IV KO 69/23
Izba Karna2023-09-28
Skład orzekający: Paweł Wiliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania karnego, którego ostateczne orzeczenie kończące postępowanie w zakresie odpowiedzialności karnej zapadło przed sądem okręgowym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie jest właściwy do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania karnego, jeżeli ostatecznym orzeczeniem kończącym postępowanie w zakresie odpowiedzialności karnej jest wyrok sądu okręgowego, nawet jeśli w późniejszym etapie postępowanie zostało zakończone wyrokiem Sądu Najwyższego uchylającym jedynie rozstrzygnięcie o obowiązku naprawienia szkody. Właściwość sądu do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania określa się na podstawie sądu, którego orzeczenie w zakresie odpowiedzialności karnej jest prawomocne i kończy postępowanie.Stan faktyczny
Obrońca R. T. złożył do Sądu Najwyższego wniosek o wznowienie postępowania karnego. Postępowanie to zostało zakończone wyrokiem Sądu Rejonowego, zmienionym przez Sąd Okręgowy, a następnie wyrokiem Sądu Najwyższego uchylającym rozstrzygnięcie o obowiązku naprawienia szkody. Prokuratura Krajowa zajęła stanowisko o niewłaściwości Sądu Najwyższego do rozpoznania wniosku. Sąd Najwyższy rozpoznał swoją właściwość.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu w Białymstoku.Pełny tekst orzeczenia
IV KO 69/23 POSTANOWIENIE Dnia 28 września 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński w sprawie z wniosku R. T. o wznowienie postępowania, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 28 września 2023 r., na podstawie art. 35 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: stwierdzić swoją niewłaściwość i przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Białymstoku. UZASADNIENIE Pismem z 21 lipca 2023 r. obrońca R. T. złożył do Sądu Najwyższego wniosek o wznowienie postępowania karnego „zakończonego wyrokiem Sądu Rejonowego w Olsztynie z dnia 5 lutego 2018 r., sygn. II K 121/17, zmienionego wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 20 września 2018 r., sygn. VII Ka 370/18 oraz wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 2020 r., sygn. III K 782/18”. Zarządzeniem sędziego Sądu Najwyższego z dnia 3 sierpnia 2023 r. przekazano akta Sądu Najwyższego, sygn. akt IV KO 69/23, do Prokuratury Krajowej celem zajęcia stanowiska co do właściwości sądu mającego rozpoznać wniosek. Pismem z 13 września 2023 r. wpłynęło stanowisko prokuratora Prokuratury Krajowej wskazujące na niewłaściwość Sądu Najwyższego do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania w tej sprawie.
IV KO 69/23 2 Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Zgodnie z art. 35 § 1 k.p.k. sąd bada z urzędu swoją właściwość, a w razie stwierdzenia swej niewłaściwości przekazuje sprawę właściwemu sądowi lub innemu organowi. Z kolei art. 27 k.p.k. stanowi, że Sąd Najwyższy rozpoznaje kasacje oraz środki odwoławcze i inne sprawy w wypadkach wskazanych w ustawie. W wypadku wznowienia postępowania sądem „wznowieniowym” mogą być sądy okręgowe, apelacyjne oraz Sąd Najwyższy (art. 544 § 1 i 2 k.p.k.), a sam wniosek o wznowienie postępowania składa się nie do sądu, którego orzeczenia wniosek dotyczy, ale sądu „wyższego rzędu” (poza wyjątkiem, gdy sprawa dotyczy wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem samego Sądu Najwyższego). W niniejszej sprawie prawomocnym orzeczeniem kończącym postępowanie był niewątpliwie wyrok Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 20 września 2018 r., sygn. VII Ka 370/18, zmieniający wyrok Sądu Rejonowego w Olsztynie z dnia 5 lutego 2018 r., sygn. II K 121/17. W złożonym wniosku wskazuje się wprawdzie na wydany w tej sprawie w wyniku rozpoznania wniesionej kasacji wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 2020 r., sygn. III KK 782/18. Wyrokiem tym jednak uchylono wyłącznie rozstrzygnięcie zawarte w wyroku sądu odwoławczego i odpowiednio w wyroku sądu pierwszej instancji w zakresie obowiązku naprawienia szkody z art. 46 k.k., a to wobec stwierdzenia, że w tej sprawie doszło uprzednio do naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem. W pozostałej części kasacja wnioskodawcy oddalona została jako oczywiście bezzasadna. Wniosek skazanego o wznowienie postępowania nie odnosi się z oczywistych powodów do rozstrzygnięcia o eliminacji środka z art. 46 k.k., lecz do prawomocnego orzeczenia Sądu Okręgowego w Olsztynie w zakresie odpowiedzialności karnej skazanego za czyny z art. 286 § 1 k.k. w z. z art. 91 § 1 k.k. Oznacza to, że w zakresie wniesionego wniosku o wznowienie ostatecznym orzeczeniem prawomocnym w tej sprawie, a więc także orzeczeniem kończącym postępowanie w sprawie w rozumieniu art. 544 § 1 k.p.k. pozostaje wyrok Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 20 września 2018 r. Reasumując, uznać zatem należy, że właściwym do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania jest sąd apelacyjny, a nie Sąd Najwyższy.
IV KO 69/23 3 Mając powyższe na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. [SOP] [ms]
Powiązane orzeczenia
- IV KO 126/17 2017-12-29Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem sądu okręgowego, jeśli wcześniej Sąd Najwyższy oddalił kasację w tej sprawie?
- III KO 130/24 2025-05-12Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania karnego zakończonego prawomocnym orzeczeniem sądu okręgowego?
- I KO 133/25 2026-01-22Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem sądu okręgowego, który nie został zaskarżony?
- III KO 114/24 2024-07-31Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem sądu okręgowego, który utrzymał w mocy wyrok sądu rejonowego, jeśli wcześniej Sąd Najwyższy oddalił kasac…
- II KO 21/18 2018-08-08Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania, gdy wcześniej oddalił kasację od wyroku sądu okręgowego?
Powołane przepisy
art. 35 § 1 KPKart. 27 KPKart. 544 § 1art. 46 KKart. 286 § 1 KKart. 91 § 1 KKart. 544 § 1 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy