III KZ 50/24

PostanowienieIzba Karna2025-03-28

Skład orzekający: Anna Dziergawka, Paweł Kołodziejski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 545 § 2 k.p.k., może zostać odrzucony bez wzywania do ich uzupełnienia, jeżeli z jego treści wynika oczywista bezzasadność?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, odmawiające przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania karnego. Zgodnie z art. 545 § 3 k.p.k., sąd odmawia przyjęcia wniosku niepochodzącego od obrońcy lub pełnomocnika bez wzywania do usunięcia braków formalnych, jeżeli z treści wniosku wynika jego oczywista bezzasadność. W niniejszej sprawie wniosek skazanego, sporządzony osobiście, zawierał powielenie argumentacji z wcześniejszego wniosku, który również został odrzucony, a podnoszone okoliczności nie stanowiły podstaw do wznowienia postępowania na podstawie art. 540 k.p.k. i nast. W związku z tym, stwierdzono oczywistą bezzasadność wniosku, co uzasadniało jego odrzucenie bez procedury uzupełniania braków formalnych.
Stan faktyczny
Skazany M.S. wniósł o wznowienie postępowania karnego, powołując się na pojawienie się nowego dowodu w postaci świadka. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku z powodu jego oczywistej bezzasadności, wskazując na brak spełnienia wymogów formalnych (wniosek sporządzony osobiście) oraz powielenie argumentacji z wcześniejszego wniosku. Skazany wniósł zażalenie, które Sąd Najwyższy uznał za bezzasadne.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

III KZ 50/24 POSTANOWIENIE Dnia 28 marca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący) SSN Anna Dziergawka (sprawozdawca) SSN Paweł Kołodziejski w sprawie M. S. , skazanego z art. 156 § 3 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 28 marca 2025 r., zażalenia skazanego na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada 2024 r., sygn. akt III KO 79/24, o odmowie przyjęcia wniosku skazanego o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 3 k.p.k. postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. Anna Dziergawka Wiesław Kozielewicz Paweł Kołodziejski UZASADNIENIE Skazany M.S. pismem z dnia 25 marca 2024 r., wniósł o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 11 maja 2022 r., w sprawie o sygn. akt II AKa 85/22, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 30 listopada 2021 r., w sprawie o sygn. akt III K 156/21. W uzasadnieniu wniosku skazany III KZ 50/24 2 wskazał na pojawienie się nowego dowodu w postaci świadka R. K. , który winien zostać przesłuchany na okoliczność składania przez R. B. fałszywych zeznań. Postanowieniem z dnia 14 listopada 2024 r., w sprawie o sygn. akt III KO 79/24 Sąd Najwyższy, na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., odmówił przyjęcia osobiście sporządzonego przez skazanego wniosku o wznowienie postępowania karnego, z uwagi na jego oczywistą bezzasadność. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł M. S. , ponownie wskazując, że w sprawie zaistniała konieczność wznowienia postępowania. Skarżący podniósł ponadto, że przed Sądem Rejonowym w Kielcach toczy się postępowanie wobec świadków zeznających w tej sprawie o czyn z art. 233 § 1 k.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie wniesione przez skazanego jest bezzasadne i to w stopniu oczywistym. Skazany w istocie w złożonym zażaleniu nie przedstawił żadnych argumentów, które wskazywałyby, iż zaskarżone postanowienie jest błędne. Zgodnie z treścią art. 545 § 2 k.p.k. wniosek o wznowienie postępowania, jeżeli nie pochodzi od prokuratora, powinien być sporządzony i podpisany przez obrońcę albo pełnomocnika. Natomiast § 3 powołanego artykułu stanowi, że sąd odmawia przyjęcia wniosku niepochodzącego od osoby wymienionej w § 2 bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku, w szczególności odwołującego się do okoliczności, które były już rozpoznawane w postępowaniu o wznowienie postępowania, wynika jego oczywista bezzasadność. W wypadku zatem stwierdzenia, że treść wniosku świadczy o jego oczywistej bezzasadności, odmawia się jego przyjęcia z pominięciem procedury uzupełnienia jego braków formalnych. Taki stan rzeczy bez wątpienia wystąpił w przedmiotowej sprawie. Sąd Najwyższy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniały okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania określone w art. 540 k.p.k. i następne. Z uzasadnienia wynika, że Sąd Najwyższy odniósł się do wszystkich okoliczności, na które we wniosku o wznowienie postępowania powołał się skazany. Sąd podniósł także, że III KZ 50/24 3 przedmiotowy wniosek zawiera powielenie argumentacji podnoszonej we wcześniejszym wniosku o wznowienie postępowania, który spotkał się z odmową przyjęcia, zgodnie z postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 2024 r., w sprawie o sygn. akt III KO 91/23. Zdaniem Sądu Najwyższego okoliczności, na które powołuje się skazany, nie należą do katalogu podstaw wymienionych w rozdziale 56 kodeksu postępowania karnego. Wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym orzeczeniem może nastąpić wyłącznie na podstawie ściśle określonych przesłanek, zawartych w art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k., art. 540b k.p.k. oraz art. 542 § 3 k.p.k. W przypadku przesłanki wznowienia postępowania z art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k., zgodnie z treścią art. 541 § 1 k.p.k., konieczne jest odpowiednie udowodnienie faktu popełnienia przestępstwa, poprzez jego ustalenie prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba że orzeczenie takie nie może zapaść z powodu przyczyn wymienionych w art. 17 § 1 pkt 3 -11 k.p.k. lub w art. 22 k.p.k., co nie miało miejsca w przedmiotowej sprawie. Specyfika postępowania wznowieniowego wszczynanego na wniosek sprawia, że nie dokonuje się na nowo oceny zebranych w toku procesu dowodów i poprawności przyjętych w oparciu o nie ustaleń faktycznych, będących podstawą prawomocnego wyroku. Nie bada się również oceny zasadności orzeczenia sądu pierwszej instancji, tak jak to się czyni w ramach kontroli instancyjnej (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 kwietnia 2016 r., V KO 22/16). Powyższe oznacza, że w niniejszej sprawie nie zaistniały żadne podstawy do wznowienia prawomocnie zakończonego postępowania, zaś skazany w dalszym ciągu prezentuje jedynie krytyczne stanowisko wobec poczynionych w przedmiotowej sprawie ustaleń, forsując własną ocenę materiału dowodowego. W świetle powyższych argumentów stwierdzić należy, że wynikający z art. 535 § 3 k.p.k. obowiązek przeprowadzenia kontroli wniosku strony o wznowienie postępowania pod kątem jego ewentualnej oczywistej bezzasadności został zrealizowany przez Sąd Najwyższy w sposób prawidłowy. Powyższe skutkowało, wobec niezasadności środka odwoławczego, wydaniem orzeczenia o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia. III KZ 50/24 4 Ewentualne uwagi skazanego w przedmiocie podstaw do wznowienia postępowania z urzędu dotyczą postanowienia Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 1 lipca 2024 r. w sprawie o sygn akt III Ko 226/24, mocą którego przekazano kolejny wniosek skazanego z dnia 3 czerwca 2024 r. o wznowienie postępowania do Sądu Najwyższego, który nie był jednak przedmiotem sprawy rozpoznawanej pod sygn. akt III KO 79/24, a tym samym nie mogą być skutecznie podnoszone w zażaleniu. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. [JJ.] [a.ł] Anna Dziergawka Wiesław Kozielewicz Paweł Kołodziejski

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 156 § 3 KKart. 64 § 1 KKart. 437 § 1 KPKart. 545 § 3 KPKart. 233 § 1 KKart. 545 § 2 KPKart. 540 KPKart. 540a KPKart. 540b KPKart. 542 § 3 KPKart. 540 § 1 pkt 1 KPKart. 541 § 1 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy