IV KK 507/22

WyrokIzba Karna2023-01-03

Skład orzekający: Zbigniew Kapiński, Małgorzatę Bednarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją okoliczności uzasadniające wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego od udziału w sprawie ze względu na jego relacje z autorem kasacji?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wieloletnia znajomość i przyjaźń między sędzią a autorem kasacji mogą wywoływać w odbiorze społecznym wątpliwości co do bezstronności sędziego. W związku z tym, dla dobra wymiaru sprawiedliwości, sędzia został wyłączony od udziału w sprawie, aby zapewnić realizację prawa do bezstronnego sądu i utrzymać zaufanie do wymiaru sprawiedliwości.
Stan faktyczny
Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku Sądu Rejonowego. Sędzia Sądu Najwyższego, wyznaczona do rozpoznania tej kasacji, wniosła o własne wyłączenie od udziału w sprawie. Jako przyczynę podała swoją ponad 20-letnią znajomość oraz relacje towarzyskie i służbowe z autorem kasacji, zastępcą Prokuratora Generalnego. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek sędziego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Małgorzatę Bednarek od udziału w sprawie o sygn. IV KK 507/22.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KK 507/22 POSTANOWIENIE Dnia 3 stycznia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Kapiński w sprawie A. B. i innych uniewinnionego od popełnienia czynu z art. 228 § 1 k.k. i inne po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 3 stycznia 2023 r. na posiedzeniu bez udziału stron wniosku sędziego o wyłączenie od udziału w sprawie na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. postanowił: wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Małgorzatę Bednarek od udziału w sprawie o sygn. IV KK 507/22. UZASADNIENIE Prokurator Generalny wywiódł kasację od wyroku Sądu Rejonowego w Siemianowicach Śląskich z dnia 18 maja 2021 r., sygn. akt II K 524/16. Kasację tę sporządził i podpisał zastępca Prokuratora Generalnego Robert Hernand. Sprawa ta została zarejestrowana w Sądzie Najwyższym pod sygnaturą IV KK 507/22. Wyznaczona do rozpoznania ww. kasacji sędzia Sądu Najwyższego Małgorzata Bednarek wniosła, w trybie art. 42§1 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k., o wyłączenie jej od rozpoznania ww. sprawy. W uzasadnieniu wskazując na ponad 20 – letnią znajomość oraz relacje, w jakich pozostaje, zarówno towarzyskie, jak i służbowe, z autorem kasacji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek o wyłączenie od udziału w sprawie zasługuje na uwzględnienie. 2 W pierwszej kolejności należy odnieść się do treści art. 41§1 k.p.k. z którego wynika, że sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Z utrwalonego w tym zakresie orzecznictwa wynika, że instytucja wyłączenia sędziego zapewnić ma realizację prawa do bezstronnego i obiektywnego sądu. Nie może budzić jednak wątpliwości, że ma ona również zagwarantować, aby w odbiorze zewnętrznym, tj. w odczuciu społecznym nie powstało przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd w sposób obiektywny i bezstronny. Tego rodzaju wątpliwości z pewnością nie służyłyby budowaniu zaufania do wymiaru sprawiedliwości, a choćby pozory braku bezstronności mogłyby negatywnie rzutować autorytet sądu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 lipca 2022 r., sygn. akt V KO 68/22). W pierwszej kolejności wskazać należy, że kontakty zawodowe łączące SSN Małgorzatę Bednarek i prokuratora Roberta Hernanda nie mogą zostać uznane za okoliczność świadczące o braku bezstronności w rozumieniu art. 41§1 k.p.k. W tym zakresie należy odwołać się do utrwalanego już w tym zakresie poglądu Sądu Najwyższego, że kontakty między sędziami a prokuratorami wynikają z istoty sprawowanych urzędów i o ile mają charakter służbowy nie mogą uzasadniać wystąpienia wątpliwości co do bezstronności sądu, godzących w autorytet wymiaru sprawiedliwości. W sytuacji natomiast, gdyby relacje te miały charakter prywatny, wówczas istnieje możliwość skorzystania z instytucji wyłączenia sędziego, określonej w art. 41 § 1 k.p.k. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 sierpnia 2021 r., sygn. akt IV KO 79/21). Natomiast te okoliczności powoływane przez SSN Małgorzatę Bednarek dotyczące jej relacji z autorem kasacji prokuratorem Robertem Hernandem oparte na ich wieloletniej znajomości i przyjaźni, zdaniem Sądu Najwyższego, mogłyby wywoływać w odbiorze społecznym wątpliwości co do bezstronności sędziego przy rozpoznawaniu przedmiotowej sprawy. Zatem okoliczności te wskazywane przez sędziego we wniosku o wyłączenie od udziału w przedmiotowej sprawie przekonują, że przedstawione w nim obawy mają charakter realny, a w związku z tym dla dobra wymiaru sprawiedliwości sędzia Małgorzata Bednarek nie powinna rozpoznawać 3 kasacji wniesionej w przedmiotowej sprawie przez Zastępcę Prokuratora Generalnego Roberta Hernanda. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 228 § 1 KKart. 41 § 1 KPKart. 42 § 1 KPKart. 42§1 KPKart. 41§1 KPK§ 1§1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy