IV KK 426/17

WyrokIzba Karna2017-11-29

Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozostawienie broni palnej w miejscu dostępnym dla dziecka, które następnie użyło jej do spowodowania śmierci innej osoby, wyczerpuje znamiona przestępstwa nieumyślnego spowodowania śmierci (art. 155 k.k.)?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, potwierdzając, że pozostawienie broni palnej w ogólnodostępnym miejscu, które doprowadziło do nieumyślnego postrzelenia i śmierci, wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 155 k.k. Podkreślono, że dla odpowiedzialności z art. 155 k.k. nie jest konieczne, aby działanie sprawcy było jedyną przyczyną śmierci, lecz istotne jest istnienie związku przyczynowego między czynem a skutkiem. Sąd wskazał, że sprawca, jako ojciec, powinien był przewidzieć możliwość użycia broni przez dziecko, zwłaszcza w sytuacji, gdy dzieci często się odwiedzały.
Stan faktyczny
Oskarżony A.B. pozostawił w szafce ubraniowej broń palną i amunicję. Jego małoletni syn, bawiąc się bronią, postrzelił kolegę, M.G., co doprowadziło do jego śmierci. Sąd Rejonowy uznał A.B. winnym nieumyślnego spowodowania śmierci (art. 155 k.k.) i przestępstwa z art. 263 § 3 k.k., orzekając karę łączną 4 lat pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy, po apelacji obrońcy, obniżył kary jednostkowe i łączną do 2 lat pozbawienia wolności. Obrońca wniósł kasację, zarzucając błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 155 k.k., twierdząc, że nie było związku przyczynowego i świadomości skutku.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KK 426/17 POSTANOWIENIE Dnia 29 listopada 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 29 listopada 2017r., sprawy A.B. skazanego z art. 155 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 10 maja 2017 r., sygn. akt VII Ka (...) zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Ż. z dnia 22 listopada 2016 r., sygn. akt II K (…) oddala kasację jako oczywiście bezzasadną, a kosztami sądowymi postepowania kasacyjnego obciąża skazanego. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Ż. wyrokiem z dnia 22 listopada 2016 r., sygn. akt II K (…), uznał A.B. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 155 k.k. i skazał go na karę 4 lat pozbawienia wolności, oraz uznał za winnego przestępstwa z art. 263 § 3 k.k. i skazał na karę 1 roku pozbawienia wolności. Na podstawie art.85 § 1 i § 2 k.k. w zw. z art. 86 § 1 k.k. sąd orzekł karę łączną 4 lat pozbawienia wolności oraz zasądził od A.B. na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe. Od powyższego wyroku apelację złożył obrońca A.B. podnosząc zarzut naruszenia art. 7 k.p.k. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów, domagając się zmiany zaskarżonego wyroku poprzez złagodzenie kar jednostkowych oraz kary łącznej i wymierzenie kary pozbawienia wolności z warunkowym zawszeniem jej wykonania oraz zmiany zaskarżonego wyroku w części orzeczenia o kosztach postępowania poprzez całkowite lub częściowe 2 zwolnienie oskarżonego od ich ponoszenia, względnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ż., a z ostrożności procesowej wniósł o istotne złagodzenie kar jednostkowych oraz kary łącznej. Wyrokiem z dnia 10 maja 2017 r., sygn. akt VII Ka (…), Sąd Okręgowy w B. zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, iż obniżył orzeczoną wobec A.B. karę jednostkową do 2 lat pozbawienia wolności i obniżył orzeczoną wobec niego karę łączną do 2 lat pozbawienia wolności, w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymał w mocy i obciążył go kosztami postępowania odwoławczego oraz zasądził na rzecz oskarżycielek posiłkowych W.G. i E.G. kwoty po 840 zł. Obrońca skazanego A.B. wniósł kasację od w/w wyroku Sądu Okręgowego w B., zaskarżając wyrok w punkcie 1, odnoszącym się do przypisanego czynu opisanego w pkt 1 sentencji wyroku Sądu I instancji, oraz w zakresie rozstrzygnięcia o karze łącznej, a także o kosztach postępowania, podnosząc na podstawie art. 523 § 1 k.p.k. w zw. z art. 526 § 1 k.p.k., rażące naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, a to art. 155 k.k., poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, przy prawidłowo dokonanych ustaleniach faktycznych, z których wynika, iż A.B. nie miał i nie mógł mieć świadomości możliwego skutku w postaci zgonu pokrzywdzonego, a co więcej zgon pokrzywdzonego nie pozostaje w związku skutkowo- przyczynowym z zachowaniem A.B., a zatem swoim zachowaniem nie wyczerpał znamion przestępstwa stypizowanego w art. 155 k.k. Podnosząc powyższy zarzut obrońca skazanego A.B. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 10 maja 2017 r., sygn. akt VII Ka (…), w części w punkcie I wyroku oraz poprzedzającego go wyroku Sądu Rejonowego w Ż. z dnia 22 listopada 2016 r., sygn. akt II K (…) i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Ż. w zaskarżonej części do ponownego rozpoznania. W pisemnej odpowiedzi na tę kasację Prokurator Prokuratury Rejonowej w Ż. wniósł o uznanie kasacji za oczywiście bezzasadną i jej oddalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 3 Podzielić należy stanowisko z pisemnej odpowiedzi na kasację, iż kasacja obrońcy skazanego A.B. jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k. Na wstępie przypomnieć trzeba, że w pkt 1 wyroku Sądu Rejonowego w Ż., A.B. został uznany winnym tego, że w dniu 2 listopada 2015 r., w N., woj. (…), poprzez pozostawienie w szafce ubraniowej broni palnej sztucera myśliwskiego CZ mod. […] kal. 7 mm o nr […] oraz amunicji w postaci 4 sztuk nabojów sztucerowych kal. 7 x 64 spowodował nieumyślnie postrzelenie przez małoletniego syna H.B. M.G. w okolice głowy powodując u niego ranę postrzałową głowy częściowo o charakterze stycznym z fragmentem rany wlotowej do tyłu od wyrostka sutkowatego prawego, której kanał przebiegał na wysokości guzowatości potylicznej, powodując rozfragmentowanie kości potylicznej z uszkodzeniem mózgu i móżdżku w tylnym dole czaszki, które to obrażenia doprowadziły do zgonu w/w. Poza sporem jest, że do ustalenia odpowiedzialności karnej z art. 155 k.k. dochodzi wówczas gdy śmierć człowieka, będąca niezamierzonym następstwem działania sprawcy, sprowadzającego się do niezachowania reguł obowiązujących w sytuacji, w której na podstawie normalnej zdolności przewidywania i ogólnego obowiązku dbałości o życie ludzkie lub przewidywania skutków własnych działań, można wymagać od człowieka, aby nie dopuścił do nastąpienia skutku w postaci śmierci. Podnosi się, że dla przyjęcia zastosowania kwalifikacji z art. 155 k.k. nie jest konieczne, aby działanie lub zaniechanie sprawcy, było jedyną i wyłączną przyczyną śmierci pokrzywdzonego. Istotne jest ustalenie, że istnieje związek przyczynowy miedzy czynem sprawcy a skutkiem (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 grudnia 1976 r., sygn. akt III KR 311/76, OSNKW 1977, z. 4 - 5, poz. 38, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 września 1977 r. sygn. akt VII KZP 35/77, OSNPG 1977, z. 12, poz. 121). W pisemnej odpowiedzi na kasację zasadnie wskazuje się, że cyt. „Trudno jest zgodzić się z argumentacją obrony, iż pozostawienie broni w ogólnodostępnym miejscu nie jest przyczyną tragicznego w skutkach zdarzenia. W związku z powyższym nasuwa się wniosek, iż obrona celowo próbuje obarczyć winą małoletniego syna, aby odsunąć od oskarżonego A.B. wszelkie podejrzenia. Oskarżony, jako ojciec trójki dzieci powinien doskonale zdawać sobie sprawę z tego, iż dziecięca wyobraźnia i 4 pomysłowość nie mają sobie równych, a co istotne powinien był przewidzieć, iż jego syn będzie chciał użyć broni do zabawy. Niemożliwym jest by zgodzić się z argumentem podnoszonym przez obrońcę, jakoby oskarżony nie mógł przewidzieć wizyty pokrzywdzonego M.G.. Z materiału dowodowego jednoznacznie wynika, iż zarówno H.B. jak i M.G. często się wzajemnie odwiedzali, spędzając razem czas, tak więc obecność kolegi można było wziąć pod uwagę podczas pozostawienia syna samego w domu. Oskarżony nie tylko nie mógł, ale powinien był przewidzieć, że jego syna zechce odwiedzić jakikolwiek kolega i zadbać o to, aby jego własność nie stanowiła zagrożenia dla dobra jakim jest ludzkie życie i zdrowie”. Należy podkreślić, że wprawdzie w kasacji podniesiono zarzut rażącego naruszenia przepisu prawa materialnego, tj. art. 155 k.k., niemniej w realiach przedmiotowej sprawy jest on w istocie niedopuszczalnym w postępowaniu kasacyjnym, zarzutem błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku. Przecież czyn opisany w pkt 1 wyroku Sądu Rejonowego w Ż., wyczerpuje dyspozycję przepisu art. 155 k.k. Zatem ten przepis prawa materialnego zastosowano prawidłowo. Nie można zaś zarzucać obrazy przepisu prawa materialnego, gdy w nadzwyczajnym środku odwoławczym kwestionuje się ustalenia dotyczące strony podmiotowej czynu zabronionego (w realiach niniejszej sprawy nieumyślność). Kierując się przedstawionymi motywami, Sąd Najwyższy z mocy art. 535 § 3 k.p.k., rozstrzygnął jak w postanowieniu. as

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 155 KKart. 263 § 3 KKart.85 § 1art. 86 § 1 KKart. 7 KPKart. 523 § 1 KPKart. 526 § 1 KPKart. 535 § 3 KPK§ 3§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy