IV KZ 19/19

PostanowienieIzba Karna2019-06-18

Skład orzekający: Michał Laskowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyjęcia kasacji z powodu niespełnienia wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego, mimo złożenia ponownego wniosku o wyznaczenie obrońcy z urzędu, narusza prawo do sądu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie, uznając je za zasadne. Stwierdzono, że przymus adwokacko-radcowski, ustanowiony przez art. 526 § 2 k.p.k., wymaga sporządzenia kasacji przez profesjonalnego pełnomocnika. Odmowa wyznaczenia obrońcy z urzędu była prawidłowa, gdyż wykazanie strat z działalności gospodarczej nie jest równoznaczne z ubóstwem uniemożliwiającym pokrycie kosztów obrony z wyboru. Ponowny wniosek o obrońcę z urzędu, oparty na tych samych okolicznościach, nie musiał być rozpoznawany, a skazanemu prawidłowo doręczono wezwanie do spełnienia wymogu przymusu we własnym zakresie.
Stan faktyczny
Skazany złożył kasację, która została odrzucona zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego z powodu niespełnienia wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego. Skazany wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie prawa do sądu, odmowę wyznaczenia obrońcy z urzędu i wprowadzenie w błąd. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie, analizując prawidłowość odmowy wyznaczenia obrońcy z urzędu oraz zasadność wezwania do samodzielnego zapewnienia profesjonalnej obrony.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w K. z dnia 7 lutego 2019 r. o odmowie przyjęcia kasacji.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KZ 19/19 POSTANOWIENIE Dnia 18 czerwca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Michał Laskowski w sprawie M. Ż. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 18 czerwca 2019 r., na posiedzeniu zażalenia skazanego na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w K. z dnia 7 lutego 2019 r., VI Ka […], o odmowie przyjęcia kasacji postanowił: zaskarżone zarządzenie utrzymać w mocy. UZASADNIENIE Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VI Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w K. z dnia 7 lutego 2019 r., VI Ka […], odmówiono przyjęcia kasacji skazanego od wyroku tegoż Sądu z dnia 19 czerwca 2018 r. Zarządzenie uzasadniono tym, że skazany wezwany do spełnienia wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego we własnym zakresie, braku formalnego w terminie nie usunął. Na zarządzenie powyższe skazany wniósł zażalenie, w którym podniósł, że: 1) pozbawiono go prawa do sądu wskutek odmowy wyznaczenia obrońcy z urzędu, 2) odmowa przyjęcia kasacji nastąpiła mimo nierozpoznania ponownego złożonego przezeń wniosku o wyznaczenie obrońcy z urzędu, 3) wprowadzono go w błąd nie pouczając, że przymus adwokacko - radcowski winien być zapewniony przez obrońcę z wyboru. 2 W konkluzji zażalenie skazany wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z niekwestionowanym sposobem interpretacji przepisu art. 526 § 2 k.p.k. ustanawia on tzw. przymus adwokacko-radcowski, tj. obowiązek sporządzenia i podpisania kasacji przez podmiot fachowy (prokuratora, adwokata lub radcę prawnego). Należy stwierdzić, że w ocenie Sądu Najwyższego zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w K. z dnia 27 września 2018 r. o odmowie wyznaczenia skazanemu obrońcy z urzędu do sporządzenia i wniesienia kasacji (k. 380), nie jest wadliwe. Zgodzić należy się z argumentacją zawartą w tym zarządzeniu, że wykazanie przez wnioskującego straty z prowadzonej działalności gospodarczej nie jest jeszcze równoznaczne z wykazaniem ubóstwa rozumianego jako niemożność pokrycia kosztów obrony z wyboru bez uszczerbku na niezbędnym utrzymaniu dla siebie i rodziny (art. 78 § 1 k.p.k.). Trzeba też przypomnieć skazanemu, że ciężar wykazania okoliczności z art. 78 § 1 k.p.k. leży na wnioskującym, a zatem nie należało oczekiwać, że w razie uznania wskazanych we wniosku okoliczności za niedostatecznie uzasadniające przyznanie pomocy prawnej z urzędu, Sąd Okręgowy wzywał będzie skazanego do dostarczenia dalszych, bardziej przekonujących okoliczności faktycznych. Dalej stwierdzić należy, że po odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu skazanemu i wezwaniu do uzupełnienia wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego we własnym zakresie, skazanemu nie przysługiwało prawo do ponownego wniesienia o wyznaczenie obrońcy z urzędu, tym bardziej, że ponowny wniosek oparty jest na tych samych okolicznościach faktycznych, co wniosek wcześniej nieuwzględniony. Nie jest więc naruszeniem prawa wydanie zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji bez uprzedniego nierozpoznania ponownego wniosku o obrońcę z urzędu. W końcu skazanemu warto zwrócić uwagę, że w piśmie z 3 października 2018 r. (k. 384) doręczonym skazanemu, a zawierającym wezwanie do spełnienia 3 wymogu przymusu adwokacko-radcowskiego we własnym zakresie, skazanego poprawnie pouczono o tym, że winno to nastąpić przez wniesienie kasacji przez adwokata lub radcę prawnego ustanowionego obrońcą z wyboru. Jeśli więc w odpowiedzi na to wezwanie skazany złożył ponowny wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu, nie było to z pewnością wynikiem wprowadzenia go w błąd przez organ procesowy. W świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy, że wobec bezskutecznego upływu terminu do uzupełnienia braku formalnego przymusu adwokacko-radcowskiego zarządzenie z 7 lutego 2019 r. było zasadne. Wobec powyższego orzeczono jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 526 § 2 KPKart. 78 § 1 KPK§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy