IV KK 490/21

WyrokIzba Karna2021-11-24

Skład orzekający: Rafał Malarski, Eugeniusz Wildowicz, Kazimierz Klugiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd może przypisać sprawcy przestępstwo kwalifikowanej niealimentacji za okres, który częściowo pokrywa się z okresem, za który sprawca został już prawomocnie skazany za przestępstwo niealimentacji?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że przypisanie sprawcy przestępstwa kwalifikowanej niealimentacji za okres, który częściowo pokrywa się z okresem, za który został już prawomocnie skazany za przestępstwo niealimentacji, stanowi rażące naruszenie prawa. W sytuacji, gdy znaczna część zachowania objętego nowym wyrokiem była już przedmiotem wcześniejszego prawomocnego skazania, nawet przy odmiennej ocenie prawnokarnej, nie można ponownie pociągnąć sprawcy do odpowiedzialności karnej za ten sam fragment czynu.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy skazał K. K. wyrokiem nakazowym za przestępstwo kwalifikowanej niealimentacji z art. 209 § 1a k.k. w okresie od maja 2016 r. do lipca 2019 r. Wcześniej ten sam sąd skazał K. K. za przestępstwo z art. 209 § 1 k.k. za okres od maja 2016 r. do listopada 2018 r. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając naruszenie przepisów k.p.k. poprzez rozpoznanie sprawy w trybie nakazowym, mimo wątpliwości co do winy i czasu popełnienia czynu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KK 490/21 POSTANOWIENIE Dnia 24 listopada 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Rafał Malarski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Eugeniusz Wildowicz SSN Kazimierz Klugiewicz w sprawie K. K. skazanego z art. 209 § 1a k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 24 listopada 2021 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w S. z dnia 18 listopada 2019 r., sygn. akt III K (…), uchyla zaskarżony wyrok nakazowy i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w S. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w S., wyrokiem z 4 kwietnia 2019 r. (uprawomocnił się 12 kwietnia 2019 r.), skazał K. K. na karę 6 miesięcy ograniczenia wolności za czyn z art. 209 § 1 k.k. polegający na uchylaniu się od 11 maja 2016 r. do 30 listopada 2018 r. od wykonania obowiązku alimentacyjnego na rzecz syna I. K.. Ten sam Sąd, wyrokiem nakazowym z 18 listopada 2019 r. (uprawomocnił się 18 grudnia 2019 r.), przypisał K. K. przestępstwo kwalifikowanej niealimentacji z art. 209 § 1a k.k., dokonane na szkodę syna I. K. w okresie od maja 2016 r. do lipca 2019 r., i wymierzył mu za to karę 10 miesięcy ograniczenia wolności. Wyrok nakazowy zaskarżył w całości na korzyść oskarżonego kasacją Prokurator Generalny. Zarzucając rażące i mające istotny wpływ naruszenie art. 2 500 § 1 i 3 k.p.k. polegające na rozpoznaniu sprawy w trybie nakazowym, mimo że wina i okoliczności czynu budziły wątpliwości co do czasu jego popełnienia, wniósł o wydanie rozstrzygnięcia kasatoryjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja z racji oczywistej zasadności zasługiwała na uwzględnienie w całości na posiedzeniu bez udziału stron (art. 535 § 5 k.p.k.). Zestawienie treści części dyspozytywnych obu wyroków (z 4 kwietnia i z 18 listopada 2019 r.) wykluczało możliwość pociągnięcia oskarżonego do odpowiedzialności karnej za przestępstwo niealimentacji na szkodę syna I. K. zaistniałe w okresie od maja 2016 r. do lipca 2019 r. Chodziło o to, że za znaczny fragment tego zachowania, trwający do 30 listopada 2018 r., oskarżony został już wcześniej prawomocnie skazany. Tożsamość tych zachowań była niewątpliwa, mimo że ich ocena prawnokarna nieco się różniła. Taki stan rzeczy – wprawdzie nierównoznaczny z negatywną przesłanką procesową w postaci powagi rzeczy osądzonej (zob. wyr. SN z: 25 października 2016 r., IV KK 338/16, i 9 sierpnia 2017 r., II KK 222/17) – dobitnie świadczył o dopuszczeniu się przez [...] Sąd rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku nakazowego naruszenia prawa wskazanego w kasacji (art. 523 § 1 k.p.k.). Dlatego Sąd Najwyższy wydał zaproponowane przez skarżącego orzeczenie o charakterze kasatoryjnym (art. 537 § 2 k.p.k.). Procedując ponownie na zasadach ogólnych, Sąd meriti zobligowany będzie do uwzględnienia w swoich ustaleniach treści wyroku z 4 kwietnia 2019 r. (III K […]/18).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 209 § 1art. 209 § 1 KKart. 2art. 535 § 5 KPKart. 523 § 1 KPKart. 537 § 2 KPK§ 1§ 5§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy