V KK 202/18

Sygn. akt V KK 202/18 POSTANOWIENIE Dnia 29 listopada 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Piotr Mirek na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 29 listopada 2018 r., sprawy A. M. S. skazanego z art. 56 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii i in. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 5 stycznia 2018 r., sygn. akt II AKa […], zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w K. z dnia 8 listopada 2016 r., sygn. akt II K […], p o s t a n o w i ł: 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, 2. obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w K., wyrokiem z dnia 8 listopada 2016 r., sygn. akt II K […] uznał oskarżonego A. S. za winnego popełnienia czynów: 2 − z art. 56 ust. 3 w zw. z art. 56 ust. 1 i art. 58 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii z dnia 29 lipca 2005r. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. (pkt 1), − z art. 189 § 1 k.k. w zw. z art. 191 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. (pkt 2), − z art. 200 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. (pkt 3), − z art. 208 k.k. (pkt 5), − z art. 198 k.k., art. 200 § 1 k.k., art. 202 § 4 k.k. i art. 202 § 4a k.k. w zw. z. art. 11 § 2 k.k. (pkt 6), − z art. 208 k.k. (pkt 8). Po wymierzeniu kar jednostkowych, na podstawie art. 85 k.k. i art. 85a k.k., art. 86 § 1 i 2 k.k., orzekł karę łączną 6 lat pozbawienia wolności i karę łączną grzywny w wysokości 200 stawek dziennych, przyjmując wartość jednej stawki dziennej na kwotę 15 zł. Nadto, na podstawie art. 41a § 2 i § 4, art. 43 § 1 k.k., orzekł wobec oskarżonego środek karny w postaci zakazu zbliżania się do pokrzywdzonych – S. S. i S. K., na odległość mniejszą niż 50 metrów jak też zakazu kontaktowania się z nimi przez okres 5 lat. Powyższe orzeczenie zostało zaskarżone przez obrońcę oskarżonego w całości w zakresie czynów opisanych w pkt 1, 2, 3, 5, 8 wyroku oraz co do wymierzonej kary w zakresie czynu opisanego w pkt 6 wyroku. Wyrokiem z dnia 5 stycznia 2018 r., II AKa […], Sąd Apelacyjny w […], zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że: − w zakresie czynu przypisanego A. S. w pkt 1 wyroku, przyjął, iż obejmuje on działanie polegające na nieodpłatnym udzieleniu substancji psychotropowej w postaci amfetaminy, na przełomie lipca i sierpnia 2014 r. jedynie małoletniej S. S., a pomiędzy 1 a 3 maja 2014 r. małoletniej A. M., − obniżył wymierzoną w punkcie 6 wyroku karę pozbawienia wolności do 3 lat, − uniewinnił oskarżonego A. S. od zarzutu popełnienia czynu z art. 208 k.k., a przypisanego mu w pkt 8 części dyspozytywnej wyroku. Za zbiegające się przestępstwa wymierzył oskarżonemu karę łączną 5 lat pozbawienia wolności i karę łączną grzywny w wysokości 120 stawek dziennych po 15 zł każda. 3 W pozostałym zakresie, w odniesieniu do A. S., Sąd odwoławczy utrzymał zaskarżony wyrok w mocy. Od prawomocnego wyroku skargę kasacyjną wniósł obrońca skazanego A. S. podnosząc zarzut rażącej obrazy przepisów prawa materialnego, która miała istotny wpływ na treść orzeczenia, tj.: 1. art. 56 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że przedmiotem przestępstwa była znaczna ilość środków odurzających i psychotropowych, podczas gdy ustalony stan faktyczny sprawy, wskazuje jednocześnie na to, że A. S. przekazywał określone ilości narkotyków P. Z. celem dalszej sprzedaży, a także że A. S. udzielał nieodpłatnie tego samego rodzaju narkotyków innym osobom, a przy tym w istocie nie ustalono w jakiej części posiadane przez A. S. narkotyki były przeznaczane do obrotu, a jakie do udzielenia innym osobom, 2. art. 189 § 1 k.k. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że przemoc stosowana przez A. S. wobec P. Z. stanowiła pozbawienie wolności tego drugiego, podczas gdy - w ustalonym stanie faktycznym sprawy - zachowanie skazanego miało na celu zmuszenie pokrzywdzonego do określonego zachowania, a nie składało się na jego bezprawne pozbawienie wolności. Skarżący sformułował również zarzut obrazy przepisów postępowania, a to art. 440 k.p.k. poprzez utrzymanie w mocy rażąco niesprawiedliwego wyroku Sądu Okręgowego w K., w zakresie dotyczącym niedostrzeżenia przez Sąd Apelacyjny w […], wskazanych powyżej uchybień, podczas gdy sąd ten winien zmienić zaskarżony apelacją wyrok niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów, na korzyść A. S.. Wskazując na powyższe uchybienia, autor skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego w zaskarżonej części i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. W pisemnej odpowiedzi na kasację prokurator wniósł o jej oddalenie, jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym, co uzasadniało jej oddalenie w trybie art. 535 § 3 k.p.k. 4 Odnosząc się do pierwszego z zarzutów kasacji, podkreślić trzeba, iż trafności dokonanej przez orzekające w sprawie skazanego sądy wykładni przepisu art. 56 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii nie przekreśla powoływany przez skarżącego pogląd, który został wyrażony w uzasadnieniu wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 8 listopada 2013 r., II AKa 220/13. Przedstawione tam stanowisko, według którego znaczna ilość środka odurzającego to ilość, która wystarcza do odurzenia się jednorazowo kilkudziesięciu tysięcy osób jest na tle orzecznictwa Sądu Najwyższego i sądów powszechnych odosobnione. Sąd Najwyższy, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie stoi na stanowisku zajętym w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 23 września 2009 r., I KZP 10/09, OSNKW 2009, z. 10, poz. 84, które jest powszechnie aprobowane w orzecznictwie (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 2018 r., V KK 309/17, LEX nr 2455747 wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2018 r., II AKa 73/18, LEX nr 2490962). Zgodnie z tym stanowiskiem, „znaczną ilością” w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii jest taka ilość środków odurzających lub substancji psychotropowych, która mogłaby jednorazowo zaspokoić potrzeby co najmniej kilkudziesięciu osób uzależnionych. Z tej perspektywy nie budzi jakichkolwiek wątpliwości, że przypisane skazanemu w pkt 1 wyroku Sądu pierwszej instancji zachowanie realizowało znamiona określone w stanowiącym podstawę wymiaru kary przepisie art. 56 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Łączna ilość zabezpieczonych u skazanego narkotyków wystarczała do odurzenia się jednorazowo zdecydowanie większej ilości osób niż ta, którą uznaje się orzecznictwie za kryterium wyznaczania znacznej ilości w rozumieniu wymienionego wyżej przepisu. Niczego w dokonanej przez orzekające w sprawie sądy ocenie prawnej zachowania skazanego nie zmienia fakt nieustalenia tego, jaka część zabezpieczonych narkotyków była przeznaczona do wprowadzenia do obrotu, a jaka do udzielania ich przez skazanego innym osobom. Nie można przecież zapominać o tym, że przypisany skazanemu czyn nie wyczerpywał się w samym tylko magazynowaniu narkotyków. Stanowiło ono przecież jeden z elementów szerszej działalności skazanego i przez pryzmat tej działalności musi być odczytywane. Jeżeli ustalono, że w ramach tego 5 samego przestępstwa skazany wprowadził do obrotu narkotyki za kwotę 2000 zł, uzyskując za jedną porcję 30 zł, a więc przekazując do dalszej sprzedaży 66 porcji, to już ta litość musi uchodzić za znaczną. W tej sytuacji nie doszło do wskazywanego przez obrońcę naruszenia art. 56 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii. Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego - art. 189 § 1 k.k. poprzez przyjęcie, że przemoc stosowana przez skazanego wobec P. Z. stanowiła pozbawienie wolności, choć zachowanie to miało na celu zmuszenie pokrzywdzonego do określonego zachowania, a nie składało się na jego bezprawne pozbawienie wolności, stwierdzić trzeba, że i ten zarzut nie jest zasadny. Z punktu widzenia ustaleń faktycznych Sądu pierwszej instancji, które znalazły odzwierciedlenie w opisie czynu przypisanego skazanemu, prawidłowość subsumpcji dokonanych ustaleń pod normę przepisu art. 189 § 1 k.k. nie budzi żadnych zastrzeżeń. Zachowania polegające na wywiezieniu pokrzywdzonego do lasu, czy też związaniu rąk i nóg jest pozbawieniem wolności w rozumieniu art. 189 § 1 k.k. Chcą temu zaprzeczyć należałoby przyjąć, że te zachowania, poprzedzające bicie kijem po plecach, czy też położenie na drewnianych kołkach przykrycie twarzy ręcznikiem i polewanie wodą były realizacją woli pokrzywdzonego, co nie znajduje żadnego oparcia w ustaleniach faktycznych Sądu pierwszej instancji. To, że celem stosowania przez skazanego przemocy było zmuszenie pokrzywdzonego do określonego zachowania w żadnym wypadku nie uwalnia go od odpowiedzialności za te skutki swojego działania, które realizują znamiona czynu z art. 189 § 1 k.k. Słusznie zatem za podstawę prawną skazania przyjęto przepisy z art. 189 § 1 k.k. w zw. z art. 191 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k., gdyż dopiero zastosowanie takiej kumulatywnej kwalifikacji oddaje pełną treść kryminalną czynu skazanego. Powyższe argumenty powodują niemożność uznania zaskarżonego orzeczenia za wydane z naruszeniem art. 440 k.p.k. i jednocześnie przesądzają o oczywistej bezzasadności kasacji. Kierując się nimi rozstrzygnięto jak w części dyspozytywnej postanowienia. 6