IV KK 611/21

WyrokIzba Karna2021-12-09

Skład orzekający: Rafał Malarski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów dotyczących obrony obligatoryjnej lub zasady swobodnej oceny dowodów w postępowaniu apelacyjnym może stanowić podstawę do uwzględnienia kasacji, jeśli sąd odwoławczy jedynie kontrolował wyrok sądu pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił kasacje obrońców jako oczywiście bezzasadne. Wskazał, że nie doszło do naruszenia art. 85 § 2 k.p.k., ponieważ sąd odwoławczy odroczył rozprawę i nie przeprowadził czynności dowodowych w sytuacji potencjalnej kolizji interesów obrońców, co wyeliminowało potrzebę wydawania postanowienia o ustanowieniu innego obrońcy. Ponadto, sąd odwoławczy, kontrolując wyrok sądu pierwszej instancji, nie mógł naruszyć art. 7 k.p.k., gdyż nie dokonywał samodzielnej oceny dowodów ani ustaleń faktycznych.
Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego skazujący K. G. i P. Z. za zgwałcenie oraz zasądzający zadośćuczynienie na rzecz pokrzywdzonej. Obrońcy skazanych wnieśli kasacje, zarzucając m.in. naruszenie przepisów dotyczących obrony obligatoryjnej oraz zasady swobodnej oceny dowodów. Sąd Najwyższy rozpoznał kasacje na posiedzeniu bez udziału stron.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasacje obrońców jako oczywiście bezzasadne i obciążył skazanych kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KK 611/21 POSTANOWIENIE Dnia 9 grudnia 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Rafał Malarski na posiedzeniu bez udziału stron (art. 535 § 3 k.p.k.), po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2021 r., sprawy P. Z. i K. G. skazanych z art. 197 § 3 pkt 1 k.k. i in. z powodu kasacji obrońców od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 24 listopada 2020 r., sygn. akt II AKa […], zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w K. z dnia 2 października 2019 r., sygn. akt II K […], p o s t a n o w i ł: 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. obciążyć skazanych kosztami sądowymi za postępowanie kasacyjne w częściach na nich przypadających. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny w (…) – po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2020 r. apelacji prokuratora i obrońcy od wyroku Sądu Okręgowego w K. z 2 października 2019 r. – utrzymał w mocy skazanie K. G. i P. Z. na kary po 2 lata i 6 miesięcy pozbawienia wolności (przy zastosowaniu dobrodziejstwa z art. 60 k.k.) za zgwałcenie wspólnie w dniu 3 września 2017 r. K. S. (art. 197 § 3 pkt 1 k.k.) i zasądzenie na rzecz pokrzywdzonej od obu sprawców po 25 000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę (art. 46 § 1 k.k.), a w ramach zmiany orzekł wobec nich środek karny z art. 41a § 2 k.k. 2 Kasacje od prawomocnego wyroku Sądu odwoławczego wywiedli obrońcy obu skazanych. Obrońca K. G. (zadeklarował na wstępie, że zaskarża wyrok w całości, ale z treści kasacji jasno wynikało, że chodziło mu wyłącznie o skazanie za zgwałcenie) zarzucił rażącą i mogącą mieć istotny wpływ na treść wyroku obrazę: 1) art. 6 k.p.k. w zw. z art. 85 § 1 i § 2 k.p.k.; 2) art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k. w zw. z art. 85 § 1 i § 2 k.p.k. i art. 80 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k. Obrońca P. Z. sformułował natomiast: a) zarzut rażącego i mającego istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie art. 7 k.p.k. w zw. z art. 457 § 2 k.p.k.; b) zarzut niewspółmierności kary. Prokurator Rejonowy w O. w pisemnej odpowiedzi na obie kasacje wniósł o ich oddalenie jako oczywiście bezzasadnych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacje okazały się bezzasadne w stopniu oczywistym. 1.Obrońca skazanego K. G., choć podniósł dwa zarzuty, to w istocie chodziło mu o jedną kwestię: był zdania, że skoro na rozprawie głównej w dniu 20 marca 2019 r. pojawił się tylko obrońca P. Z., deklarując chęć reprezentowania obu oskarżonych, których interesy procesowe pozostawały w sprzeczności, to obowiązkiem Sądu a quo było wydanie postanowienia w tej materii i zakreślenie K.G. terminu do ustanowienia innego obrońcy, jak tego wymaga art. 85 § 2 k.p.k. Uszło jednak uwagi autora kasacji, że przed tą datą, jak i po niej każdy z oskarżonych korzystał z pomocy innego obrońcy; jedynie 20 marca 2019 r. zaistniała obawa naruszenia art. 85 § 1 k.p.k., ale właściwie zareagował na nią prokurator, zgłaszając wystąpienie rzeczywistej kolizji interesów, co sprawiło, że Sąd Okręgowy w K. odroczył rozprawę i – co miało kluczowe znaczenie – nie przeprowadził wówczas żadnych czynności dowodowych, mimo że na ów termin stawiło się kilku świadków. Nie zachodziła zatem jakakolwiek potrzeba reagowania w sposób przewidziany w art. 85 § 2 k.p.k. i tym samym nie doszło do naruszenia któregokolwiek ze wskazanych przez obrońcę K. G. przepisów proceduralnych. 2.Odnosząc się do kasacji obrońcy P. Z., a w zasadzie do jej pierwszego zarzutu - bowiem drugi, kwestionujący rozmiar represji karnej, był ewidentnie niedopuszczalny (art. 523 § 1 zd. drugie k.p.k.) - trudno nie stwierdzić, że Sąd odwoławczy, przeciwko któremu należało kierować zarzuty (art. 519 k.p.k.), nie 3 mógł żadną miarą obrazić art. 7 k.p.k., ponieważ to nie on dokonywał samodzielnej, odmiennej od Sądu pierwszej instancji oceny dowodów, i na ich podstawie czynił samodzielne ustalenia faktyczne, a tylko kontrolował wyrok Sądu a quo z punktu widzenia zasadności zarzutów apelacyjnych oraz okoliczności uwzględnianych z urzędu (zob. postanow. SN z: 7 stycznia 2021 r., V KK 376/20; 2 marca 2021 r., III KK 1/21). Najpewniej omyłkowo skarżący powołał jako naruszony również art. 457 § 2 k.p.k. (intencją było prawdopodobnie wskazanie art. 457 § 3 k.p.k.), niemniej i tak nie mógł uzyskać oczekiwanego rezultatu, jako że obowiązujący od 5 października 2019 r. przepis art. 537a k.p.k. wyłącza możliwość uchylenia wyroku ze względu na braki w jego uzasadnieniu. Warto na koniec rozważań wskazać, że do kasacji obrońcy skazanego P. Z. odniósł się w sposób wszechstronny i wyczerpujący Prokurator Rejonowy w O.; powtarzanie jego wywodów byłoby zbyteczne, a więc i w jakimś sensie nieracjonalne. W tym stanie rzeczy – podkreślając, że Sąd Najwyższy rozpoznawał kasacje w granicach określonych w art. 536 k.p.k. – oddalono oba nadzwyczajne środki zaskarżenia w trybie przewidzianym w art. 535 § 3 k.p.k. O kosztach sądowych za postępowanie kasacyjne orzeczono po myśli art. 636 § 1 k.p.k. w zw. z art. 633 k.p.k. w zw. z art. 637a k.p.k.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 535 § 3 KPKart. 197 § 3 pkt 1 KKart. 60 KKart. 46 § 1 KKart. 41a § 2 KKart. 6 KPKart. 85 § 1art. 439 § 1 pkt 10 KPKart. 80 KPKart. 7 KPKart. 457 § 2 KPKart. 85 § 2 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 28.07.2026. · PDF źródłowy