IV KO 125/22
Izba Karna2022-12-21
Skład orzekający: Marek Siwek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżyciel posiłkowy jest sędzią, a środowisko sędziowskie zajęło negatywne stanowisko wobec jego działań i osób z nim powiązanych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości. W sytuacji, gdy oskarżyciel posiłkowy jest sędzią, a środowisko sędziowskie zajęło negatywne stanowisko wobec jego działań i osób z nim powiązanych, istnieje uzasadniona obawa o potencjalne wątpliwości co do bezstronności sądu, co uzasadnia przekazanie sprawy w celu ochrony dobra wymiaru sprawiedliwości.Stan faktyczny
Do Sądu Rejonowego Katowice – Wschód wpłynął akt oskarżenia przeciwko E. S. o czyny popełnione m.in. na szkodę sędziego Sądu Okręgowego w Katowicach, A. C. Sąd Rejonowy wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi, wskazując na potencjalne wątpliwości co do bezstronności ze względu na fakt, że pokrzywdzonym jest sędzia, a sprawa była opisywana w mediach w kontekście tzw. „afery hejterskiej”. Środowisko sędziowskie zajęło negatywne stanowisko wobec działań A. C. i osób z nim powiązanych, do których zaliczono oskarżoną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Opolu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KO 125/22 POSTANOWIENIE Dnia 21 grudnia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Siwek w sprawie E. S. oskarżonej z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 191a § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 21 grudnia 2022 r., wniosku Sądu Rejonowego Katowice - Wschód w Katowicach zawartego w postanowieniu z dnia 24 listopada 2022 r., sygn. akt IV K 724/22 o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Opolu. UZASADNIENIE Do Sądu Rejonowego Katowice – Wschód w Katowicach wpłynął 15 września 2022 r. akt oskarżenia przeciwko E. S., oskarżonej o czyn z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 191 a § 1 k.k. i art. 190a § 1 k.k. w brzmieniu obwiązującym do 30 marca 2020 r. oraz z art. 190 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. i art. 191 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k. Wskazanym wyżej postanowieniem Sąd Rejonowy wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie do rozpoznania tej sprawy innemu równorzędnemu sądowi z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdyż dotyczy ona czynów popełnionych na szkodę oskarżyciela posiłkowego A. C. – obecnego sędziego Sądu Okręgowego w K. Ta sytuacja może, zdaniem Sądu występującego z wnioskiem, powodować w odbiorze zewnętrznym przekonanie o
2 braku bezstronności w rozpoznaniu tej sprawy przez sąd miejscowo i rzeczowo właściwy. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Wniosek jest zasadny. Zgodnie z treścią art. 37 k.p.k. Sąd Najwyższy może z inicjatywy właściwego sądu przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości. Zmiana właściwości sądu, o której mowa w przytoczonym przepisie, ma służyć wyeliminowaniu potencjalnego zagrożenia dla dobra wymiaru sprawiedliwości związanego z faktem rozpoznania sprawy przez sąd właściwy. Zagrożenie to może wiązać się m.in. z wystąpieniem okoliczności, które w realiach konkretnej sprawy, mogą wywoływać wątpliwości co do możliwości bezstronnego i obiektywnego rozpoznania sprawy przez ten sąd. Wątpliwości te mogą z kolei powstać zarówno u uczestników postępowania, jak również u jakiegokolwiek zewnętrznego obserwatora toczącego się procesu. Sam fakt ich powstania wpływa niekorzystnie dla dobra wymiaru sprawiedliwości, gdyż łączy się z postrzeganiem jego funkcjonowania w sposób negatywny. W niniejszej sprawie przesłanki zastosowania art. 37 k.p.k. zostały spełnione przez sam fakt, że sprawa o sygn. akt II K 724/22 dotyczy występującego w niej w charakterze oskarżyciela posiłkowego sędziego A. C., wobec którego E. S. miała dopuścić się zarzucanych jej aktem oskarżenia czynów, szczegółowo w nim opisanych, polegających ogólnie rzecz biorąc na uporczywym jego nękaniu oraz próbach naruszenia jego intymności seksualnej. Jak podniesiono we wniosku, sędzia A. C. pełni obecnie służbę w Sądzie Okręgowym w K., którą wcześniej sprawował w Sądzie Rejonowym w Z. oraz w Sądzie Apelacyjnym w […] w ramach delegacji. Sędzia ten orzeka w pionie karnym. W związku z powyższym nie ulega wątpliwości, że sędzia A. C. jest dobrze znany sędziom z apelacji […] z racji relacji zawodowych, ale również za sprawą domniemanego, opisywanego w mediach, udziału w tzw. „aferze hejterskiej”. We wniosku wskazano bowiem, że działania z nią związane miały być ukierunkowane m. in. przeciwko sędziemu K. M., który orzeka obecnie w Sądzie Okręgowym w K.
3 Nadto, środowisko sędziów apelacji katowickiej poprzez pismo – list otwarty oraz uchwałę wyraziło jednoznaczne, a zarazem negatywne stanowisko co do ujawnionych działań A. C. oraz osób z nim powiązanych, do których należy także oskarżona E. S.. W tym stanie rzeczy nie ulega wątpliwości, że przywołane okoliczności ocenione łącznie uzasadniają potrzebę zabezpieczenia dobra wymiaru sprawiedliwości przed mogącymi powstać w odbiorze zewnętrznym spekulacjami i wątpliwościami co do tego, czy sprawa objęta wnioskiem jest rozpoznawana sąd niezależny i w pełni obiektywny. Uniknięcie takich spekulacji z pewnością leży w interesie wymiaru sprawiedliwości, a osiągnięcie tego celu może nastąpić w wyniku przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, poza apelację katowicką, Przekazanie sprawy do Sądu Rejonowego w Opolu (należącego do apelacji wrocławskiej), z jednej strony realizuje przesłankę stosowania art. 37 k.p.k., z drugiej zaś uwzględnia zasady ekonomiki procesowej, związane z relatywnie niewielką odległością i dostatecznymi możliwościami komunikacyjnymi, jakie będą mieli uczestnicy postępowania w związku z dojazdem do tego Sądu. Wobec powyższego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. [as]
Powiązane orzeczenia
- IV KO 147/24 2025-01-02Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy sąd właściwy miejscowo jest jednocześnie pokrzywdzonym i oskarżycielem posiłkowym w tej sprawie?
- II KO 8/19 2019-02-26Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżonym jest osoba, a pokrzywdzonym sędzia tego samego sądu?
- I KO 97/25 2025-08-28Czy dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżonym jest sędzia orzekający w sądzie właściwym do rozpoznania sprawy?
- I KO 55/21 2021-11-22Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy przedmiotem postępowania jest zarzut popełnienia przestępstwa przez sędziego sądu właściwego do rozpoznania s…
- III KO 77/25 2025-05-22Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy istnieją relacje między sędzią objętym postępowaniem a innymi sędziami w sądzie miejscowo właściwym?
Powołane przepisy
art. 13 § 1 KKart. 191a § 1 KKart. 37 KPKart. 191art. 190a § 1 KKart. 190 § 1 KKart. 12 § 1 KKart. 191 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 4 § 1 KK§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy