III KZ 6/24

III KZ 6/24 POSTANOWIENIE Dnia 7 maja 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Zbigniew Kapiński w sprawie R. S. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 7 maja 2024 r., na posiedzeniu bez udziału stron, zażalenia skazanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 8 stycznia 2024 r., sygn. akt IV Ka 793/22, o odmowie przywrócenia skazanemu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 8 lipca 2022 r., sygn. akt IV Ka 793/22, wraz z uzasadnieniem, na podstawie art. 437 § 1 i 2 k.p.k. p o s t a n o w i ł: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Szczecinie wyrokiem z dnia 8 lipca 2022 r. w sprawie o sygn. akt IV Ka 793/22, po rozpoznaniu apelacji skazanego R. S., jego obrońcy oraz prokuratora, zmienił wyrok Sądu Rejonowego w Myśliborzu z dnia 16 lutego 2022 r., II K 465/21 w ten sposób, że wymierzoną R. S. karę pozbawienia wolności podwyższył do 1 roku i 6 miesięcy, utrzymując w mocy wyrok w pozostałym zakresie. III KZ 6/24 2 Skazany R. S. nie stawił się na rozprawę apelacyjną w dniu 8 lipca 2022 r., o terminie której został prawidłowo zawiadomiony oraz pouczony o treści art. 451 k.p.k., nie wnosząc o doprowadzenie go na rozprawę odwoławczą. Na termin rozprawy stawił się zaś obrońca skazanego ustanowiony z urzędu, który był obecny także na ogłoszeniu wyroku Sądu Okręgowego (k. 236v). Wniosek o sporządzenie wydanego przez Sąd odwoławczy uzasadnienia wyroku oraz o jego doręczenie wraz z uzasadnieniem złożył w dniu 8 lipca 2022 r. obrońca skazanego. Pismem z dnia 25 października 2023 r. skazany R. S. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 8 lipca 2022 r., sygn. akt IV Ka 793/22. W uzasadnieniu wniosku skazany podniósł, że nie posiadał on wiedzy o zakończeniu postępowania odwoławczego. Nie został on bowiem o tym fakcie poinformowany przez ustanowionego w sprawie obrońcę z urzędu, a nadto nie doprowadzono go na termin rozprawy odwoławczej oraz nie doręczono mu odpisu wyroku Sądu II instancji na piśmie. Skazany negując rozstrzygnięcie Sądu odwoławczego, wskazał, że planuje złożyć kasację. Postanowieniem z dnia 8 stycznia 2024 r. Sąd Okręgowy w Szczecinie odmówił przywrócenia terminu zawitego do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 8 lipca 2022 r. w sprawie o sygn. akt IV Ka 793/22. R. S. pismem z dnia 18 stycznia 2024 r. złożył zażalenie na powyższe postanowienie. W uzasadnieniu zażalenia skazany powielił argumentację zawartą we wniosku z dnia 25 października 2023 r. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Zażalenie skazanego R. S. nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 524 § 1 zd. 2 k.p.k., wniosek o doręczenie orzeczenia z uzasadnieniem należy zgłosić w sądzie odwoławczym, który je wydał, w terminie zawitym 7 dni od daty jego ogłoszenia, a jeżeli ustawa przewiduje doręczenie orzeczenia, od daty jego doręczenia. Z kolei art. 120 § 1 i 2 k.p.k. stanowi, że jeżeli wniosek taki nie odpowiada wymaganiom formalnym, przewidzianym w art. 119 k.p.k. lub w przepisach szczególnych, a brak jest tego rodzaju, że pismo nie może otrzymać biegu, albo brak polega na niezłożeniu należytych opłat lub upoważnienia III KZ 6/24 3 do podjęcia czynności procesowej, wzywa się osobę, która wniosła pismo, do usunięcia braku w terminie 7 dni. W razie nieuzupełnienia braku w terminie, pismo uznaje się za bezskuteczne, o czym należy pouczyć przy doręczeniu wezwania (art. 120 § 2 zd. 2 k.p.k.). Termin, o którym mowa w art. 120 § 2 k.p.k. jest terminem zawitym, co oznacza, że czynność procesowa dokonana po jego upływie jest bezskuteczna. W świetle art. 126 § 1 k.p.k., warunkiem formalnym wniosku o przywrócenie terminu jest wykazanie, że niedotrzymanie terminu zawitego nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych oraz złożenie tego wniosku w terminie 7 dni od daty ustania przeszkody, która uniemożliwiała dokonanie określonej czynności w ustawowym terminie. Warunkiem formalnym jest również dopełnienie czynności, która miała być w terminie wykonana. Ciężar wykazania przyczyn niedotrzymania terminu zawitego spoczywa na stronie, która wnosi o jego przywrócenie. W pierwszej kolejności podkreślić należy, że skazany w sporządzonym przez siebie zażaleniu nie przedstawił żadnych uchybień, których miałby dopuścić się Sąd Okręgowy w Szczecinie wydając zaskarżone postanowienie. Środek odwoławczy wniesiony przez skazanego zawiera natomiast tożsamą argumentację jak złożony wcześniej wniosek o przywrócenie terminu, bez bezpośredniego nawiązania do zaskarżonego nim postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 8 stycznia 2024 r. Treść wniesionego przez skazanego zażalenia zawiera zatem ponowne odniesienie się do braku wiedzy skazanego o wydaniu przez Sąd Okręgowy w Szczecinie wyroku z dnia 8 lipca 2022 r. w sprawie o sygn. akt IV Ka 793/22 – a także pozostawania przez skazanego w błędnym przekonaniu, że wyrok tego Sądu zostanie mu doręczony na piśmie. Zauważyć należy, że procedujący w przedmiocie wniosku o przywrócenie terminu Sąd Okręgowy przedstawił wyczerpującą argumentację przemawiającą za tym, że skazany nie wykazał – w myśl art. 126 § 1 k.p.k. – zaistnienia przyczyny niezależnej, która spowodowała niedokonanie czynności polegającej na złożeniu wniosku o uzasadnienie w przewidzianym terminie. Jak słusznie zauważył Sąd Okręgowy, skazany nie przejawiał przez ponad rok od wydania wyroku Sądu Okręgowego żadnego zainteresowania swoją sprawą, choć z łatwością mógł nawiązać kontakt ze swoim obrońcą z urzędu czy zwrócić się do Sądu o udzielenie stosownej informacji. Znamienne jest również to, że skazany prawidłowo pouczony, III KZ 6/24 4 nie wniósł o doprowadzenie go na termin rozprawy apelacyjnej, co oznacza, że rezygnacja z tego uprawnienia była dobrowolną i świadomą decyzją samego skazanego. Wszystkie te okoliczności uprawniają zatem do stwierdzenia, że skazany nie zachował należytej dbałości i staranności o los własnej sprawy, co prawda czyniąc nad tym refleksję, ale dopiero po znacznym upływie czasu od terminu rozprawy apelacyjnej, na której ogłoszono wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 8 lipca 2022 r., sygn. akt IV Ka 793/22. Konkludując, stwierdzić należy, że w realiach przedmiotowej sprawy skazany nie uprawdopodobnił nawet w najmniejszym stopniu tego, że uchybienie terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nastąpiło z przyczyny od niego niezależnej. Z tego względu Sąd Najwyższy nie stwierdził, aby Sąd Okręgowy wydając zaskarżone postanowienie dopuścił się uchybienia, które mogłoby podważyć prawidłowość jego rozstrzygnięcia. W tej sytuacji Sąd Najwyższy uznał, że przedmiotowe zażalenie nie jest zasadne, co skutkowało utrzymaniem w mocy zaskarżonego postanowienia. [PGW] [ms]