K 97/52

Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes M. Mazur; Sędziowie: A. Bachrach, Z. Kapitaniak (sprawozdawca); Prokurator: L. Penner.SentencjaSąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnym w sprawie o przywrócenie terminu Jerzemu M., osk. z art. 286 § 2 k.k., po wysłuchaniu wniosku Prokuratora, postanowił:przywrócić, oskarżonemu termin do wniesienia wywodu rewizji.Uzasadnienie faktyczneJak wynika z danych zawartych w aktach sprawy, obrońca oskarżonego Jerzego M. wiedział o zapowiedzeniu przez oskarżonego rewizji, skoro na skutek tego zapowiedzenia otrzymał odpis uzasadnionego wyroku w celu sporządzenia jej wywodu.Do sporządzenia tego wywodu porozumienie się z oskarżonym i jego pomoc nie były niezbędne, a jeśli obrońca uznał, że powinien z aresztowanym oskarżonym porozumieć się, powinien był zgłosić się o widzenie z nim, a nie szukać możliwości porozumienia się za pośrednictwem jego rodziny.Sąd Najwyższy przywrócił jednak oskarżonemu M. termin do złożenia wywodu rewizji w niniejszej sprawie, pomimo uznania, że obrońca jego zawinił w niezłożeniu w terminie wywodu, a to z następujących względów:Stosunek obrońcy do oskarżonego nie jest tylko prywatnoprawnym stosunkiem pełnomocnictwa, przy którym działanie pełnomocnika uważa się za działanie mocodawcy. Obrońca w procesie karnym może być powołany na mocy umowy (obrońca z wyboru), ale może być ustanowiony również na mocy aktu władzy sądowej (obrońca z urzędu). Stosunek obrońcy do oskarżonego jest więc szczególnego rodzaju stosunkiem, którego treść i zakres określają przede wszystkim przepisy postępowania karnego i prawo o ustroju adwokatury. Funkcje zaś obrońcy w procesie karnym jako współczynnika wymiaru sprawiedliwości mają charakter publiczny. Obrońca czy to z wyboru, czy to z urzędu ma obowiązek niesienia pomocy oskarżonemu jako stronie w procesie karnym i obowiązek ten powinien spełnić zgodnie z zasadami prawa procesowego i prawa o ustroju adwokatury.Zaniedbanie bądź niewłaściwe wykonanie obowiązków przez obrońcę nie może więc szkodzić oskarżonemu wówczas, gdy ten jako właściwa strona w procesie żadnej winy w niedopełnieniu obowiązków przez obrońcę nie ponosi. Nad wykonaniem obowiązków obrońcy powinny roztoczyć czujną kontrolę zawodowe władze adwokackie, które w przypadku złego wykonania tych obowiązków powinny w stosunku do obrońcy przedsięwziąć odpowiednie kroki, przewidziane w prawie o ustroju adwokatury.Poręczone nie tylko przez k.p.k., ale podniesione obecnie nawet do godności normy konstytucyjnej, prawo oskarżonego do obrony zostałoby w sprawie niniejszej naruszone, gdyby oskarżony, który rewizję zapowiedział, a sam nie ma prawa złożyć jej wywodu, został pozbawiony tego środka odwoławczego tylko dlatego, że jego obrońca nie wywiązał się należycie ze swego obowiązku złożenia wywodu rewizji w terminie.