III KS 52/25
Izba Karna2026-01-20
Skład orzekający: Jerzy Grubba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sędzia Sądu Najwyższego, powołany na urząd na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r., powinien zostać wyłączony od rozpoznania wniosku o wyłączenie innego sędziego SN, powołanego na podstawie tych samych przepisów?Ratio decidendi
Sędzia Sądu Najwyższego, powołany na stanowisko na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r., powinien zostać wyłączony od rozpoznania wniosku o wyłączenie innego sędziego SN, powołanego na podstawie tych samych przepisów. Uczestnictwo takiego sędziego w rozpoznaniu wniosku o wyłączenie innego sędziego, powołanego w identycznym trybie, prowadziłoby do sytuacji, w której sędzia ten pośrednio oceniałby własny status prawny, co narusza zasadę nemo iudex in causa sua i może budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności.Stan faktyczny
Złożono wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego A.B. od rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego SN P.K. Wniosek o wyłączenie sędziego P.K. opierał się na okolicznościach związanych z jego powołaniem na urząd na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. Sędzia A.B. został powołany na stanowisko sędziego SN na wniosek tej samej, analogicznie ukształtowanej Krajowej Rady Sądownictwa.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego A.B. od udziału w rozpoznaniu wniosku o wyłączenie sędziego SN P.K.Pełny tekst orzeczenia
III KS 52/25 POSTANOWIENIE Dnia 20 stycznia 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba w sprawie wniosku pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego M.F. o wyłączenie SSN A.B. od rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego SN P.K. od rozpoznania skargi na wyrok sądu odwoławczego wydanego przez Sąd Apelacyjny w Krakowie w dniu 28 kwietnia 2025r. (sygn. akt II AKa 51/24) po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 20 stycznia 2026r. na podstawie art. 41§1 k.p.k. i art. 42§1 k.p.k. postanowił: wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego A.B. od udziału w rozpoznaniu wniosku o wyłączenie sędziego SN P.K. od udziału w sprawie skargi na wyrok sądu odwoławczego wydanego przez Sąd Apelacyjny w Krakowie w dniu 28 kwietnia 2025r. (sygn. akt II AKa 51/24), a zawisłej w Sądzie Najwyższym pod sygn. akt III KS 52/25. UZASADNIENIE W dniu 2 stycznia 2026r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego M.F. o wyłączenie sędziego A.B. od udziału w rozpoznaniu wniosku o wyłączenie sędziego SN P.K. od udziału w sprawie skargi na wyrok sądu odwoławczego wydanego przez Sąd Apelacyjny w Krakowie w dniu 28 kwietnia 2025r., sygn. akt II AKa 51/24.
III KS 52/25 2 Uzasadniając wniosek pełnomocnik odwołała się przede wszystkim do okoliczności związanych z wadliwym powołaniem na urząd sędziego wskazanego Sędziego w następstwie rekomendacji udzielonej przez Krajową Radę Sądownictwa w składzie, który został ukształtowany ustawą z dnia 8 grudnia 2017r. (Dz. U. z 2018r., poz. 3), w sytuacji, gdy analogiczny zarzut jest stawiany sędziemu rozpoznającemu sprawę w instancji odwoławczej. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Złożony przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego wniosek o wyłączenie sędziego SN A.B. od udziału w rozpoznaniu wniosku o wyłączenie od udziału w sprawie zawisłej w Sądzie Najwyższym pod sygn. akt III KS 52/25 sędziego SN P.K. jest zasadny. We wniosku o wyłączenie sędziego P.K. wskazano na „okoliczności mogące wywoływać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności” tego Sędziego, jako osoby powołanej na stanowisko sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018r., poz. 3). W sytuacji, gdy Sędzia A.B. został powołany na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek tak samo ukształtowanej Krajowej Rady Sądownictwa, jest oczywiste, że biorąc udział w rozpoznaniu przedmiotowego wniosku i oceniając jego zasadność, pośrednio wypowiadałby się na temat własnego statusu jako sędziego Sądu Najwyższego. Z tej przyczyny, jeszcze przed wydaniem orzeczenia, strony postępowania mogłyby pozostawać w uzasadnionym przekonaniu, że ich wniosek nie zostanie rozpoznany bezstronnie. Nawiązać należy tu do uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022r., sygn. akt I KZP 2/22, której teza 6, na gruncie analogicznej sytuacji, daje wyraz zasadzie nemo iudex in causa sua. Co zaś istotniejsze, należy również mieć w polu widzenia i to, że zgodnie z pkt 1 uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020r., sygn. akt BSA I-4110-1/20 „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439§1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu
III KS 52/25 3 Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3)”. Uchwała ta w swej treści stanowi zasadę wiążącą wszystkie składy Sądu Najwyższego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2021r., sygn. akt I KZ 29/21, OSNK 2021, z. 10, poz. 41). Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [WB] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- II PUB 2/22 2023-01-11Czy sędzia Sądu Najwyższego powinien zostać wyłączony od rozpoznania sprawy z uwagi na potencjalne wątpliwości co do jego bezstronności i niezawisłości, wynikające z trybu powołania oraz publicznych wypowiedzi?
- I ZO 128/24 2024-10-07Czy okoliczności związane z procedurą powołania sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. mogą stanowić podstawę do wyłączenia tego sędziego od…
- III KO 41/22 2022-05-05Czy sędzia Sądu Najwyższego powinien zostać wyłączony od rozpoznania sprawy, jeśli procedura jego powołania na stanowisko sędziego jest kwestionowana w tej sprawie?
- I ZO 117/23 2024-01-18Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego od udziału w rozpoznaniu sprawy, oparty na zarzutach dotyczących wadliwości procedury nominacyjnej, powinien zostać uwzględniony?
- IV KK 330/25 2025-11-12Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego, oparty wyłącznie na wadliwości procedury jego powołania, może być rozpoznany w trybie przepisów Kodeksu postępowania karnego dotyczących wyłączenia sędziego?
Powołane przepisy
art. 41§1 KPKart. 42§1 KPKart. 439§1 pkt 2 KPK§1§1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy