III KS 8/18

Sygn. akt III KS 8/18 POSTANOWIENIE Dnia 10 maja 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący) SSN Józef Szewczyk (sprawozdawca) SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie M.P. oskarżonego o popełnienie czynu z art. 178a § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 10 maja 2018 r., skargi obrońcy oskarżonego, na wyrok Sądu odwoławczego - Sądu Okręgowego w R., z dnia 29 grudnia 2017 r., sygn. akt V Ka […]/17, uchylający wyrok Sądu Rejonowego w R., z dnia 4 września 2017 r., sygn. akt II K […]/17, na podstawie art. 539e § 2 in princ k.p.k. p o s t a n o w i ł: 1. oddalić skargę; 2. obciążyć M.P. kosztami sądowymi postępowania skargowego. UZASADNIENIE Obrońca M.P. skierował w dniu 17.07.2017r. (data prezentaty) do Sądu Rejonowego w R. wniosek o warunkowe umorzenie postępowania karnego, w którym zarzucono oskarżonemu popełnienie czynu określonego w art. 178a § 1 k.k. Sąd Rejonowy w R. - uwzględniając wniosek obrońcy - wyrokiem z dnia 4.09.2017r., sygn. akt II K [...]/17, wydanym na posiedzeniu, na podstawie art. 66 § 2 1 k.k. i 67 § 1 k.k., warunkowo umorzył postępowanie wobec M.P. na okres 2 lat próby, na podstawie art. 67 § 3 k.k. w zw. z art. 39 pkt 7 k.k. orzekł od oskarżonego świadczenie pieniężne w kwocie 1000 zł na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym i Pomocy Postpenitencjarnej, a nadto zasądził na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe. Apelację od tego wyroku wywiódł prokurator, zaskarżając orzeczenie w całości na niekorzyść oskarżonego i zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na jego treść, a przejawiający się w niesłusznym przyjęciu, że społeczna szkodliwość czynu nie jest znaczna, co w konsekwencji skutkowało warunkowym umorzeniem postępowania karnego wobec oskarżonego, podczas gdy prawidłowa analiza zebranego materiału dowodowego, przy jednoczesnym uwzględnieniu postawy oskarżonego, rodzaju i charakteru naruszonego dobra, sposobu i okoliczności popełnienia czynu, postaci zamiaru oraz motywacji sprawcy, prowadzą do wniosku, że jedynie wymierzenie kary, pozwoli na osiągnięcie wobec oskarżonego celów postępowania karnego. W konkluzji apelujący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Wyrokiem z dnia 29.12.2017r., sygn. akt V Ka [...]/17, Sąd Okręgowy w R. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Skargę na wyrok Sądu odwoławczego złożył obrońca M.P., zaskarżając opisany wyrok w całości i zarzucając mającą wpływ na jego treść obrazę przepisów postępowania, tj. art. 437 § 2 zd. 2 k.p.k. przez jego zastosowanie i uchylenie wyroku Sądu Rejonowego w R. z powodu rzekomej potrzeby przeprowadzenia rozprawy na nowo, w sytuacji, gdy zarzuty zawarte w wywiedzionym przez oskarżyciela publicznego środku zaskarżenia od wyroku Sądu Rejonowego warunkowo umarzającego postępowanie w sprawie, nie dotyczyły wadliwości postępowania dowodowego, a jedynie ustaleń faktycznych w zakresie oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu w kontekście warunkowego umorzenia postępowania, co ostatecznie doprowadziło do wyjścia przez Sąd Okręgowy w R. w toku postępowania odwoławczego poza granicę rozpoznania środka zaskarżenia, wyznaczoną zakresem apelacji oraz podniesionymi w niej zarzutami. 3 Skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego w R. i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Skarga obrońcy oskarżonego jest niezasadna. Stosownie do treści art. 539a § 1 k.p.k. rozpoznanie skargi przez Sąd Najwyższy ogranicza się do zbadania, czy zachodzi tzw. bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 k.p.k., albo sąd odwoławczy uchylił wyrok mimo braku formalnych przeszkód określonych w art. 454 k.p.k. do wydania wyroku zmieniającego oraz, czy jest konieczne przeprowadzenie na nowo w całości przewodu sądowego. Wniosek obrońcy oskarżonego M.P. o warunkowe umorzenie postępowania został uwzględniony na posiedzeniu odbytym w trybie art. 341 § 5 k.p.k., zatem bezpośrednio nie przeprowadzono żadnych dowodów, a co za tym idzie zarzut apelacji wywiedzionej przez oskarżyciela publicznego nie dotyczył „wadliwości postępowania dowodowego”, na co wskazuje skarżący. Podstawę wyroku warunkowo umarzającego postępowanie powinien stanowić całokształt okoliczności ujawnionych w postępowaniu (art. 92 k.p.k.). W tym miejscu należy odnotować, iż w protokole posiedzenia z dnia 4.09.2017r. brak jest zapisu o ujawnionym materiale dowodowym, z wyjątkiem ” informacji KMP w L. z k 102” (k-106 verte). Jeżeli zatem uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wtedy, gdy konieczne jest przeprowadzenie na nowo przewodu sądowego w całości (art. 437 § 2 in fine k.p.k.), to tym bardziej przesłanka ta wchodzi w rachubę, jeżeli uprzednio przewód w ogóle nie był przeprowadzony. Sąd odwoławczy - rozpoznając apelację na niekorzyść oskarżonego - w uzasadnieniu wyroku przekonująco wykazał, że na gruncie przedmiotowej sprawy realna jest możliwość wydania wyroku skazującego. Natomiast stosownie do dyspozycji art. 454 § 1 k.p.k. Sąd odwoławczy nie mógł skazać oskarżonego, co do którego warunkowo umorzono postępowanie. Sąd Najwyższy w uzasadnieniu postanowienia z dnia 9.12.2016r., sygn. akt IV KS 4/16 [LEX nr 2165595] zasadnie stwierdził, iż : „ poza kompetencją Sądu Najwyższego rozpoznającego skargę złożoną na podstawie art. 539a k.p.k. jest badanie z urzędu, czy sąd odwoławczy trafnie odczytał zarzuty i prawidłowo 4 zdiagnozował uchybienia podniesione w apelacji, zanim uchylił wyrok w celu przeprowadzenia przewodu w całości. Rzeczą Sądu Najwyższego jest w tym zakresie tylko ocena, czy zidentyfikowane przez sąd odwoławczy uchybienia rzeczywiście powodują konieczność powtórzenia przewodu sądowego, z czym wiąże się potrzeba przeprowadzenia na nowo wszystkich dowodów”. Oczywiście wskazane przez Sąd Okręgowy uchybienia powodują konieczność przeprowadzenia przewodu sądowego. Z przytoczonych względów oddalono skargę. a.ł.