IV KO 20/18
Izba Karna2018-03-14
Skład orzekający: Kazimierz Klugiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy fakt, że oskarżony jest matką sędziego orzekającego w tej samej sprawie oraz teściową innego sędziego, uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Okoliczności faktyczne sprawy, w tym pokrewieństwo oskarżonego z sędziami orzekającymi w tej samej sprawie, mogą wywołać wątpliwości u postronnego obserwatora co do bezstronności i obiektywnego rozpoznania sprawy. W takiej sytuacji, w drodze wyjątku, uzasadnione jest uruchomienie instytucji z art. 37 k.p.k. w celu rozwiania wątpliwości co do obiektywności prowadzonego postępowania, nawet jeśli nie ma podstaw do kwestionowania obiektywizmu samych sędziów.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w R. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem wniosku był fakt, że jedna z oskarżonych jest matką sędziego orzekającego w tej sprawie oraz teściową innego sędziego. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek, oceniając, czy te relacje rodzinne mogą wpływać na obiektywizm postępowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w K.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KO 20/18 POSTANOWIENIE Dnia 14 marca 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w dniu 14 marca 2018 r., w sprawie G. Ż., M. Ż., H. B., G. X., B. G., C. S., wniosku Sądu Rejonowego w R., z dnia 19 lutego 2018 r., sygn. akt II K […], w przedmiocie przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w K. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 19 lutego 2018 r. Sąd Rejonowy w R., na podstawie art. 37 k.p.k., zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy II K […] do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu wniosku wskazano przede wszystkim, że jedna z oskarżonych w przedmiotowej sprawie jest matką sędziego orzekającego w II Wydziale Karnym Sądu Okręgowego w R. oraz teściową sędzi Sądu Rejonowego w R.. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w R. o przekazanie przedmiotowej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 37 k.p.k. daje co prawda możliwość przekazania do rozpoznania danej sprawy innemu sądowi równorzędnemu, ale jedynie wtedy, gdy "wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości". Tylko więc szczególne sytuacje, które mogą
2 wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny, pozwalają na skorzystanie z dyspozycji art. 37 k.p.k. W orzecznictwie wskazuje się ponadto, że dobro wymiaru sprawiedliwości, jako ujęta w art. 37 k.p.k. podstawa do odstępstwa od ustawowych reguł właściwości sądu, uzasadnia z reguły przekazanie sprawy innemu równorzędnemu sądowi w układzie, w którym obiektywny, postronny obserwator określonego procesu mógłby wyrażać wątpliwości i zastrzeżenia co do bezstronności sądu i obiektywizmu orzekających w sprawie sędziów (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 2014 r., IV KO 108/13, LEX nr 1425020). Przenosząc powyższe uwagi na realia przedmiotowej sprawy podkreślić należy, że okoliczności faktyczne sprawy, szczegółowo wskazane we wniosku rzeczywiście mogłyby wywołać wątpliwości u postronnego, obiektywnego obserwatora takiego procesu, co do bezstronnego, obiektywnego rozpoznania sprawy we właściwym sądzie. W tej zaś sytuacji konieczne staje się – w drodze wyjątku – uruchomienie instytucji z art. 37 k.p.k. i przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, celem rozwiania jakichkolwiek wątpliwości co do obiektywności prowadzonego postępowania. Zastrzec trzeba w tym miejscu, że decyzja Sądu Najwyższego nie powinna być odebrana jako wskazująca na brak obiektywizmu czy zaufania do sędziów Sądu Rejonowego w R., rzecz bowiem w tym, że nie chodzi tu o zachowanie sędziów, ale odczucie społeczne, a w tym zakresie rozpoznanie sprawy we właściwym sądzie mogłoby wywołać wątpliwości co do obiektywności prowadzonego postępowania, a to nie służy dobru wymiaru sprawiedliwości. Z tych względów Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek Sądu Rejonowego w R. i przekazał sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, poza okręg apelacji […] – Sądowi Rejonowemu w K. aw
Powiązane orzeczenia
- IV KO 175/25 2025-10-29Czy fakt, że matka oskarżonego jest sędzią w stanie spoczynku, orzekającą w przeszłości w sądzie właściwym miejscowo, stanowi wystarczającą podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymi…
- V KO 48/21 2021-07-07Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżoną jest matka sędziego orzekającego w tym sądzie?
- IV KO 56/12 2012-09-11Czy fakt, że matka oskarżonego była w przeszłości pracownikiem księgowości innego sądu, uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- V KO 10/24 2024-04-05Czy w sytuacji, gdy oskarżony pełnił funkcje związane z sądem miejscowo właściwym, a osoba zawiadamiająca o przestępstwie również miała powiązania z tym sądem, zachodzą podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równor…
- IV KO 8/18 2018-02-22Czy fakt, że oskarżony jest ojcem sędziego wiceprezesa sądu okręgowego, a jego żona jest biegłym sądowym psychologiem współpracującym z sądami w tym okręgu, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwag…
Powołane przepisy
art. 37 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy