IV KK 36/22

WyrokIzba Karna2022-02-15

Skład orzekający: Rafał Malarski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd odwoławczy, rozpoznając zażalenie obrońcy, powinien był wyjść poza granice podniesionych zarzutów z uwagi na rażącą niesprawiedliwość postanowienia sądu pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sąd odwoławczy nie miał obowiązku wyjścia poza granice zarzutów podniesionych w zażaleniu, nawet w przypadku rażącej niesprawiedliwości postanowienia sądu pierwszej instancji, jeśli nie zachodziły przesłanki do zastosowania art. 440 k.p.k. W analizowanej sprawie sąd odwoławczy prawidłowo ocenił materiał dowodowy i nie dopuścił się naruszenia przepisów procesowych.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy umorzył postępowanie karne wobec podejrzanego Z. J. i zastosował środek zabezpieczający w postaci umieszczenia w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym. Sąd Okręgowy utrzymał to postanowienie w mocy po rozpoznaniu zażalenia obrońcy. Obrońca złożył kasację, zarzucając naruszenie przepisów procesowych, w tym art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k. oraz art. 433 k.p.k.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy jako oczywiście bezzasadną i obciążył podejrzanego kosztami sądowymi za postępowanie kasacyjne.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KK 36/22 POSTANOWIENIE Dnia 15 lutego 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Rafał Malarski w sprawie Z. J. podejrzanego o czyn z art. 190 § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron ( art 535 § 3 k.p.k.) w dniu 15 lutego 2022 r., kasacji obrońcy od postanowienia Sądu Okręgowego w C. z dnia 12 października 2021 r., sygn. akt VII Kz […] utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w M. z dnia 7 lipca 2021 r., sygn. akt II K […], postanowił: 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. obciążyć podejrzanego kosztami sądowymi za postępowanie kasacyjne. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w M., postanowieniem z 7 lipca 2021 r.: 1) umorzył postępowanie karne przeciwko Z. J. podejrzanemu o popełnienie trzech przestępstw – w dniu 15 grudnia 2020 r. czynu z art. 189 § 1 k.k. w zb. z art. 190 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § 2 k.k., w dniu 9 listopada 2020 r. czynu z art. 190 § 1 k.k. w zb. z art. 217 § 1 k.k. i w okresie od 9 listopada do 15 grudnia 2020 r. czynu z art. 190a § 1 k.k.; 2) zastosował wobec sprawcy środek zabezpieczający w postaci umieszczenia w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym w celu przymusowego leczenia. Sąd 2 Okręgowy w C. – po rozpoznaniu zażalenia obrońcy – w dniu 12 października 2021 r. utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne postanowienie. Kasację od orzeczenia Sądu odwoławczego złożył obrońca, podnosząc dwa zarzuty rażącego i mającego istotny wpływ na treść postanowienia naruszenia prawa procesowego: 1) art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k.; 2) art. 433 k.p.k. W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi odwoławczemu, ewentualnie „uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania”. Prokurator Prokuratury Rejonowej w M. w pisemnej odpowiedzi na kasację zażądał jej oddalenia jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się niezasadna – i to w stopniu oczywistym. Zdecydowanej krytyki wymagała wyrażona w pierwszym zarzucie kasacyjnym teza, że Sąd ad quem, rozpoznając zażalenie obrońcy, powinien był wyjść poza granice podniesionych przez autora środka odwoławczego zarzutów z uwagi na rażącą niesprawiedliwość pierwszoinstancyjnego postanowienia. Twierdzenie skarżącego o braku ustalenia, że popełnione przez sprawcę czyny cechowała znaczna szkodliwość społeczna, rozmijało się ewidentnie z treścią uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, w którym ów stopień określono jako wysoki, wiążący się z sankcjami karnymi przewidzianymi w art. 190a § 1 k.k. i art. 189 § 1 k.k. Warto odnotować, że bezprawnym groźbom pozbawienia życia podczas pozbawienia wolności pokrzywdzonej towarzyszyło przykładanie do jej szyi noża. Równie nieprawdziwa była uwaga autora kasacji o braku ustalenia, że zachodzi wysokie prawdopodobieństwo popełnienia ponownie przez podejrzanego czynów o podobnym charakterze. Sąd Okręgowy, odwołując się do opinii biegłych lekarzy psychiatrów, według których Z. J. cierpi na chorobę psychiczną w rozumieniu psychozy – zespół psychoorganiczny znacznego stopnia z komponentą urojeniową, nie mówiąc o zespole uzależnienia od alkoholu, jasno i przekonywająco wykazał istnienie przesłanek określonych w art. 93g § 1 k.k. Podobnie chybiony był zarzut kasacyjny drugi, jakoby Sąd odwoławczy rozpoznał zażalenie w sposób pobieżny, powierzchowny, a wręcz pozorny. Sąd ten uzupełnił materiał dowodowy oraz precyzyjnie wskazał, dlaczego dokonaną przez 3 Sąd a quo ocenę poszczególnych dowodów, zwłaszcza zeznań M. K. oraz opinii biegłych, uznał za w pełni poprawną i pozostającą pod ochroną art. 7 k.p.k. W tym stanie rzeczy Sądowi Najwyższemu nie pozostawało nic innego, jak tylko oddalić kasację w trybie przewidzianym w art. 535 § 3 k.p.k. O kosztach sądowych za postępowanie kasacyjne orzeczono po myśli art. 636 § 1 k.p.k. w zw. z art. 637a k.p.k.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 190 § 1 KKart 535 § 3 KPKart. 189 § 1 KKart. 157 § 2 KKart. 217 § 1 KKart. 190a § 1 KKart. 433 § 1 KPKart. 440 KPKart. 433 KPKart. 93g § 1 KKart. 7 KPKart. 535 § 3 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy