IV KK 534/22

WyrokIzba Karna2023-05-11

Skład orzekający: Andrzej Siuchniński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie lustracyjnej, w której postępowanie zostało umorzone na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. z powodu usprawiedliwionego błędu, dopuszczalne jest wniesienie kasacji na korzyść osoby lustrowanej?
Ratio decidendi
Kasacja wniesiona na korzyść osoby lustrowanej w sprawie lustracyjnej, w której postępowanie zostało umorzone na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. z powodu usprawiedliwionego błędu, podlega pozostawieniu bez rozpoznania. Jest tak, ponieważ na gruncie obowiązujących przepisów brak jest podstaw do wniesienia kasacji od orzeczenia umarzającego postępowanie lustracyjne, gdyż nie stanowi ono odpowiednika skazania w postępowaniu karnym.
Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny zmienił orzeczenie Sądu Okręgowego, uznając, że W.K. złożył niezgodne z prawdą oświadczenie lustracyjne. Jednakże, Sąd odwoławczy uznał, że osoba lustrowana działała w warunkach usprawiedliwionego błędu i umorzył postępowanie. Obrońca lustrowanego wniósł kasację, zarzucając obrazę przepisów ustawy lustracyjnej. Prokurator wniósł o pozostawienie kasacji bez rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił kasację bez rozpoznania i zasądził zwrot opłaty kasacyjnej oraz koszty zastępstwa procesowego.

Pełny tekst orzeczenia

IV KK 534/22 POSTANOWIENIE Dnia 11 maja 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w dniu 11 maja 2023 r., w sprawie lustrowanego W.K. w przedmiocie dopuszczalności rozpoznania kasacji osoby lustrowanej na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł 1. pozostawić kasację bez rozpoznania, 2. zwrócić W.K. uiszczoną opłatę kasacyjną. 3. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz pełnomocnika z urzędu adw. K. B., Kancelaria Adwokacka w K., kwotę 738 zł (siedemset trzydzieści osiem złotych), w tym 23% VAT, za sporządzenie i wniesienie kasacji. UZASADNIENIE Prawomocnym orzeczeniem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 08 września 2022 r. sygn. akt II AKa 156/22 zmieniono zaskarżone orzeczenie Sądu I instancji (Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 09 lutego 2022 r. sygn. akt IV K 151/20) i uznano, iż W.K. złożył niezgodne z prawdą oświadczenie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 cyt. wyżej ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji (...). Sąd odwoławczy uznał jednak, iż osoba lustrowana w dacie złożenia oświadczenia lustracyjnego działała w warunkach usprawiedliwionego błędu, o którym mowa w art. 30 k.k. i na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 19 cyt. ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji (...) i umorzył postępowanie. IV KK 534/22 2 Od orzeczenia Sądu II instancji wniósł kasację obrońca lustrowanego, zarzucając obrazę art. 2 ust. 1 pkt 5 Ustawy lustracyjnej w zw. z art. 32 Konstytucji RP poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że W.K. złożył niezgodne z prawdą oświadczenie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 Ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów, podczas gdy brak precyzji ustawodawcy, podporządkowanie organizacyjne, zadania Pionu Polityczno - Wychowawczego nie mieszczą się w zakresie pojęciowym zaskarżonego przepisu. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi drugiej instancji. W odpowiedzi na kasację prokurator Oddziałowego Biura Lustracyjnego IPN w K. wniósł o pozostawienie kasacji bez rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasację należało pozostawić bez rozpoznania jako opartą na niedopuszczalnych podstawach (art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.pk. i art. 429 § 1 k.p.k. oraz art. 523 § 2 (a contrario) k.p.k. w zw. z art. 19 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (Dz.U.2021.1633 ze zm.). Kasacja wniesiona na korzyść lustrowanego W.K. nie pochodzi od podmiotu szczególnego (art. 521 k.p.k.) i nie opiera się na uchybieniach określonych w art. 439 k.p.k. Sąd Najwyższy w pełni podziela zapatrywania prawne wyrażone w orzeczeniach Sądu Najwyższego, w których jasno wskazano, iż na gruncie obecnie obowiązujących przepisów, w sprawie lustracyjnej brak jest podstaw do wniesienia kasacji od orzeczenia umarzającego postępowanie lustracyjne, z powodu określonego w art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. (postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 04 lutego 2021 r. sygn. akt III KK 225/20, z dnia 21 lipca 2021 r. sygn. akt II KK 328/20). Jak słusznie zauważono w odpowiedzi na kasację, odpowiednikiem skazania w postępowaniu karnym jest w postępowaniu lustracyjnym IV KK 534/22 3 orzeczenie stwierdzające fakt złożenia przez osobę lustrowaną niezgodnego z prawdą oświadczenia lustracyjnego połączone z orzeczeniem utraty określonych praw i ustanowieniem określonych zakazów. Tylko w takim wypadku osoba lustrowana uprawniona jest do wniesienia kasacji opartej na rażącym naruszeniu prawa, mogącym mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, innym niż uchybienie określone w art. 439 k.pk. W postępowaniu lustracyjnym kasację na korzyść można wnieść jedynie w razie stwierdzenia przez Sąd faktu złożenia przez osobę lustrowaną niezgodnego z prawdą oświadczenia lustracyjnego połączonego z orzeczeniem utraty określonych praw i ustanowieniem określonych zakazów (co w niniejszej sprawie nie nastąpiło). Wobec powyższego kasację należało pozostawić bez rozpoznania. (W.B.) [ł.n]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 531 § 1 KPKart. 530 § 2 KPKart. 429 § 1 KPKart. 7 ust. 1art. 30 KKart. 17 § 1 pkt 2 KPKart. 19art. 2 ust. 1art. 32art. 530 § 2 k.pk.art. 523 § 2art. 521 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy