IV KK 209/22
WyrokIzba Karna2022-05-31
Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kasacja obrońcy skazanej, zarzucająca rażącą obrazę prawa materialnego (art. 286 § 1 k.k.) i naruszenie przepisów postępowania (art. 433 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. i art. 7 k.p.k.), jest oczywiście bezzasadna, gdy zarzut obrazy prawa materialnego w istocie kwestionuje ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, a sąd odwoławczy prawidłowo odniósł się do zarzutów apelacji?Ratio decidendi
Kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, który może być oparty wyłącznie na przesłankach określonych w art. 523 § 1 k.p.k., a zatem kontrolą kasacyjną objęte są wyłącznie kwestie prawne popełnione przez sąd odwoławczy. Zarzut obrazy prawa materialnego, który w istocie kwestionuje ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, nie jest skuteczną podstawą kasacji. Sąd odwoławczy, który prawidłowo rozważył i odniósł się do zarzutów apelacji, spełnia wymogi art. 433 § 2 k.p.k.Stan faktyczny
Obrońca skazanej A. G. wniósł kasację od wyroku sądu okręgowego utrzymującego w mocy wyrok sądu rejonowego. Zarzucił rażącą obrazę prawa materialnego (art. 286 § 1 k.k.) oraz naruszenie przepisów postępowania. Prokurator wniósł o oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazaną kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KK 209/22 POSTANOWIENIE Dnia 31 maja 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 31 maja 2022 r., sprawy A. G. skazanej z art. 286 § 1 k.k. w zb z art. 190a § 2 k.k. w zb. z art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i art. 91 § 1 k.k., art. 286 § 1 k.k. w zb z art. 190a § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i art. 91 § 1 k.k., z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanej od wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 2 grudnia 2021 r., sygn. akt II Ka […] utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w S. z dnia 29 lipca 2021 r., sygn. akt II K […] oddala kasację jako oczywiście bezzasadną, a kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciąża skazaną. UZASADNIENIE Obrońca skazanej A. G. w złożonej kasacji zarzucił rażącą obrazę prawa materialnego, tj. art. 286 § 1 k.k.(zarzut z pkt 1) oraz rażące naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, tj. art. 433 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. i art. 7 k.p.k. (zarzut z pkt 2). Prokurator Rejonowy w S. w pisemnej odpowiedzi na tę kasację wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej (por. pismo Prokuratora Rejonowego w S. z dnia 5 kwietnia 2022 r., PR Ds.(…)). Sąd Najwyższy zważył co następuje.
2 Trafnie wywiódł Prokurator Rejonowy w S., iż kasacja obrońcy skazanej A. G. jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k. Przypomnieć trzeba, że kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia wnoszonym przeciwko orzeczeniu sądu odwoławczego, a nie orzeczeniu sądu pierwszej instancji, co wyraźnie wynika z treści art. 519 k.p.k. Oznacza to, że w kasacji nie można podnosić zarzutów typowych dla postępowania apelacyjnego, kwestionujących orzeczenie pierwszoinstancyjne. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy w toku postępowania odwoławczego dojdzie do tzw. „efektu przeniesienia”, czyli zaabsorbowania do orzeczenia sądu ad quem uchybień popełnionych przez sąd a quo. Kontrolą kasacyjną objęte są kwestie wyłącznie prawne, zawężone do kategorii uchybień wymienionych w art. 523 § 1 k.p.k., popełnionych przez sąd odwoławczy. Specyfika postępowania kasacyjnego nie pozwala zatem na prowadzenie dublującej, niejako „trzecioinstancyjnej,” kontroli orzeczenia sądu pierwszej instancji (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 kwietnia 2015 r., sygn. akt IV KK 8/15, LEX nr 1666908). Charakter kasacji, jako nadzwyczajnego środka zaskarżenia wnoszonego od prawomocnego wyroku sądu odwoławczego, z powodu rażącego naruszenia przez ten sąd prawa, nie pozwala również na kwestionowanie w tym środku poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 2016 r., sygn. akt V KK 457/15, LEX nr 1991147). Wymogów tych nie można traktować instrumentalnie jedynie markując, że kasacja dotyczy błędów popełnionych przez sąd odwoławczy, a w istocie podnosząc zarzuty przeciwko rozstrzygnięciom zawartym w orzeczeniu sądu pierwszej instancji. Nieprawidłowe nazwanie przez skarżącego wadliwości polegającej na przyjęciu za podstawę wyroku błędnych ustaleń faktycznych „naruszeniem prawa materialnego," nie może zobowiązywać instancji kasacyjnej do badania - pod pozorem rozpoznawania "zarzutu naruszenia prawa" - zasadności ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 marca 2007 r., sygn. akt IV KK 362/06). Patrząc z takiej perspektywy na wniesioną kasację obrońcy skazanej A. G. to oczywiście bezzasadny jest zarzut podniesiony w punkcie pierwszym nadzwyczajnego środka zaskarżenia. Zarzut ten jest bowiem zarzutem obrazy prawa materialnego wyłącznie z nazwy. Sąd Najwyższy nie podziela poglądu, że
3 przy zarzucie obrazy prawa materialnego za punkt wyjścia należy przyjmować nie to co sąd ustalił, lecz to co sąd powinien był ustalić. Tak bowiem ujmowany zarzut obrazy prawa materialnego jest w istocie zarzutem błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku (por. też Zb. Doda, A. Gaberle, Orzecznictwo Sądu Najwyższego. Komentarz, tom II. Kontrola odwoławcza w procesie karnym, Warszawa 1997, s. 109). W ocenie Sądu Najwyższego stawiany przez skarżącego zarzut naruszenia art. 286 § 1 k.k. winien być właśnie odczytywany jako zarzut kwestionujący ustalenia faktyczne odnoszące się do zamiaru sprawcy. Również nie można podzielić zarzutu z pkt. 2 kasacji. Lektura pisemnego uzasadnienia zaskarżonego kasacją wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 2 grudnia 2021 r., sygn. akt II Ka (...), spełniającego wymogi określone w art. 457 § 3 k.p.k., dowodzi, że tenże Sąd zrealizował obowiązek z art. 433 § 2 k.p.k., tj. rozważył i odniósł się w wystarczającym zakresie do zarzutów apelacji, przedstawiając argumentację w obszarze ustalenia zamiaru z jakim działała A. G. Kierując się powyższym Sąd Najwyższy, z mocy art. 535 § 3 k.p.k., orzekł jak w postanowieniu.
Powiązane orzeczenia
- II KK 214/21 2021-06-23Czy kasacja obrońcy skazanego, oparta na zarzucie obrazy prawa materialnego (art. 197 § 3 k.k.), może być uznana za oczywiście bezzasadną, jeśli w istocie kwestionuje ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji i sposób…
- II KK 269/16 2016-10-26Czy kasacja obrońcy skazanego, oparta na zarzutach obrazy prawa materialnego i procesowego, które w istocie kwestionują ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, może być skutecznie wniesiona w postępowaniu kasacyjny…
- V KK 412/17 2017-12-14Czy kasacja obrońcy skazanego, zarzucająca obrazę prawa materialnego (art. 306 k.k. i art. 272 k.k.) oraz naruszenie przepisów postępowania (art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. i art. 5 § 2 k.p.k.), może być skutec…
- III KK 553/23 2024-01-25Czy kasacja wniesiona przez obrońcę skazanego, zarzucająca rażącą obrazę przepisów postępowania (art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k.) poprzez nierozpoznanie istoty zarzutu zawartego w apelacji, może być skute…
- II KK 265/20 2020-10-20Czy kasacja obrońcy skazanego, zarzucająca rażące naruszenie prawa materialnego (art. 233 § 1 k.k.) polegające na przypisaniu czynu pomimo braku jego znamion, może być skutecznie wniesiona w sytuacji, gdy sąd odwoławczy…
Powołane przepisy
art. 286 § 1 KKart. 190a § 2 KKart. 270 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 91 § 1 KKart. 433 § 1art. 410 KPKart. 7 KPKart. 535 § 3 KPKart. 519 KPKart. 523 § 1 KPKart. 457 § 3 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy