IV KK 368/22
WyrokIzba Karna2022-11-30
Skład orzekający: Zbigniew Kapiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kasacja obrońcy skazanego, zarzucająca rażące naruszenie przepisów prawa procesowego przez sąd odwoławczy, może być skutecznie wniesiona, jeśli w istocie powtarza argumentację zawartą w apelacji i traktuje środek kasacyjny jako kolejny zwykły środek odwoławczy?Ratio decidendi
Kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego celem jest eliminowanie orzeczeń dotkniętych poważnymi wadami prawnymi, a nie ponowne rozpatrywanie zwykłej kontroli odwoławczej. Zarzuty kasacyjne, które pod pozorem obrazy przepisów procesowych powtarzają argumentację apelacyjną i kwestionują ocenę dowodów oraz ustalenia faktyczne dokonane przez sąd pierwszej instancji, należy uznać za oczywiście bezzasadne. Sąd odwoławczy, który rzetelnie i merytorycznie rozważył wszystkie zarzuty apelacyjne, nie narusza przepisów art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k.Stan faktyczny
Obrońca skazanego wniósł kasację od wyroku sądu okręgowego, który zmienił wyrok sądu rejonowego w niewielkim zakresie. Kasacja zarzucała rażące naruszenie przepisów prawa procesowego przez sąd odwoławczy, w tym niedostateczne rozważenie zarzutów apelacji dotyczących oceny opinii biegłego, oddalenia wniosku dowodowego, oceny zeznań świadka, błędów w ustaleniach faktycznych oraz rażącej niewspółmierności kary. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, zasądził od Skarbu Państwa na rzecz obrońcy koszty zastępstwa procesowego oraz zwolnił skazanego od zapłaty kosztów sądowych postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KK 368/22 POSTANOWIENIE Dnia 30 listopada 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Kapiński w sprawie A. Ś. skazanego za czyn z art. 286§1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. w dniu 30 listopada 2022 r., kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 15 lutego 2022 r., sygn. akt XXIII Ka 33/22, zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach, z dnia 25 sierpnia 2021 r., sygn. akt III K 549/20, postanowił: 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. J. B. (Kancelaria Adwokacka w K.), obrońcy z urzędu A. Ś., kwotę 442,80 (czterysta czterdzieści dwa złotych, osiemdziesiąt groszy), w tym 23% VAT, za sporządzenie i wniesienie kasacji; 3. zwolnić skazanego A. Ś. od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych postępowania kasacyjnego obciążając nimi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy Katowice-Wschód w Katowicach wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2021 roku sygn. akt III K 549/20 skazał A. Ś. na karę łączną 2 lat oraz orzekł obowiązek naprawienia szkody na rzecz pokrzywdzonych. Od powyższego wyroku apelację wniósł obrońca skazanego.
2 Sąd Okręgowy w Katowicach wyrokiem z dnia 15 lutego 2022 roku sygn. akt XXIII Ka 33/22 zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że wyeliminował z jego pkt 1 tiret 10 określenie „z góry powziętym zamiarem”, w pozostałym zaś zakresie zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Kasację od powyższego wyroku wniósł obrońca skazanego, zarzucając mu: 1. rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 433 § 2 kpk w zw. z art. 457 § 3 kpk, polegające na niedostatecznym i nierzetelnym rozważeniu przez Sąd Okręgowy w Katowicach podniesionego w apelacji obrońcy zarzutu obrazy przepisów postępowania w postaci art. 410 kpk i art. 7 kpk odnośnie dokonanej przez Sąd pierwszej instancji oceny opinii biegłego z zakresu badania pisma ręcznego i podpisów P. G. z dnia 11 czerwca 2020 r. i uznania jej za wiarygodny i miarodajny dowód w przedmiotowej sprawie, co doprowadziło do nieprawidłowej kontroli instancyjnej wyroku Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach z dnia 25 sierpnia 2021 r. (sygn. akt III K 549/20) i zaakceptowania orzeczenia obarczonego uchybieniami, które oddziaływały również na postępowanie odwoławcze; 2. rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 433 § 2 kpk w zw. z art. 457 § 3 kpk, polegające na niedostatecznym i nierzetelnym rozważeniu przez Sąd Okręgowy w Katowicach podniesionego w apelacji obrońcy zarzutu obrazy przepisów postępowania w postaci art. 170 § 1 punkt 3 i 5 kpk odnośnie oddalenia przez Sąd pierwszej instancji wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego z zakresu badania pisma ręcznego i uznanie, że nie wykazano wpływu tej decyzji na treść wyroku Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach, podczas gdy w apelacji jednoznacznie wskazano niejasności w opinii biegłego z dnia 11 czerwca 2020 r„ które uniemożliwiały poczynienie ustaleń faktycznych w zakresie odpowiedzialności skazanego co do niektórych z przypisanych mu czynów, co doprowadziło do nieprawidłowej kontroli instancyjnej wyroku Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach z dnia 25 sierpnia 2021 r. (sygn. akt III K 549/20) i
3 zaakceptowania orzeczenia obarczonego uchybieniami, które oddziaływały również na postępowanie odwoławcze; 3. rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 433 § 2 kpk w zw. z art. 457 § 3 kpk, polegające na niedostatecznym i nierzetelnym rozważeniu przez Sąd Okręgowy w Katowicach podniesionego w apelacji obrońcy zarzutu obrazy przepisów postępowania w postaci art. 410 kpk i art. 7 kpk odnośnie dokonanej przez Sąd pierwszej instancji oceny zeznań świadka J.G. co do okresu zamieszkiwania skazanego w jej mieszkaniu, znajdującym się w miejscowości W., ul. […], co doprowadziło do nieprawidłowej kontroli instancyjnej wyroku Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach z dnia 25 sierpnia 2021 r. (sygn. akt III K 549/20) i zaakceptowania orzeczenia obarczonego uchybieniami, które oddziaływały również na postępowanie odwoławcze; 4. rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 433 § 2 kpk w zw. z art. 457 § 3 kpk, polegające na uchybieniu prawidłowej kontroli odwoławczej przez niedostateczne i nierzetelne rozważenie przez Sąd Okręgowy w Katowicach podniesionego w apelacji obrońcy zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych, do którego doszło w rezultacie dokonania przez Sąd pierwszej instancji wadliwej oceny zgromadzonego w mniejszej sprawie materiału dowodowego, odstąpienia od bezpośredniego przesłuchania na rozprawie świadka J. G., jak również braku jednoznacznego ustalenia użytkownika, który w dniu 23 listopada 2018 r. (godz. 16:53:34) posługiwał się urządzeniem o adresie IP: […]; 5. rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 433 § 2 kpk w zw. z art. 457 § 3 kpk, polegające na niedostatecznym i nierzetelnym rozważeniu przez Sąd Okręgowy w Katowicach podniesionego w apelacji obrońcy zarzutu rażącej niewspółmiemości kary orzeczonej względem skazanego i poprzestanie wyłącznie na powieleniu argumentacji przedstawionej przez Sąd pierwszej instancji, podczas gdy to na Sądzie odwoławczym spoczywał obowiązek
4 podania, czym kierował się wydając wyrok, co doprowadziło do nieprawidłowej kontroli instancyjnej wyroku Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach z dnia 25 sierpnia 2021 r. (sygn. akt III K 549/20) i zaakceptowania orzeczenia obarczonego uchybieniami, które oddziaływały również na postępowanie odwoławcze. Skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 15 lutego 2022 r. (sygn. akt XXIII Ka 33/22) w części, tj. punkt 2 ww. wyroku, oraz utrzymany nim w mocy wyrok Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach z dnia 25 sierpnia 2021 r. (sygn. akt ITT K 549/20) w części, tj. punkty 1-4 ww. wyroku, i przekazanie sprawy skazanego A. Ś. do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu Katowice-Wschód w Katowicach. W odpowiedzi na kasację prokurator wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Kasację obrońcy skazanego należało uznać za oczywiście bezzasadną w rozumieniu art. 535§3 k.p.k. Zgodnie z treścią art. 519 kpk kasacja strony jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia skierowanym przeciwko prawomocnemu orzeczeniu wydanemu przez sąd odwoławczy na skutek rozpoznania przez ten sąd zwykłego środka odwoławczego. Na wstępie rozważań zaznaczyć należy, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalone jest stanowisko, że celem postępowania kasacyjnego jest wyeliminowanie z obrotu prawnego orzeczeń dotkniętych poważnymi wadami w postaci bezwzględnych przyczyn odwoławczych lub innych naruszeń prawa, ale o charakterze rażącym a jednocześnie takich, które miały istotny wpływ na treść zapadłego orzeczenia. W orzecznictwie zasadnie podkreśla się również, że możliwość wniesienia skutecznej kasacji jest zatem ze wskazanych wyżej powodów istotnie ograniczona. Postępowanie kasacyjne nie może więc służyć temu, aby doszło do ponowienia zwykłej kontroli odwoławczej. W toku takiego postępowania z założenia nie dokonuje się zatem kontroli poprawności oceny poszczególnych dowodów, nie weryfikuje zasadności i trafności dokonanych ustaleń faktycznych oraz nie bada się
5 współmierności orzeczonej kary (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 września 2017 roku, IV KK 276/17, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 lipca 2019 roku, II KK 210/19). Żaden z zarzutów podniesionych przez skarżącego w pkt 1-5 kasacji nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż uznać należy, że pod pozorem obrazy art. 433§2 k.p.k. i art. 457§3 k.p.k., skarżący w istocie powtórzył argumentację zawartą w apelacji obrońcy skazanego. Tak sformułowane zarzuty wskazują zatem, iż ich autor nadzwyczajny środek zaskarżenia jakim jest kasacja potraktował jako kolejny instancyjny zwykły środek odwoławczy. Skarżący kwestionuje bowiem po raz kolejny dokonaną przez Sąd meriti ocenę zgromadzonych w sprawie dowodów oraz będące wynikiem tej oceny ustalenia faktyczne, zasadnie w pełni zaakceptowane przez Sąd odwoławczy. Wskazać także należy, że naruszenie art. 433§2 k.p.k. i art. 457§3 k.p.k., następuje wówczas, gdy sąd odwoławczy nie rozważy w ogóle podniesionych w apelacji zarzutów, tzn. nie odniesie się do nich, bądź gdy odniesienie to jest pozorne i nie ma charakteru merytorycznego, co w sprawie niniejszej nie nastąpiło. Analiza przedmiotowej sprawy w kontekście obrazy tych przepisów, prowadzi do wniosku, że Sąd odwoławczy w sposób rzetelny i merytoryczny rozważył wszystkie zarzuty apelacyjne, co jednoznacznie wynika z treści uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego. Zasadnie stwierdzono w nim, że wniesiona apelacja obrońcy skazanego nie wykazała dopuszczenia się przez Sąd pierwszej instancji takich uchybień, które skutkowałyby uznaniem dokonanej przez ten Sąd oceny materiału dowodowego za dowolną w zakresie sprawstwa skazanego. Sąd odwoławczy podzielając ocenę dowodów i ustalenia będące udziałem Sądu I instancji, odniósł się do wszystkich zarzutów apelacyjnych, w sposób szczegółowy, wnikliwy i rzetelny je weryfikując. Sąd ten zasadnie wskazał, że nie stwierdzono naruszenia przepisów art. 410 k.p.k. i 7 k.p.k. w zakresie oceny wiarygodności opinii biegłego grafologa P. G., kwestionowanej przez skarżącego, wskazując, że opinia ta jest pełna, jasna i pozbawiona sprzeczności. Sąd odwoławczy odniósł się także do kwestii oddalenia wniosku dowodowego, wskazując zasadnie, że rozstrzygnięcie to nie miało wpływu na treść wyroku. Ponadto zauważyć należy, że decyzja w kwestii uwzględnienia bądź oddalenia wniosku dowodowego jest autonomiczną decyzją sądu, wymagającą podjęcia
6 wstępnej weryfikacji (tzw. apriorycznej oceny dowodów), czy dany dowód jest dopuszczalny, czy realnie istnieje możliwość jego przeprowadzenia i czy jest przydatny do stwierdzenia okoliczności stanowiącej tezę dowodową (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 marca 2021 r., sygn. akt III KK 28/21). Skoro jednak z akt przedmiotowej sprawy, wynika, że Sąd merytorycznie rozpoznał przedmiotowy wniosek dowodowy obrońcy skazanego poprzez jego oddalenie, to tym samym nie mogło dojść do obrazy wymienionego wyżej przepisu postępowania karnego. Naruszenie art. 170 § 3 k.p.k. miałoby bowiem miejsce wówczas, gdyby Sąd I instancji nie rozpoznał w ogóle zgłoszonego przez stronę wniosku dowodowego, co w przedmiotowej sprawie nie miało przecież miejsca. Nie sposób także podzielić stanowiska skarżącego jakoby Sąd odwoławczy nierzetelnie i niedostatecznie rozważył zarzuty apelacyjne w zakresie oceny materiału dowodowego w postaci zeznań świadka J. G. odnośnie okresu zamieszkania skazanego w jej mieszkaniu w miejscowości W. ul. […]. Wbrew twierdzeniom skarżącego Sąd Okręgowy w Katowicach w sposób właściwy, rzetelny i merytoryczny rozważył również ten zarzut i zasadnie uznał, że bezpodstawne jest kwestionowanie dokonanego w oparciu o wskazany dowód ustalenia, że skazany zamieszkiwał w mieszkaniu J. G. od dnia 21 października 2018r. do dnia 21 listopada 2018 roku. Nie można zatem uznać, że w tym zakresie Sąd drugiej instancji niedostatecznie i nierzetelnie rozważył zarzut obrazy przepisów postępowania karnego w postaci art. 410 k.p.k. i art. 7 k.p.k. oraz zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, gdyż powyższe stanowisko autora kasacji nie znajduje żadnego odzwierciedlenia w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku. Wbrew twierdzeniom skarżącego sąd odwoławczy jednoznacznie i prawidłowo ustosunkował się także do zarzutu rażącej niewspółmierności kary orzeczonej wobec skazanego. Sąd ten trafnie uznał, że kara łączna nie ma charakteru rażącej niewspółmierności, gdyż została orzeczona na zasadzie absorpcji przy zastosowaniu art. 4§1 k.k. W tym zakresie Sąd odwoławczy podzielił argumentację Sądu I instancji odnoście zasadności wymierzenia skazanemu kary 2 lat pozbawienia wolności za ciąg przestępstw opisany w pkt 1 wyroku. Kierując się przedstawionymi wyżej motywami Sąd Najwyższy, na podstawie art. 535 § 3 kpk rozstrzygnął jak w postanowieniu. O kosztach sądowych
7 postępowania kasacyjnego orzeczono zaś na podstawie art. 624§1 k.p.k. uznając, że istnieją podstawy do zwolnienia skazanego A. Ś. od uiszczenia tych kosztów. l.n ał
Powiązane orzeczenia
- III KK 71/21 2021-03-24Czy kasacja obrońcy skazanego, która w istocie powtarza zarzuty apelacyjne i kwestionuje ustalenia faktyczne, może być uznana za skuteczną w postępowaniu kasacyjnym?
- V KK 311/14 2015-01-21Czy kasacja obrońcy skazanego, zarzucająca rażące naruszenie prawa procesowego przez sąd odwoławczy w zakresie analizy zamiaru sprawców i braku należytego rozważenia zarzutów apelacji, może być uznana za oczywiście bezza…
- III KK 536/18 2018-10-09Czy kasacja obrońcy skazanego, oparta na zarzucie rażącego naruszenia przepisów postępowania przez sąd odwoławczy, może skutecznie kwestionować ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji i ponawiać kontrolę odwoławczą?
- IV KK 15/20 2020-02-27Czy kasacja obrońcy skazanego, oparta na zarzutach naruszenia prawa procesowego i błędów w ustaleniach faktycznych, może być skuteczna, gdy Sąd Najwyższy stwierdza, że postępowanie karne jest dwuinstancyjne, a kasacja je…
- IV KK 240/22 2022-06-23Czy kasacja obrońcy skazanego, oparta na zarzutach powtarzających argumentację apelacyjną dotyczącą oceny dowodów i ustaleń faktycznych, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku sądu odwoławczego?
Powołane przepisy
art. 286§1 KKart. 535 § 3 KPKart. 433 § 2 kpkart. 457 § 3 kpkart. 410 kpkart. 7 kpkart. 170 § 1art. 535§3 KPKart. 519 kpkart. 433§2 KPKart. 457§3 KPKart. 170 § 3 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy