IV KO 70/20
Izba Karna2020-07-01
Skład orzekający: Małgorzata Gierszon
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy względy związane z wykonywaniem przez jednego z oskarżonych zawodu adwokata, który ma siedzibę kancelarii w sądzie właściwym miejscowo i występuje przed tym sądem, uzasadniają przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. jest możliwe w wyjątkowych przypadkach, gdy silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości za tym przemawiają. W sytuacji, gdy jeden z oskarżonych jest adwokatem znanym sędziom sądu właściwego miejscowo, a także występowały wnioski o wyłączenie sędziów, rozpoznanie sprawy przez sąd właściwy mogłoby kreować subiektywne przekonanie o braku warunków do bezstronnego rozpoznania, co uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w K. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej dotyczącej J. S., L. P. i W. M. (adwokata) do rozpoznania innemu sądowi, wskazując na dobro wymiaru sprawiedliwości. Powodem była znajomość oskarżonego W. M. z sędziami orzekającymi w Sądzie Rejonowym w K. z racji wykonywanego przez niego zawodu adwokata. Wystąpiły wnioski o wyłączenie sędziów od rozpoznania sprawy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w T.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KO 70/20 POSTANOWIENIE Dnia 1 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon w sprawie J. S. , L. P. i W. M. oskarżonych z art. 300 § 1 k.k. , po rozpoznaniu w Izbie Karnej , na posiedzeniu w dniu 1 lipca 2020 r. wniosku Sądu Rejonowego w K. ,zawartego w postanowieniu z dnia 1 czerwca 2020 r., o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił: sprawę przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w T.. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 1 czerwca 2020 r., sygn. II K (…), Sąd Rejonowy w K. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie powyżej opisanej sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi – w trybie art. 37 k.p.k. – gdyż wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd podniósł , że jednym z oskarżonych w niniejszej sprawie jest W. M. – adwokat , który ma siedzibę swojej Kancelarii w K. i występuje przed (…) sądami i przez to jest znany większości sędziom orzekającym w tych sądach. Jeden z tych sędziów z tego też względu złożył wniosek o wyłączenie go od orzekania w tej sprawie , który to wniosek wprawdzie nie został uwzględniony, ale potwierdza zasadność wcześniejszych stwierdzeń. Niezależnie od tego sama oskarżycielka subsydiarna wnioskowała o wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Okręgowego w K. .powołując się właśnie na fakt wykonywania zawodu adwokata przez oskarżonego W. M. głównie przed sądami Apelacji (…). Nadto wskazała , że oskarżony ten „w przeszłości bronił sędziów orzekających w [...] sądach , co może uzasadniać przypuszczenie , że aktualnie na zasadzie wzajemności wymiar sprawiedliwości będzie przychylnym okiem spoglądał na osobę tego oskarżonego”(k.67).
2 Opisana sytuacja – zdaniem wnioskującego Sądu - przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi w trybie art. 37 k.p.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek Sądu Rejonowego w K. jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie. Niejednokrotnie podnoszono w orzecznictwie Sądu Najwyższego, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k., jako odstępstwo od fundamentalnego prawa do rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, jest możliwe tylko w zupełnie wyjątkowych przypadkach, kiedy silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości za takim właśnie przekazaniem przemawiają. Tak właśnie jest w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu Najwyższego rozpoznanie niniejszej sprawy w Sądzie Rejonowym – właściwym z mocy ustawy do jej rozpoznania - mogłoby , z racji przywołanych na wstępie zaszłości związanych z wykonywaną przez jednego z oskarżonych pracą adwokata, kreować subiektywne przekonanie – zarówno u samej oskarżycielki subsydiarnej , jak i w odbiorze społecznym - o braku warunków do bezstronnego rozpoznania w tym sądzie przedmiotowego, wniesionego przez tą oskarżycielkę subsydiarnego aktu oskarżenia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 października 2008 r., IV KO 116/08, OSNwSK 2008, poz. 2077).Nadto trudno bezspornie przyjąć , że owe - nawet wyłącznie zawodowe- powiązania sędziów orzekających w Sądzie Rejonowym z oskarżonym, nie mogą mieć żadnego wpływu na swobodę orzekania tych sędziów w niniejszej sprawie. O słuszności tego przekonania świadczy wprost tak to, że oskarżycielka subsydiarna podjęła działania mające na celu wyłączenie wszystkich sędziów Sądu Okręgowego w K. od rozpoznania tej sprawy, jak i to , że sędzia , któremu przydzielono niniejszą sprawę do rozpoznania, złożył wniosek o jego wyłączenie , i to z takich samych powodów. Okoliczności te, nawet w sytuacji , gdy obiektywnie oceniając , brak jest rzeczywistych powodów do powątpiewania w bezstronność sędziów Sądu Rejonowego w K. , prowadzą jednak do uznania, że w interesie wymiaru sprawiedliwości leży rozpoznanie przedmiotowej sprawy przez sąd inny niż właściwy, i to usytuowany poza terenem właściwości Sąd Okręgowy w K.
3 Takim sądem jest z pewnością Sąd Rejonowy w T.. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- V KO 75/21 2021-11-23Czy w sytuacji, gdy oskarżony jest znanym adwokatem wykonującym od lat praktykę zawodową w danym sądzie, a jego kontakty zawodowe z sędziami mogą budzić wątpliwości co do rzetelności rozpoznania sprawy, zachodzą podstawy…
- IV KO 14/14 2014-03-13Czy zatrudnienie oskarżonego jako sędziego w sądzie miejscowo właściwym, a także relacje rodzinne z pracownikami tego sądu, stanowią podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru…
- III KO 15/21 2021-03-17Czy w sytuacji, gdy pokrzywdzonym w sprawie karnej jest sędzia sądu rejonowego, a oskarżony jest znanym w lokalnym środowisku prawniczym adwokatem, zachodzą podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze w…
- II KO 48/16 2016-11-24Czy fakt, że oskarżony jest adwokatem wykonującym zawód w miejscowości będącej siedzibą sądu właściwego do rozpoznania sprawy, a także utrzymuje bliskie relacje towarzyskie i osobiste z niektórymi sędziami tego sądu, sta…
- V KO 14/16 2016-03-17Czy w okolicznościach, gdy oskarżona wykonuje zawód radcy prawnego i w przeszłości pełniła funkcje asesora sądowego, zachodzą podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi na podstawie art. 37…
Powołane przepisy
art. 300 § 1 KKart. 37 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy