IV KZ 5/18

PostanowienieIzba Karna2018-03-14

Skład orzekający: Andrzej Ryński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku skazanej korzystającej z obrony obligatoryjnej z uwagi na zaburzenia psychiczne, zaniedbanie ze strony obrońcy w złożeniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku może stanowić podstawę do odmowy przywrócenia terminu do złożenia tego wniosku?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że w sytuacji, gdy skazana korzysta z obrony obligatoryjnej z powodu zaburzeń psychicznych, zaniedbanie ze strony obrońcy w złożeniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku powinno być traktowane jako uzasadniona przyczyna przywrócenia terminu. Sąd Okręgowy nie dostrzegł, że stan psychiczny skazanej, potwierdzony orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności, mógł wpłynąć na jej zdolność do samodzielnego działania i zrozumienia pouczeń, co uzasadniało przywrócenie terminu.
Stan faktyczny
Skazana złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego, wskazując na zaniedbanie obrońcy z urzędu oraz własne problemy zdrowotne (choroba psychiczna). Sąd Okręgowy odmówił przywrócenia terminu, uznając brak przekonujących przyczyn zaniechania działania. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że skazana korzystała z obrony obligatoryjnej z uwagi na zaburzenia psychiczne, co uzasadniało przywrócenie terminu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone postanowienie i przywrócił skazanej termin do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KZ 5/18 POSTANOWIENIE Dnia 14 marca 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Ryński w sprawie K.S. skazanej wyrokiem łącznym po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 14 marca 2018 r., zażalenia skazanej na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 22 grudnia 2017 r., sygn. akt IV Ka […]/17 o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 3 października 2017 r., sygn. akt IV Ka […]/17, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k., p o s t a n o w i ł zmienić zaskarżone postanowienie i przywrócić skazanej termin do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 3 października 2017 r., sygn. akt IV Ka[…]/17. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w K. postanowieniem z dnia 22 grudnia 2017 r., sygn. akt IV Ka […]/17 nie uwzględnił wniosku skazanej K.S. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 3 października 2017 r., sygn. akt IV Ka […]/17 wskazując w pisemnym uzasadnieniu, że skazana nie podała przekonujących przyczyn zaniechania własnego działania. 2 Zażalenie na to postanowienie złożyła skazana wskazując, że niezłożenie wniosku w terminie było wynikiem zaniedbania ze strony obrońcy, który nie dokonał tej czynności i nie poinformował skazanej o konsekwencjach. Skazana podniosła także, że jest osobą chorą i leczy się psychiatrycznie, a w tej stresującej dla niej sytuacji mogła nie zrozumieć treści pouczenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie wniesione przez skazaną K. S. okazało się zasadne. Faktem jest, na co powołał się Sąd Okręgowy w zaskarżonym postanowieniu, że skazana, a także jej obrońca z urzędu byli obecni na rozprawie odwoławczej oraz ogłoszeniu wyroku w dniu 3 października 2017 r. Z protokołu tej rozprawy wynika również jednoznacznie, że strony zostały pouczone o sposobie, terminie i warunkach wniesienia kasacji (k. 116). Z akt sprawy wynika także, że skazana składając wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego wskazywała, że nie zrozumiała pouczenia, a przyznany jej z urzędu obrońca nie dopełnił czynności mających na celu sporządzenie i wniesienie kasacji w sprawie (k. 122). Sam obrońca w piśmie do Sądu Okręgowego podniósł także, że przychyla się do prośby skazanej wskazując, że kwestia uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego i terminu do złożenia wniosku o jego sporządzenie nie została jej dostatecznie wytłumaczona (k. 129). Odmawiając uwzględnienia wniosku skazanej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia Sąd Okręgowy stwierdził natomiast stanowczo, że skoro skazana była reprezentowana przez profesjonalnego obrońcę, a także była obecna na terminie rozprawy to w jej interesie leżało uzyskanie wszelkich pouczeń w zakresie przepisów prawa. W ocenie Sądu brak było przesłanek do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego, gdyż skazana nie jest osobą upośledzoną i trudno jest usprawiedliwić jej zaniedbanie powoływaniem się na fakt, że źle zrozumiała pouczenie. Rzecz jednak w tym, czego w ogóle nie dostrzegł Sąd Okręgowy, że skazana w sprawie niniejszej korzystała z obrony obligatoryjnej z uwagi na uzasadnioną wątpliwość, czy stan jego zdrowia psychicznego pozwala na udział w postępowaniu lub prowadzenie obrony w 3 sposób samodzielny oraz rozsądny. (k. 38), a z załączonej do akt dokumentacji wynika wprost, że jest osobą z zaburzeniami psychicznymi. Potwierdza to m. in. orzeczenie o stopniu niepełnosprawności skazanej wydane w związku z rozpoznaniem choroby psychicznej (k. 36). W tym stanie rzeczy trzeba stwierdzić, że stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu podzielone być nie mogło, czego konsekwencją była jego zmiana, poprzez orzeczenie o przywróceniu skazanej terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 3 października 2017 r., sygn. akt IV Ka […]/17. Warto jeszcze zauważyć, że skazana usunęła ten brak poprzez złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wskazanego wyroku Sądu Okręgowego w K. W dalszym postępowaniu konieczna zatem będzie ocena, czy wspomniany wniosek nie zawiera wad formalnych, o których mowa w art. 422 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 2 k.p.k., a o po ich ewentualnym usunięciu, sporządzenie uzasadnienia tego wyroku i doręczenie go skazanej. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia. a.ł

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 437 § 1 KPKart. 518 KPKart. 422 § 2 KPKart. 457 § 2 KPK§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy