III KS 13/26

PostanowienieIzba Karna2026-05-13

Skład orzekający: Małgorzata Bednarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga obrońcy oskarżonego na wyrok sądu odwoławczego, oparta na zarzucie nienależytej obsady sądu, jest zasadna?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił skargę jako niezasadną. Stwierdzono, że nie wystąpiła bezwzględna przesłanka odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., ponieważ sposób powołania sędziego na podstawie ustawy z 2017 r. nie stanowi takiej przesłanki. Autor skargi nie wskazał konkretnych argumentów uzasadniających wadliwość procesu nominacyjnego w kontekście wpływu na treść orzeczenia, ani nie zgłaszał zastrzeżeń co do osoby sędziego w toku postępowania przed sądem niższej instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi obrońcy oskarżonego J. L. na wyrok Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu, który uchylił w części wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Głównym zarzutem w skardze była nienależyta obsada sądu z powodu sposobu powołania sędziego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę obrońcy oskarżonego i obciążył oskarżonego kosztami sądowymi postępowania skargowego.

Pełny tekst orzeczenia

III KS 13/26 POSTANOWIENIE Dnia 13 maja 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek w sprawie oskarżonego J. L. oskarżonego o czyny z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 231 k.k. i in po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 13 maja 2026 r. skargi obrońcy oskarżonego na wyrok Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu z 4 listopada 2025 r., sygn. II Ka 295/25 uchylającego w części wyrok Sądu Rejonowego w Tarnobrzegu z 6 czerwca 2025 r., sygn. II K 307/24 i przekazującego sprawę w uchylonej części Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania na podstawie art. 539e § 2 k.p.k. postanowił: 1. oddalić skargę; 2. kosztami sądowymi postępowania skargowego obciążyć oskarżonego. UZASADNIENIE J. L. został oskarżony o to, że: 1. w dniu 19 listopada 2022 r. w T. woj. [...], powołując się na fakt, iż jest czynnym funkcjonariuszem Komendy Policji w W., podżegał funkcjonariuszy Policji, sierżanta P. S. oraz młodszego aspiranta E. P. z Komendy Miejskiej Policji w T., do niedopełnienia obowiązków służbowych, poprzez odstąpienie od III KS 13/26 2 kontroli kierowanego przez niego pojazdu marki B. oznaczonego niemieckimi tablicami rejestracyjnymi o numerach […] oraz do niesprawdzania wyżej wymienionych tablic rejestracyjnych w systemie policyjnym, gdyż nie przynależą one do tego pojazdu i służą mu one do unikania odpowiedzialności z tytułu popełnianych wykroczeń drogowych, tj. o przestępstwo z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 231 § 1 k.k.; 2. w dniu 19 listopada 2022 r. w T., woj. [...], powołując się fakt, iż jest czynnym funkcjonariuszem Komendy Policji w W., podżegał funkcjonariusza Policji, sierżanta P. S. z Komendy Miejskiej Policji w T., do złożenia niezgodnych z prawdą zeznań, w toku prowadzonego na podstawie ustawy postępowania przygotowawczego, z których miało wynikać, iż niemieckie tablice rejestracyjne o numerach […] znajdujące się na kontrolowanym samochodzie marki B. zostały mu podmienione przez nieustalone osoby, a on nie miał o tym wiedzy, tj. o przestępstwo z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 233 § 1 k.k.; 3. w dniu 19 listopada 2022 r. w T. woj. [...], posiadał bez wymaganego zezwolenia 3 sztuki nabojów pośrednich kalibru 7,62 x 39 milimetrów, wyprodukowanych w Polsce w 1974 roku, które to naboje stanowią amunicję w rozumieniu ustawy o broni i amunicji i na których posiadania wymagane jest pozwolenie, tj. o przestępstwo z art. 263 § 2 k.k. Wyrokiem z 6 czerwca 2025 roku, sygn. II K 307/2024, Sąd Rejonowy w Tarnobrzegu uznał J. L. za winnego tego, że w dniu 19 listopada 2022 r. w T. nakłaniał funkcjonariusza policji, sierżanta P. S. z Komendy Miejskiej Policji w T. do złożenia niezgodnych z prawdą zeznań mających służyć za dowód w postępowaniu w sprawie o wykroczenie, z których miało wynikać, iż niemieckie tablice rejestracyjne o numerach […] znajdujące się na kontrolowanym samochodzie marki B. zostały mu podmienione przez nieustalone osoby, a on nie miał o tym wiedzy, tj. przestępstwa z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 233 § 1 k.k. i za to na mocy art. 19 § 1 k.k. w zw. z art. 233 § 1 k.k. orzekł wobec niego karę pozbawienia wolności w wymiarze 10 miesięcy, której wykonanie w pkt. III wyroku, na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k. i art. 70 § 1 k.k. warunkowo zawiesił na okres próby 2 lat. Na podstawie art. 41 § 1 k.k. sąd nadto orzekł wobec ww. środek karny w postaci zakazu III KS 13/26 3 wykonywania zawodu policjanta na okres 4 lat, na podstawie art. 230 § 2 k.k. zarządził zwrot telefon komórkowy marki X. nr IMEI [...] wraz z kartą sim. W pkt. V Wyroku, Sąd uniewinnił J. L. od popełnienia zarzucanego mu przestępstwa z art. 18 § 2 kk w zw. z art. 231 § 1 kk. Na podstawie art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k. w zw. z art. 1 § 2 k.k. w pkt. VI Wyroku postępowanie w zakresie czynu o znamionach określonych art. 263 § 2 k.k. - umorzył, obciążając oskarżonego, w zakresie tego czynu, kosztami procesu. Na podstawie art. 45a § 1 k.k., sąd orzekł w pkt. VII wyroku przepadek 3 naboi kalibru 7,62 x 39 mm. Nadto zasądził od oskarżonego J. L. na rzecz Skarbu Państwa kwotę 6.150,91 złotych tytułem zwrotu wydatków i kwotę 180 złotych, tytułem opłaty. Apelację od powyższego wyroku wywiódł obrońca oskarżonego oraz prokurator na jego niekorzyść. Wyrokiem z 4 listopada 2025 r., o sygn. II K 307/24, Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu: 1. uchylił zaskarżony wyrok w pkt V, VI, VII i VIII i sprawę oskarżonego J. L. co do czynów z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 231 § k.k. i art. 263 § 2 k.k. przekazał sądowi I instancji do ponownego rozpoznania; 2. utrzymał w mocy zaskarżony wyrok w pozostałej części; 3. zasądził od oskarżonego J. L. na rzecz Skarbu Państwa kwotę 220,00 złotych, tytułem kosztów sądowych za obie instancje. Skargę na powyższy wyrok sądu odwoławczego złożył obrońca J. L. - adw. M. K., zaskarżając go w całości na jego korzyść i wyrokowi temu zarzucił: - istnienie bezwzględnej przesłanki odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w postaci nienależytej obsady sądu tj. wydania zaskarżonego orzeczenia przez sędziego Sądu Okręgowego X. Y., który został powołany na urząd sędziego w sądzie powszechnym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2018.3 tj. powołanego do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego w Sądzie Okręgowym w Tarnobrzegu postanowieniem Prezydenta RP Nr 1130.[…].2022 z […] 2022 r. na wniosek KRS Nr […] z […] 2021 r. Stawiając powyższy zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. III KS 13/26 4 W odpowiedzi na skargę prokurator wniósł o jej oddalenie. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Dokonując kontroli wniesionej skargi Sąd Najwyższy nie stwierdził istnienia - na etapie postępowania odwoławczego - wskazywanego przez obrońcę uchybienia z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Autor skargi wskazuje na wystąpienie w sprawie bezwzględnej przyczyny odwoławczej art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. jaką stanowi, jego zdaniem, fakt wydania zaskarżonego wyroku przez sąd, w składzie którego zasiadała osoba powołana na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 2017 r. W tym miejscu należy odnieść się do licznych w ostatnich latach poglądów doktryny na temat okoliczności związanych z wadliwością procesu nominacyjnego w kontekście nienależytej obsady sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. W treści skargi jej autor powołuje się na uchwałę składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r. (sygn. akt BSA I-4110-1/20, OSNK z. 2/2020, poz. 7), w zgodzie z którą: „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. [] zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego w sądzie powszechnym albo wojskowym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3), jeżeli wadliwość́ procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (pkt 2 uchwały)”. Zgodnie więc ze stanowiskiem zaprezentowanym w ww. poglądzie prawnym zmaterializowanie się uchybienia polegającego na nienależytej obsadzie sądu mającej wynikać z udziału w procesie nominacyjnym wymaga każdorazowo wskazania wpływu wadliwości procesu nominacyjnego na treść zaskarżonego orzeczenia. Nadto III KS 13/26 5 wskazać należy, że ww. uchwała nie ma waloru normatywnego, co wynika wprost z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 20 kwietnia 2020 r., o sygn. U 2/20. W wyroku tym Trybunał stwierdził, że wskazana uchwała Sądu Najwyższego jest niezgodna z art. 179, art. 144 ust. 3 pkt 17, art. 183 ust. 1, art. 45 ust. 1, art. 8 ust. 1, art. 7 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 2 i art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864/30, z późn. zm.) oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 z późn. zm. OTK-A 2020, poz. 61 (Dz. U. z 2020 r. poz. 376). Zgodnie zaś ze stanowiskiem zawartym w postanowieniu Sądu Najwyższego z 23 września 2021 r., sygn. IV KZ 37/21, które Sąd Najwyższy w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela, od strony formalnej nie ma instrumentów prawnych po stronie jakiegokolwiek organu, w tym i Sądu Najwyższego, służących do tego, by weryfikować i negować orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w aspekcie ich obowiązywania, potencjalnych intencji Trybunału w zakresie orzekania, czy wreszcie poddawać kontroli poszczególne składy sędziowskie, w których orzeczenia te były wydawane. Odnosząc się w dalszym ciągu do poglądów doktryny, przytoczyć należy uchwałę Sądu Najwyższego z 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22 (OSNK 2022/6/22), w której Sąd Najwyższy stanął na stanowisku, że brak jest podstaw do przyjęcia a priori, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Ww. poglądy prawne nie są jedynymi. W orzecznictwie Sądu Najwyższego bowiem obok ww. poglądów podkreśla się – i tę linię orzeczniczą Sąd Najwyższy w niniejszym składzie w pełni akceptuje - że wątpliwość co do bezstronności sędziego nie może być wywodzona z samych kwestii ustrojowych związanych z jego powołaniem i to niezależnie od tego w jakim okresie i z jakimi ułomnościami w procedurze nominacyjnej doszło to tego powołania. Podnoszone zarzuty nie III KS 13/26 6 mogą mieć bowiem charakteru abstrakcyjnego i odnosić się do całych grup powołanych sędziów (zob. postanowienie SN z 10 sierpnia 2023 r., V KK 162/22; postanowienie SN z dnia 4 czerwca 2025 r., IV KK 25/25). Powyższe stanowisko potwierdza również wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 4 marca 2020 r., sygn. akt P 22/19, z którego wynika, że art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k., w zakresie, w jakim dopuszcza rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z powodu wadliwości powołania sędziego przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, w skład której wchodzą sędziowie wybrani na podstawie art. 9a ustawy z 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz. U. z 2019 r. poz. 84, 609, 730 i 914 oraz z 2020 r. poz. 190), jest niezgodny z art. 179 w związku z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Powołanie na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Podnieść bowiem trzeba, że sposób powołania sędziów na podstawie art. 9a ustawy z 8 grudnia 2017 r., czyli przez Sejm, jest zgodny z Konstytucją, o czym orzekł Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 25 marca 2019 r., sygn. akt K 12/18 (tak postanowienie Sądu Najwyższego z 24 kwietnia 2026 r., sygn., III KO 174/25 i przywołane w nim orzecznictwo). Z powyższego zatem wynika, że nawet gdyby przyjąć za uprawniony wyrażony w skardze pogląd prawny - autor skargi winien wskazać konkretne argumenty uzasadniające, że jego zdaniem sędzia X. Y. nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i niezawiłości, to skarżący podzielając przytoczone na wstępie judykaty nawet nie próbował sprostać wymaganiom w orzeczeniach tych wyrażonych. Ograniczył się de facto do przytoczenia poglądów prawnych, nie odnosząc ich do sprawy, w której złożył skargę na orzeczenie sądu odwoławczego. Odnotować również należy, że przed Sądem Okręgowym w Tarnobrzegu, uczestnicząc jednocześnie w rozprawie apelacyjnej ani skarżący, ani oskarżony nie zgłaszali jakichkolwiek zastrzeżeń co do osoby sędziego Sądu Okręgowego X. Y. – choć było to możliwe w trybie zarówno przewidzianym w art. 42a § 3 i n. ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych bądź względnie w trybie art. 41 § 1 k.p.k. III KS 13/26 7 Z tych też okoliczności również wynika niekonsekwencja skarżącego. W związku z powyższym Sąd Najwyższy skargę oddalił, obciążając jednocześnie oskarżonego kosztami sądowymi postępowania skargowego. [J.J.] [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 18 § 2 KKart. 231 KKart. 539e § 2 KPKart. 231 § 1 KKart. 233 § 1 KKart. 263 § 2 KKart. 233 § 1 KKart. 19 § 1 KKart. 69 § 1art. 70 § 1 KKart. 41 § 1 KKart. 230 § 2 KK

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy