IV KK 545/17

WyrokIzba Karna2018-02-14

Skład orzekający: Barbara Skoczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kasacja obrońcy skazanego, oparta na zarzucie pogorszenia jego sytuacji procesowej w wyniku orzeczenia kary łącznej, która nie zachowuje proporcji do kary łącznej wymierzonej w innym wyroku, jest oczywiście bezzasadna, jeśli sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał ten zarzut apelacyjny i wskazał podstawy swojego rozstrzygnięcia?
Ratio decidendi
Kasacja obrońcy skazanego została oddalona jako oczywiście bezzasadna, ponieważ zarzut dotyczący kary łącznej stanowił powielenie zarzutu apelacyjnego, który został już prawidłowo rozpoznany przez sąd odwoławczy. Sąd odwoławczy wskazał podstawy swojego rozstrzygnięcia zgodnie z wymogami art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. Ponadto, SN zauważył, że kary jednostkowe zostały obniżone, a kwestia proporcjonalności kary łącznej w kontekście zasady reformationis in peius będzie mogła być rozważana dopiero po wydaniu wyroku łącznego.
Stan faktyczny
Skazany K. J. został uznany za winnego popełnienia przestępstw z art. 197 § 1 k.k. i innych, w tym czynów związanych z wykorzystaniem seksualnym małoletniej oraz posiadaniem treści pornograficznych z udziałem nieletnich. Sąd pierwszej instancji wymierzył mu kary jednostkowe i karę łączną. Sąd okręgowy, rozpoznając apelację obrońcy, zmienił wyrok, obniżając kary jednostkowe i karę łączną. Obrońca wniósł kasację, zarzucając pogorszenie sytuacji skazanego w wyniku orzeczenia kary łącznej, co miało naruszać zasadę reformationis in peius. Prokurator wniósł o oddalenie kasacji.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KK 545/17 POSTANOWIENIE Dnia 14 lutego 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Skoczkowska na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2018 r. sprawy K. J., skazanego za popełnienie przestępstw z art. 197 § 1 k.k. i innych, z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego, od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 9 maja 2017 r., sygn. akt IV Ka ../17, zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 9 listopada 2016 r., sygn. akt II K ../15, postanowił 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. obciążyć skazanego K. J. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 9 listopada 2016 r., sygn. akt II K …/15, K. J.: 1. został uznany za winnego tego, że w okresie od dnia 16 sierpnia 1997 r. do nieustalonego dnia i miesiąca 2002 r. w S., działając w krótkich odstępach czasu i w wykonaniu z góry powziętego zamiaru wielokrotnie usiłował doprowadzić swoją małoletnią siostrę P. F. do odbywania stosunków płciowych, do których jednak nie doszło z uwagi na jej postawę, przy czym równocześnie doprowadził ją do poddania się czynnościom seksualnym w sposób opisany w wyroku, po uprzednim pozbawieniu wyżej wymienionej wolności poprzez przetrzymywanie jej w piwnicy 2 oraz innych pomieszczeniach budynku oznaczonego numerem 152 w S., a także kierowaniu pod jej adresem gróźb bezprawnych oraz użyciu wobec niej przemocy polegającej na szarpaniu, ciągnięciu za odzież i trzymaniu, z tym że wskazana w okresie od dnia 16 sierpnia 1997 r. do dnia 3 grudnia 2000 r. nie miała ukończonych 15 lat, tj. o czynu z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 197 § 1 k.k. i art. 201 k.k. oraz art. 197 § 2 k.k., art. 200 § 1 k.k. i art. 189 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i za to na mocy art. 197 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. w brzmieniu obowiązującym na dzień przed dniem 26 września 2005 r., wymierzono karę 5 lat pozbawienia wolności (pkt I wyroku); 2. na podstawie art. 17 § l pkt. 11 k.p.k. umarzono postępowanie o dwa czyny z art. 200 § 1 k.k. zarzucane oskarżonemu w pkt. 2 i 3 aktu oskarżenia (pkt II wyroku); 3. został uznany za winnego tego, że w okresie od nieustalonego dnia i miesiąca 2007 r. do dnia 8 grudnia 2009 r. w S., działając w krótkich odstępach czasu i w wykonaniu z góry powziętego zamiaru sprowadzał i posiadał treści pornograficzne z udziałem małoletnich poniżej lat 15 na nośnikach zapisu informacji, tj. czynu z art. 202 § 4a k.k. w zw. z art. 12 k.k. i za to na mocy art. 202 § 4a k.k. wymierzono karę 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt III wyroku); 4. na podstawie art. 202 § 5 k.k. orzeczono przepadek jednostki centralnej komputera z białą obudową z napisem LG 25X Mas, jednostki centralnej komputera z napisem Mustang z kablem zasilającym (pkt IV wyroku); 5. na podstawie art. 85 § 1 i 2 k.k. i art. 86 § 1 k.k. w miejsce zbiegających się kar pozbawienia wolności orzeczonych wobec oskarżonego w pkt I i III wymierzono karę łączną 5 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt V wyroku); 6. wyrokiem tym orzeczono także w przedmiocie dowodów rzeczowych oraz kosztów sądowych (pkt VI i VII wyroku). Apelację od tego wyroku wniósł obrońca K. J. podnosząc zarzuty: I. obrazy przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść orzeczenia, a w szczególności art. 7 k.p.k., II. błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenie, III. obrazy prawa materialnego, tj. art. 4 § 1 k.k. i art. 53 § 2 k.k., IV. obrazy przepisu postępowania, która mogła mieć wpływ na treść orzeczenia, a 3 w szczególności art. 443 k.p.k. przez pogorszenie sytuacji oskarżonego przez: 1) niezachowanie proporcji kary w pkt I wyroku w stosunku do kary z pkt I wyroku Sądu I instancji w sprawie II K …/10 zaskarżonego tylko przez obrońcę, wobec wyeliminowania zachowań oskarżonego przypisanych mu za okres od 16 sierpnia 1993 r. do 16 sierpnia 1997 r., 2) wymierzenie kary łącznej 5 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, która łącznie z karą łączną wymierzoną w wyroku Sądu Okręgowego z dnia 17 lutego 2015 r. (IV Ka …/14) przekracza karę łączną z wyroku Sądu I instancji w sprawie II K ../10 zaskarżonego tylko przez obrońcę. W konkluzji obrońca wniósł o uniewinnienie K. J. od popełnienia przypisanych mu czynów ewentualnie wymierzenie mu nie izolacyjnej kary względnie z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Sąd Okręgowy w K., wyrokiem z dnia 9 maja 2017 r., sygn. akt IV Ka …/17: I. zaskarżony wyrok zmienił w ten sposób, że: 1. obniżył wymierzoną oskarżonemu w ustępie I za przestępstwo z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 197 § 1 k.k. i art. 201 k.k. oraz art. 197 § 2 k.k., art. 200 § 1 k.k. i art. 189 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. karę pozbawienia wolności do 4 lat i 6 miesięcy; 2. obniżył wymierzoną oskarżonemu w ustępie V karę łączną pozbawienia wolności do 5 lat; 3. w ustępie III przyjął kwalifikację prawną występku z art. 202 § 4a k.k. przypisanego oskarżonemu w brzmieniu obowiązującym na dzień przed 26 maja 2014 r.; II. w pozostałym zakresie przedmiotowy wyrok utrzymał w mocy zwalniając oskarżonego od zwrotu należnych Skarbowi Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze. Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca K. J., który zarzucając: rażące naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie art. 434 § 1 k.p.k., art. 443 k.p.k. i art. 440 k.p.k., przez pogorszenie sytuacji skazanego jaką miał na skutek wyroku Sądu Rejonowego w W. z dnia 7 grudnia 2011 r. sygn. akt II K …/10 4 zaskarżonego tylko na korzyść, poprzez orzeczenie kary łącznej w wymiarze niezachowującym proporcji do kary łącznej wymierzonej w wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 17 lutego 2015 r. sygn. akt IV Ka …/14, mimo obowiązywania zakazu reformationis in peius i z uwagi na wymiar kary łącznej z ww. wyroku Sądu Rejonowego w W., przy czym wyrok ten (SR w W.) obejmował wszystkie czyny objęte zaskarżonym wyrokiem oraz wyrokiem w sprawie IV Ka …/14, co należy także ocenić jako rażącą niesprawiedliwość. wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd odwoławczy. Prokurator Prokuratury Rejonowej w W. w pisemnej odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja obrońcy skazanego K. J. jest oczywiście bezzasadna, w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k. i jako taka została oddalona. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że zarzut podniesiony w kasacji jest w istocie jedynie powieleniem zarzutu IV apelacji obrońcy i zmierza do poddania ponownej ocenie orzeczenia Sądu I instancji w zakresie wymierzonych kar pozbawienia wolności, a w szczególności kary łącznej, której wysokość, zdaniem obrońcy nie zachowuje proporcji do kary łącznej wymierzonej w wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 17 lutego 2015 r., sygn. IV Ka …/14, przez co doszło do pogorszenia sytuacji skazanego jaką miał na skutek skazania go wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 7 grudnia 2011 r., sygn. II K …/10. Sąd odwoławczy, jak wynika z treści uzasadnienia, rozpoznał natomiast w sposób prawidłowy ten zarzut apelacji oraz wskazał czym kierował się wydając swoje orzeczenie, a więc postąpił zgodnie z art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. Obrońca jednak nie podnosi w kasacji zarzutu naruszenia tych przepisów, a stawianie, niejako w zastępstwie, zarzutu naruszenia art. 440 k.p.k. w tym układzie procesowym nie jest prawidłowe. W takiej sytuacji zasadne jest odesłanie skarżącego do uzasadnienia zaskarżonego wyroku, w którym Sąd Okręgowy na stronach od 15 do 19 wykazuje niezasadność zarzutu apelacyjnego. Należy również zauważyć, że obecnie skazanemu zostały wymierzone kary jednostkowe za dwa czyny mu przypisane w wysokości niższej 5 niż były wymierzone pierwotnie wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 7 grudnia 2011 r., sygn. akt II K …/10. O ewentualnym naruszeniu art. 443 § 1 k.p.k., w kontekście niezachowania zasady proporcjonalności przy orzekaniu kary łącznej, będzie więc mogła być mowa dopiero po wydaniu wyroku łącznego, w którym zostaną połączone jednostkowe kary pozbawienia wolności orzeczone w przedmiotowej sprawie jak i w sprawie Sądu Rejonowego w W. z dnia 23 lipca 2013 r., sygn. II K …/12. W pełni bowiem należy zgodzić się z Sądem odwoławczym jak i ze stanowiskiem prokuratora zawartym w pisemnej odpowiedzi na kasację, co do braku przeszkód do wydania wyroku łącznego w sprawie (por. postanowienie SN z 27 stycznia 2017 r., sygn. akt V KK 315/16, LEX nr 2203537). Mając powyższe na uwadze, wobec nie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa wskazanych w kasacji, Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia, obciążając skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego w oparciu o przepis art. 636 § 1 k.p.k. kc

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 535 § 3 KPKart. 197 § 1 KKart. 13 § 1 KKart. 201 KKart. 197 § 2 KKart. 200 § 1 KKart. 189 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 12 KKart. 11 § 3 KKart. 17art. 202 § 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy