IV KK 180/24

WyrokIzba Karna2024-10-08

Skład orzekający: Dariusz Kala, Jacek Błaszczyk, Michał Laskowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie wykonania warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności może nastąpić po upływie terminu 6 miesięcy od zakończenia okresu próby, zgodnie z art. 75 § 4 k.k. w brzmieniu obowiązującym do 30 września 2023 r.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że zarządzenie wykonania warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności nie może nastąpić po upływie terminu 6 miesięcy od zakończenia okresu próby, zgodnie z art. 75 § 4 k.k. w brzmieniu obowiązującym do 30 września 2023 r. W analizowanej sprawie postanowienie o wykonaniu kary zostało wydane po przekroczeniu tego terminu, co skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonych postanowień i umorzenia postępowania wykonawczego.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Tychach zarządził wykonanie warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności wobec M.A. za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości i bez uprawnień. Wyrok uprawomocnił się 9 marca 2021 r. Sąd Okręgowy w Katowicach utrzymał w mocy postanowienie o wykonaniu kary. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając naruszenie art. 75 § 4 k.k. z uwagi na przekroczenie terminu do zarządzenia wykonania kary.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w Tychach i umorzył postępowanie wykonawcze w przedmiocie zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności.

Pełny tekst orzeczenia

IV KK 180/24 POSTANOWIENIE Dnia 8 października 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Kala (przewodniczący) SSN Jacek Błaszczyk SSN Michał Laskowski (sprawozdawca) Protokolant Kamila Ożarowska przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Jarosława Szuberta, w sprawie M.A. skazanego z art. 178a § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 8 października 2024 r., kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego od postanowienia Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 12 września 2023 r., sygn. akt VIII Kzw 62/23 utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w Tychach z dnia 24 maja 2023 r., sygn. akt VIII Ko 903/23, uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w Tychach i na podstawie art. 15 § 1 k.k.w. umarza postępowanie wykonawcze w przedmiocie zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności (sprawa o sygn. II K 215/21). Jacek Błaszczyk Dariusz Kala Michał Laskowski Sąd Rejonowy w Tychach, postanowieniem z 24 maja 2023 r., zarządził wykonanie warunkowo zawieszonej na okres próby dwóch lat kary 8 miesięcy IV KK 180/24 2 pozbawienia wolności, wymierzonej M. A. wyrokiem Sądu Rejonowego w Tychach z 1 marca 2021 r. za to, że w dniu 26 września 2020 r. prowadził w ruchu lądowym samochód osobowy w stanie nietrzeźwości nie stosując się do decyzji właściwego organu o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami, a więc za popełnienie zbiegu dwóch przestępstw z art. 178a § 1 k.k. i z art. 180a k.k.; wobec sprawcy orzeczono z dwa obowiązki art. 72 § 1 pkt 1 i 5 k.k.: informowania co dwa miesiące sądu o przebiegu okresu próby i powstrzymania się od nadużywania alkoholu i dwa środki karne z art. 42 § 2 k.k. i art. 43a § 2 k.k.: zakazu prowadzenia pojazdów i świadczenie pieniężne w wysokości 6000 zł. Wyrok skazujący Sądu Rejonowego w Tychach z 1 marca 2021 r. uprawomocnił się 9 marca 2021 r. Postanowieniem z 12 września 2023 r. Sąd Okręgowy w Katowicach utrzymał w mocy zaskarżone zażaleniem skazanego (zarzucił brak podstaw do zarządzenia wykonania kary z powodu uchylania się od wykonania środka karnego z art. 43a § 2 k.k.) orzeczenie z 24 maja 2023 r. Kasację od postanowienia drugoinstancyjnego wniósł na podstawie art. 521 k.p.k., na korzyść M.A., Prokurator Generalny. Zarzucił w niej rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisu prawa materialnego, a mianowicie art. 75 § 4 k.k., w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 września 2023 r., polegające na wydaniu orzeczenia utrzymującego w mocy postanowienie Sądu pierwszej instancji o zarządzeniu wykonania wobec M.A. warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności, pomimo że upłynął już okres próby oraz dalsze 6 miesięcy i zażądał uchylenia postanowienia Sądu Okręgowego w Katowicach z 12 września 2024 r. i utrzymanego nim w mocy postanowienia Sądu Rejonowego w Tychach z 24 maja 2023 r. i umorzenia na podstawie art. 15 § 1 k.k.w. postępowania wykonawczego w przedmiocie zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności wobec M.A. w sprawie o sygn. akt II K 215/21. Obecny na rozprawie w dniu 8 października 2024 r. oskarżyciel publiczny poparł kasację wniesioną na korzyść skazanego wraz z wnioskami w niej zawartymi. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się oczywiście zasadna. IV KK 180/24 3 Analiza sprawy potwierdziła zasadność wniosku sformułowanego w nadzwyczajnym środku zaskarżenia. Do sytuacji procesowej M.A. odnosi się następujący stan prawny: na podstawie art. 75 § 2 k.k. sąd może zarządzić wykonanie warunkowo zawieszonej kary, jeżeli skazany w okresie próby rażąco narusza porządek prawny m.in. wtedy gdy uchyla się od wykonania nałożonego na niego środka karnego, a zarządzenie kary, stosownie do art. 75 § 4 k.k. w brzmieniu obowiązującym do 30 września 2023 r., nie mogło nastąpić później niż w ciągu 6 miesięcy od zakończenia okresu próby. Wobec tego, że wyrok skazujący M. A. w sprawie II K 215/21 zapadł 1 marca 2021 r. i uprawomocnił się w dniu 9 marca 2021 r., w pełni uprawnione było stanowisko zaprezentowane przez autora kasacji, że wydanie w dniu 12 września 2023 r. postanowienia Sądu Okręgowego w Katowicach utrzymującego w mocy orzeczenie Sądu Rejonowego w Tychach z 24 maja 2023 r. o wykonaniu zawieszonej kary pozbawienia wolności, które uprawomocniło się w tym samym dniu - nastąpiło po przekroczeniu ustawowego terminu do dokonania ten czynności procesowej, albowiem termin ten upłynął w dniu 9 września 2023 r. W tej sytuacji Sądowi Najwyższemu nie pozostawało nic innego jak uchylić zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach i utrzymane nim w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w Tychach z 24 maja 2023 r. i na podstawie art. 15 § 1 k.k.w. umorzyć postępowanie wykonawcze w przedmiocie zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności w sprawie II K 215/21. Jacek Błaszczyk Dariusz Kala Michał Laskowski WB. [ał]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 178a § 1 KKart. 15 § 1 KKart. 180a KKart. 72 § 1 pkt 1art. 42 § 2 KKart. 43a § 2 KKart. 521 KPKart. 75 § 4 KKart. 75 § 2 KK§ 1§ 1 pkt 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy