób losowy. Analiza treści wniosku musi prowadzić do stwierdzenia, że wskazane przez wnioskodawcę uchybienia procesowe nie mogły stanowić przesłanki żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 540 § 2 i 3 k.p.k. Podnoszone przez wnioskodawcę uchybienia postępowania karnego dotyczące, braku możliwości korzystania z pomocy obrońcy z urzędu w postępowaniu przygotowawczym oraz ukształtowania składu sądu w inny sposób niż w drodze losowania, były już przedmiotem rozpoznania przez Sąd Najwyższy i wnioski skazanego o wznowienie spotkały się odmową przyjęcia z powodu ich oczywistej bezzasadności (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 21 listopada 2017 r. III KO 96/17, z dnia 21 marca 2018 r., III KO 18/18).Sąd Najwyższy podzielił w pełni argumentację prawną przedstawioną w tych orzeczeniach sprowadzającą się do wykazania, że brak obrońcy w toku śledztwa nie jest okolicznością uzasadniającą ponowienie postępowania sądowego, w sytuacji gdy oskarżony w toku postępowania sądowego korzystał z pomocy obrońcy, a obligatoryjne losowania składów sędziowskich przez scentralizowany system informatyczny zostało wprowadzone z dniem 1 stycznia 2018 r. na mocy stosownych przepisów prawnych, zwłaszcza, że skazany nie przedstawił nowych okoliczności, które uzasadniałyby konieczność zmiany zaprezentowanej argumentacji. W kontekście tej argumentacji należało jedynie podnieść, że również w judykaturze wskazuje się, iż nie jest wymagane - ze względu na ograniczenie w art. 80 k.p.k. obrony obligatoryjnej do postępowania jurysdykcyjnego - posiadanie obrońcy przez podejrzanego w postępowaniu przygotowawczym, któremu zarzucono zbrodnię, do której rozpoznania jest uprawniony wyłącznie sąd okręgowy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 stycznia 2004 r., III KK 226/03). Odnośnie kolejnego podniesionego przez wnioskodawcę uchybienia, które miało uzasadniać, jego zdaniem, wznowienie postępowania, a to braku możliwości kontaktu telefonicznego z obrońcą, należało ponownie wskazać, że oskarżony w toku całego postępowania sądowego korzystał z pomocy profesjonalnego przedstawiciela i jak wynika z akt postępowania jurysdykcyjnego przedstawiciel
3 ten nie był ograniczony w wykonywaniu swoich działań obrończych, aktywnie prowadził obroną skazanego i skazany miał niezakłóconą możliwość kontaktu z obrońcą w toku całego postępowania sądowego. Uwzględnienie tych okoliczności w pełni uzasadniało odmowę przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności. Z uwagi na powyższe należało orzec jak w sentencji. as
Powiązane orzeczenia
- III KO 166/25 2025-11-27Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania karnego z urzędu lub na wniosek skazanego, w szczególności w związku z zarzucaną nienależytą obsadą sądu lub brakiem udziału obrońcy?
- V KO 38/21 2021-06-30Czy brak obrońcy podczas przesłuchania w prokuraturze, a także oddalenie wniosków dowodowych o badania wariograficzne, stanowią podstawę do wznowienia postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem?
- III KO 89/19 2020-02-11Czy naruszenie przepisów dotyczących wyznaczania składu orzekającego lub niewyłączenie sędziego z uwagi na uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności może stanowić podstawę do wznowienia postępowania karnego?
- III KO 60/24 2024-08-14Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jeżeli wnioskodawca podnosi argumenty, które były już przedmiotem rozpoznania lub nie mieszczą się w katalogu przesłanek określo…
- III KO 24/24 2024-03-20Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem skazującym, jeśli wnioskodawca podnosi zarzuty dotyczące przebiegu postępowania dowodowego, które nie mieszczą się w katalogu pr…
Powołane przepisy
art. 148§1 KKart. 545§3 KPKart. 540 § 2art. 148 § 1 KKart. 80 KPK§1§3§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy