IV KZ 15/26

PostanowienieIzba Karna2026-05-13

Skład orzekający: Małgorzata Bednarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy niedotrzymanie terminu zawitego do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, spowodowane błędną poradą telefoniczną obrońcy lub pobytem za granicą i brakiem odbioru korespondencji, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu?
Ratio decidendi
Niedotrzymanie terminu zawitego do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie może być przywrócone, jeżeli przyczyny niedotrzymania terminu nie są niezależne od strony. Błędne zrozumienie porady telefonicznej obrońcy lub fakt sprzedaży nieruchomości i utraty władztwa nad nią, a co za tym idzie niedostarczanie korespondencji sądowej, nie stanowią wystarczających podstaw do przywrócenia terminu, gdyż na skazanym ciąży obowiązek poinformowania sądu o zmianie adresu dla doręczeń.
Stan faktyczny
Skazany wniósł zażalenie na zarządzenie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Jako przyczyny niedotrzymania terminu podał błędną poradę telefoniczną obrońcy oraz fakt przebywania za granicą i niezwracania korespondencji sądowej z powodu zbycia nieruchomości. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

IV KZ 15/26 POSTANOWIENIE Dnia 13 maja 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek w sprawie A. L. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 13 maja 2026 r., zażalenia skazanego i jego obrońcy na zarządzenie z 24 lutego 2026 r., sygn. IV Ka 467/25 Przewodniczącego Wydziału IV Sądu Okręgowego w Sosnowcu w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu zawitego do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Sosnowcu z 11 sierpnia 2025 r., sygn. V Ka 467/25, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie UZASADNIENIE Zaskarżonym zarządzeniem odmówiono przywrócenia terminu zawitego do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Sosnowcu z 11 sierpnia 2025 r., sygn. V Ka 467/25. Powyższe zarządzenie zostało zaskarżone przez skazanego A. L. i jego obrońcę. Obrońca skazanego zaskarżonemu zarządzeniu zarzucił naruszenie art. 126 k.p.k. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że skazanemu nie przysługuje prawo do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. IV KZ 15/26 2 Skazany w osobistym zażaleniu podniósł, że zaskarżone zarządzenie wydane zostało z naruszeniem art. 126 § 1 k.p.k., gdyż dokonano błędnej oceny, że niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn zależnych od skazanego, podczas gdy obrońca z urzędu udzieliła mu mylnej porady telefonicznej, iż nie ma już możliwości odwołania - co skazany rozumiał jako brak prawa do złożenia wniosku o uzasadnienie. Nadto wskazał, że w okresie od marca do września 2025 r. wykonywał pracę na podstawie umowy o pracę na terenie Niemiec, co uniemożliwiało mu odbiór korespondencji sądowej kierowanej na poprzedni adres zamieszkania w Polsce. Wyrok Sądu Okręgowego w Sosnowcu zapadł bowiem 11 sierpnia 2025 r., a więc w czasie, gdy przebywał za granicą. Skarżący wskazał ponadto, że nieruchomość figurująca jako adres do doręczeń, została przez niego zbyta w grudniu 2024 r. na podstawie aktu notarialnego. Od tego momentu wszelka korespondencja kierowana na ten adres trafiała do nowego właściciela budynku. W konkluzji skarżący wnieśli o zmianę zaskarżonego zarządzenia poprzez przywrócenie skazanemu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniesione zażalenia są całkowicie niezasadne. Zgodnie z art. 126 § 1 k.p.k., jeżeli niedotrzymanie terminu zawitego nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych, strona w zawitym terminie 7 dni od daty ustania przeszkody może zgłosić wniosek o przywrócenie terminu, dopełniając jednocześnie czynności, która miała być w terminie wykonana. W przedmiotowej sprawie Sąd Okręgowy w Sosnowcu trafnie uznał, że skarżący nie podał żadnych racjonalnych argumentów za przywróceniem terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego z 11 sierpnia 2025 r. Nie można za taki argument uznać akcentowany w przedmiotowym zażaleniu fakt, że oskarżony mylnie zrozumiał swojego obrońcę, że z faktu, że nie służy od wyroku sądu odwoławczego środek odwoławczy nie przysługuje mu prawo do złożenia IV KZ 15/26 3 wniosku o doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem. W sprawie oskarżony korzystał z pomocy obrońcy, którego rola kończyła się z chwilą ogłoszenia wyroku sądu II instancji. Wprawdzie ze stanowiska obrońcy w tym zakresie nic nie wynika, gdyż powołała się ona na tajemnicę obrończą to jednakże brak jest jakichkolwiek racjonalnych argumentów by przyjąć – co słusznie zauważył w wydanej decyzji przewodniczący wydziału Sądu Okręgowego w Sosnowcu – że obrońca akurat w tym aspekcie nie pouczyła skazanego co podstaw prawnych do złożenia wniosku o doręczenie wyrok wraz z jego uzasadnieniem. Nie jest też argumentem za przywróceniem terminu, o którym mowa w niniejszym uzasadnieniu fakt sprzedaży nieruchomości i utraty władztwa nad nieruchomością, a co za tym idzie korespondencja sądu przesyłana była do nowego właściciela nieruchomości a nie skazanemu. To na skazanym ciążył obowiązek poinformowania sądu o zmianie adresu dla doręczeń w kraju, w przypadku niedochowania tej powinności w pełni ma zastosowanie art. 139 k.p.k. Zwłaszcza – co wynika z załączonych dokumentów – zbycie nieruchomości nastąpiło w grudniu 2024 r., a więc na 9 miesięcy przed wydaniem wyroku sądu odwoławczego. W świetle powyższego brak podstaw do stwierdzenia zasadności złożonego zażalenia, albowiem skarżący nie wykazał niedotrzymanie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych w rozumieniu przepisu art. 126 § 1 k.p.k. Z tych tez względów należało orzec jak w części dyspozytywnej postanowienia. [J.J.] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 437 § 1 KPKart. 126 KPKart. 126 § 1 KPKart. 139 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy