III KS 32/26
Izba Karna2026-08-20
Skład orzekający: Dariusz Świecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd odwoławczy, uchylając wyrok sądu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, kierował się podstawami wydania wyroku kasatoryjnego wskazanymi w art. 539a § 3 k.p.k. i czy takie rozstrzygnięcie było konieczne?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd odwoławczy prawidłowo zakwestionował decyzję sądu pierwszej instancji o odczytaniu zeznań świadków i uznał, że zachodziła konieczność przeprowadzenia przewodu sądowego w całości. Wobec tego, uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania było uzasadnione. Skarga prokuratora na wyrok sądu odwoławczego została oddalona.Stan faktyczny
Prokurator wniósł skargę na wyrok Sądu Okręgowego w Krakowie, który uchylił wyrok Sądu Rejonowego dla Krakowa - Nowej Huty w Krakowie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy uznał, że zachodziła potrzeba przeprowadzenia postępowania sądowego w całości, kwestionując m.in. odczytanie zeznań świadków i zmienne wyjaśnienia oskarżonego. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę prokuratora, oceniając prawidłowość decyzji sądu odwoławczego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę prokuratora i obciążył Skarb Państwa kosztami postępowania skargowego.Pełny tekst orzeczenia
III KS 32/26 POSTANOWIENIE Dnia 20 sierpnia 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Świecki w sprawie T.W. oskarżonego z art. 281 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 20 sierpnia 2026 r., skargi prokuratora na wyrok sądu odwoławczego – Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 14 kwietnia 2026 r., sygn. akt IV Ka 55/26, uchylający wyrok Sądu Rejonowego dla Krakowa - Nowej Huty w Krakowie z dnia 13 października 2025 r., sygn. akt II K 538/25/N i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 539e § 2 k.p.k. 1. oddala skargę; 2. kosztami sądowymi postępowania skargowego obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE T.W. wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa – Nowej Huty w Krakowie z dnia 13 października 2025 r., sygn. akt II K 538/25/N, został uznany za winnego popełnienia przestępstwa z art. 281 k.k. i in. Po rozpoznaniu apelacji prokuratora wniesionej wyłącznie w części
III KS 32/26 2 dotyczącej rozstrzygnięcia o karze, Sąd Okręgowy w Krakowie, wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2026 r., sygn. akt IV Ka 55/26, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu dla Krakowa - Nowej Huty w Krakowie do ponownego rozpoznania. Skargę od tegoż wyroku wniósł prokurator, zaskarżając go w całości. Skarżący zarzucił mu rażące naruszenie prawa procesowego, a to art. 437 § 2 k.p.k. polegające na uchyleniu wyroku Sądu Rejonowego i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania poprzez uznanie, że zachodzi potrzeba przeprowadzenia postępowania sądowego w całości, w sytuacji, w której Sąd odwoławczy był zobowiązany rozstrzygnąć wniosek dowodowy oskarżonego złożony na etapie postępowania apelacyjnego oraz był uprawniony, a wobec powziętych wątpliwości, również zobowiązany do uzupełniającego przesłuchania pokrzywdzonego. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Krakowie do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy stwierdził, co następuje. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przypomnienia w tym miejscu wymaga, że zakres kontroli dokonywanej przez Sąd Najwyższy po wniesieniu skargi na wyrok sądu odwoławczego ogranicza się wyłącznie do zbadania, czy stwierdzone przez sąd odwoławczy uchybienie daje podstawę do wydania orzeczenia kasatoryjnego. Jak wskazuje się w orzecznictwie Sądu Najwyższego, konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości, o której mowa w art. 437 § 2 zdanie drugie in fine k.p.k., jako powód uchylenia przez sąd odwoławczy zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, zachodzi wówczas, gdy orzekający sąd pierwszej instancji naruszył przepisy prawa procesowego, co skutkowało, w realiach sprawy, nierzetelnością prowadzonego postępowania sądowego, uzasadniającą potrzebę powtórzenia (przeprowadzenia na nowo) wszystkich czynności procesowych składających się na przewód sądowy w sądzie pierwszej instancji (zob. uchwała składu siedmiu sędziów SN z dnia 22 maja 2019 r., I KZP 3/19, OSNKW 2019, z. 6, poz. 31 i odwołujące się do niej liczne judykaty). Lektura uzasadnienia zaskarżonego wyroku wskazuje, że Sąd odwoławczy zakwestionował decyzję Sądu meriti o odczytaniu zeznań V.Z. i M.Z. w trybie art.
III KS 32/26 3 392 § 1 k.p.k., wywodząc, że w szczególności zeznania tego ostatniego świadka mają zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, zwłaszcza, że zabezpieczone nagranie monitoringu nie koresponduje z pozostałym materiałem dowodowym a wyjaśnienia oskarżonego - który był dwukrotnie przesłuchiwany na etapie postępowania przygotowawczego, zaś na rozprawie głównej jedynie odczytano jego wyjaśnienia - były zmienne. W ocenie Sądu odwoławczego należy zatem ponownie przeprowadzić w całości przewód sądowy. Wbrew skarżącemu zdaniem Sądu Najwyższego ocenę Sądu odwoławczego trzeba podzielić, gdyż w sprawie rzeczywiście wystąpiła konieczność przeprowadzenia przewodu sądowego w całości. W sprawie jedynymi osobowymi źródłami dowodowymi był właśnie oskarżony i świadkowie V.Z. oraz M.Z., a przy tym jak wykazał Sąd odwoławczy chodzi tu o kluczowe dowody. W pozostałym zakresie materiał dowodowy na rozprawie głównej został ujawniony w trybie art. 405 § 2-4 k.p.k. Nie ulega więc wątpliwości, że zachodziła potrzeba powtórzenia przewodu sądowego przed Sądem I instancji w całości. Należy podkreślić, że konieczność uchylenia wyroku sądu a quo i przekazania sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania może wynikać z uchybień proceduralnych, których wystąpienie pozwala na całościowe zakwestionowanie przewodu sądowego. I tak realia sprawy ocenił Sąd odwoławczy. Nie wchodziło przy tym w rachubę konwalidowanie zidentyfikowanych przez Sąd odwoławczy uchybień na rozprawie apelacyjnej, gdyż oznaczałoby to właśnie przeprowadzenie przewodu sądowego w całości, co jest niedopuszczalne. Zgodnie zaś z wytycznymi Sądu odwoławczego należy dodatkowo przesłuchać drugiego pracownika sklepu obecnego na miejscu zdarzenia oraz podjąć próbę uzyskania monitoringu wskazanego sklepu z dnia 1 grudnia 2024 r. z godz. 13:15. Sąd Najwyższy z uwagi na prawne uwarunkowania skargi z rozdziału 55a k.p.k. jest uprawniony jedynie do stwierdzenia, czy uchylając wyrok sądu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, sąd odwoławczy kierował się podstawami wydania wyroku kasatoryjnego wskazanymi w art. 539a § 3 k.p.k. oraz czy takie rozstrzygnięcie było w konkretnej sprawie konieczne (zob. postanowienia SN: z dnia 11 czerwca 2021 r., III KS 1/21 czy z dnia 31 maja 2021 r., V KS 13/21). Mając na względzie poczynione powyżej uwagi należy uznać, że w
III KS 32/26 4 rozpatrywanej sprawie zaistniały podstawy do wydania wyroku kasatoryjnego i zostały one należycie wskazane i uzasadnione przez Sąd Okręgowy. Mając na uwadze powyższe należało orzec tak, jak w części dyspozytywnej postanowienia. [WB] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- III KS 22/23 2023-07-14Czy Sąd Najwyższy może uchylić wyrok sądu odwoławczego, który uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, jeśli zarzuty skargi prokuratora dotyczą naruszenia art. 437 § 2 k.p.k. w…
- I KS 39/25 2025-12-10Czy sąd odwoławczy, uchylając wyrok sądu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 437 § 2 k.p.k., jeśli stwierdzone uchybienia wymagały jedyn…
- III KS 52/22 2022-10-26Czy Sąd Najwyższy powinien uchylić wyrok sądu odwoławczego, który uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, w sytuacji gdy prokurator zarzucił naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. popr…
- I KS 30/22 2022-11-21Czy Sąd Najwyższy powinien uchylić wyrok sądu odwoławczego, który uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, zarzucając naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. poprzez niezasadne przyjęcie…
- IV KS 36/21 2021-09-21Czy sąd odwoławczy, uchylając wyrok sądu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, prawidłowo zastosował art. 437 § 2 k.p.k. w sytuacji, gdy nie było konieczności ponownego przeprowadzenia przewo…
Powołane przepisy
art. 281 KKart. 539e § 2 KPKart. 437 § 2 KPKart. 437 § 2art. 405 § 2art. 539a § 3 KPK§ 2§ 1§ 3
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy