IV KO 38/15
Izba Karna2016-02-09
Skład orzekający: Dariusz Świecki, Eugeniusz Wildowicz, Włodzimierz Wróbel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania w przedmiocie zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności, oparty na wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającym niezgodność art. 75 § 1 k.k. z Konstytucją, może być uwzględniony, gdy skazany w okresie próby popełnił nowe przestępstwo i został skazany na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia?Ratio decidendi
Wniosek o wznowienie postępowania w przedmiocie zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności, oparty na wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającym niezgodność art. 75 § 1 k.k. z Konstytucją, nie może być uwzględniony, gdy skazany w okresie próby popełnił nowe przestępstwo i został skazany na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia. Przesłanką wznowienia postępowania nie jest samo uchylenie aktu normatywnego, lecz stwierdzenie niezgodności z Konstytucją w konkretnej sprawie, a sytuacja skazanego nie mieści się w zakresie wyroku Trybunału Konstytucyjnego.Stan faktyczny
Obrońca skazanego D. J. wniósł o wznowienie postępowania w przedmiocie zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący art. 75 § 1 k.k. Skazany został uprzednio skazany z warunkowym zawieszeniem kary, a w okresie próby popełnił nowe przestępstwo, za które skazano go na karę pozbawienia wolności bez zawieszenia. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o wznowienie postępowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wznowienie postępowania i obciążył skazanego kosztami sądowymi postępowania wznowieniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KO 38/15 POSTANOWIENIE Dnia 9 lutego 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Świecki (przewodniczący) SSN Eugeniusz Wildowicz SSN Włodzimierz Wróbel (sprawozdawca) Protokolant Danuta Bratkrajc w sprawie D. J. skazanego z art. 190 § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 9 lutego 2016 r. wniosku obrońcy skazanego o wznowienie postępowania w przedmiocie zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności, prawomocnie zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt II AKzw […], utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Okręgowego w C. z dnia 11 października 2013 r., sygn. akt II K [...], p o s t a n o w i ł: 1) oddalić wniosek; 2) kosztami sądowymi postępowania wznowieniowego obciążyć skazanego D. J. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Okręgowego w C. z dnia 15 stycznia 2010 r. (sygn. akt II K [...]) D. J. został uznany winnym czynów z art. 190 § 1 k.k. oraz z art. 245 k.k., za które wymierzono mu karę łączną 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 4 lat próby. W okresie próby skazany popełnił nowe przestępstwa umyślne, za które wyrokiem Sądu Okręgowego w C. z dnia 31 października 2012 r. (sygn. akt II K [...]), zmienionym
2 wyrokiem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 21 marca 2013 r. (sygn. akt II AKa [...]) został skazany na karę 3 lat pozbawienia wolności. Następnie postanowieniem z dnia 11 października 2013 r. (sygn. akt II K [...]) Sąd Okręgowy w C. zarządził na podstawie art. 75 § 1 k.k. wobec skazanego wykonanie warunkowo zawieszonej kary 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 10 grudnia 2013 r. (sygn. akt II AKzw [...]). Obrońca skazanego wniósł wniosek o wznowienie postępowania w przedmiocie zarządzenia wykonania kary, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2013 r. (sygn. akt SK 9/10), w którym orzeczono, że art. 75 § 1 k.k. w zakresie, w jakim nie przewiduje możliwości odstąpienia przez sąd od zarządzenia wykonania kary w sytuacji, gdy wobec skazanego ponownie orzeczono karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, jeżeli przemawiają za tym szczególne względy, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Przepis ten utracił moc obowiązującą z upływem 18 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Wnioskodawca wobec powyższego na podstawie art. 542 § 1 k.p.k. w zw. art. 540 § 2 k.p.k. oraz art. 547 § 2 k.p.k. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 10 grudnia 2013 r. (sygn. akt II AKzw [...]), uchylenie przedmiotowego postanowienia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia Sądu Okręgowego w C. z dnia 11 października 2013 r. (sygn. akt II K [...]) oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania właściwemu sądowi. Prokurator Generalny wniósł o oddalenie przedmiotowego wniosku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek obrońcy skazanego D. J. o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 10 grudnia 2013 r. nie mógł zostać uwzględniony. Przesłanką wznowienia postępowania określoną w
3 art. 540 § 2 k.p.k. nie jest samo uchylenie aktu normatywnego na skutek wydania wyroku Trybunału Konstytucyjnego, ale stwierdzenie niezgodności takiego aktu prawnego z Konstytucją. Wznowienie postępowania może w tej sytuacji nastąpić tylko wówczas, gdy w konkretnej sprawie zastosowano określoną regulację prawną w tym jej zakresie, który Trybunał Konstytucyjny uznał za sprzeczny z Konstytucją (por. wyrok SN z dnia 8 wrzesnia 2009 r., sygn. akt KO 22/09) Zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2013 r. (sygn. akt SK 9/10), na który powołuje się obrońca skazanego, art. 75 § 1 Kodeksu karnego „w zakresie w jakim nie przewiduje możliwości odstąpienia przez sąd od zarządzenia wykonania kary w sytuacji, gdy wobec skazanego ponownie orzeczono karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, jeżeli przemawiają za tym szczególne względy, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej”. Tymczasem D. J. w okresie próby popełnił nowe przestępstwo, za które został skazany na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania (por. wyrok Sądu Okręgowego w C. z dnia 31 października 2012 r., sygn. akt II K [...], zmieniony wyrokiem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 21 marca 2013 r., sygn. akt II AKa [...]). Z oczywistych więc względów sytuacja oskarżonego nie mieści się w kategorii spraw, do których odnosił się wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2013 r. o niezgodności art. 75 § 1 k.k. z Konstytucją RP, co równocześnie wyklucza możliwość wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 10 grudnia 2013 r. na podstawie art. 540 § 2 k.p.k. W pismach z dnia 27 sierpnia 2015 r. oraz 8 października 2015 r. uzupełniających wniosek o wznowienie postępowania, obrońca skazanego powołał się na „nowe okoliczności” dotyczące zdrowia skazanego, które miałyby wskazywać, że w dacie czynu zachodziły w stosunku do niego przesłanki z art. 31 § 1 lub 2 k.k. Kwestia ta była już przedmiotem oceny biegłych w postępowaniu o sygn. akt II K 179/09 prowadzonym przed Sądem Okręgowym w C.. W opinii z dnia 30 marca 2009 r. biegli stwierdzili, że w stosunku do D. J. nie zachodzą warunki z art. 31 § 1 i 2 k.k. Należy przy tym zwrócić uwagę, że poczytalność skazanego w czasie czynu nie jest przedmiotem oceny w postępowaniu dotyczącym zarządzenia wykonania
4 kary pozbawienia wolności orzeczonej prawomocnym wyrokiem skazującym. Kwestia ta jest natomiast badana w postępowaniu, w którym wyrok ten został wydany. Jeżeli w zakresie tej oceny ujawniły się nowe okoliczności, to mogą one stanowić ew. podstawę do wystąpienia z wnioskiem o wznowienia tego postępowania, w którym wyrok skazujący został wydany. W tym stanie rzeczy należało orzec jak w sentencji. [l.n]
Powiązane orzeczenia
- V KO 46/15 2016-01-19Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność z Konstytucją art. 75 § 1 k.k. w zakresie, w jakim nie przewidywał możliwości odstąpienia od zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności, stanowi podstawę…
- IV KO 68/15 2015-10-07Czy wniosek o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego, utrzymującym w mocy postanowienie Sądu Okręgowego o zarządzeniu wykonania kary pozbawienia wolności, zasługuje na uwzględnienie w świet…
- IV KO 49/15 2015-12-09Czy wznowienie postępowania wykonawczego w sprawie zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności jest dopuszczalne na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niezgodność z Konstytucją art. 75 § 1 k.k…
- III KO 35/21 2021-08-31Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2013 r., SK 9/10, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania w przedmiocie zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności, jeśli orzeczenia sądów powszechnych z…
- IV KO 50/16 2016-11-30Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2013 r., SK 9/10, stwierdzający niekonstytucyjność pominięcia prawodawczego w zakresie art. 75 § 1 k.k. (w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania), stanowi samoistną…
Powołane przepisy
art. 190 § 1 KKart. 245 KKart. 75 § 1 KKart. 45 ust. 1art. 542 § 1 KPKart. 540 § 2 KPKart. 547 § 2 KPKart. 75 § 1art. 31 § 1§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy