V KK 21/24
WyrokIzba Karna2024-02-21
Skład orzekający: Jerzy Grubba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieuwzględnienie wniosku skazanego o dopuszczenie go na rozprawę apelacyjną, nieodroczenie rozprawy mimo wniosku obrońcy i prokuratora, nieuwzględnienie opinii z zakładu karnego oraz oddalenie wniosków dowodowych o wezwanie biegłych psychiatrów i dopuszczenie uzupełniającej opinii sądowo-psychiatrycznej stanowi rażącą obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść wyroku?Ratio decidendi
Kasacja obrońcy skazanego została uznana za oczywiście bezzasadną. Sąd Najwyższy stwierdził, że obecność skazanego na rozprawie apelacyjnej nie była konieczna, gdyż jego interesy reprezentował profesjonalny obrońca, a treść apelacji była tożsama z wnioskami skazanego. Opinia biegłych psychiatrów była jednoznaczna i wyczerpująca, nie zachodziły podstawy do dopuszczenia opinii uzupełniającej, a kwestia ewolucji stanu psychicznego skazanego była irrelewantna dla oceny jego stanu psychicznego w momencie popełnienia czynu. Wniosek o dopuszczenie opinii z zakładu karnego został uznany za spóźniony i nieuzasadniony.Stan faktyczny
Obrońca skazanego wniósł kasację od wyroku sądu okręgowego utrzymującego w mocy wyrok sądu rejonowego. Zarzuty kasacji dotyczyły naruszenia przepisów postępowania, w tym nieuwzględnienia wniosku skazanego o dopuszczenie go na rozprawę apelacyjną, nieodroczenia rozprawy, nieuwzględnienia opinii z zakładu karnego oraz oddalenia wniosków dowodowych dotyczących opinii biegłych psychiatrów. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, zasądził wynagrodzenie dla obrońcy z urzędu i zwolnił skazanego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
V KK 21/24 POSTANOWIENIE Dnia 21 lutego 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba na posiedzeniu w trybie art. 535§3 k.p.k. po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2024r. sprawy M. P. skazanego za czyn z art. 278§1 k.k. w zw. z art. 12§1 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 28 czerwca 2023r., sygn. akt V Ka 699/23, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Łowiczu z dnia 17 marca 2023r., sygn. akt II K 213/22 postanowił: 1. oddalić kasację uznając ją za oczywiście bezzasadną, 2. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz r.pr. R. M. – Kancelaria Radcy Prawnego w Ł. – kwotę 442,80zł (czterysta czterdzieści dwa złote osiemdziesiąt groszy), w tym 23% VAT, tytułem wynagrodzenia dla obrońcy wyznaczonego z urzędu, za sporządzenie i wniesienie kasacji, 3. zwolnić skazanego od ponoszenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego, obciążając nimi Skarb Państwa. [J.J.] UZASADNIENIE
V KK 21/24 2 Kasacja wniesiona w imieniu skazanego jest bezzasadna w stopniu oczywistym. W tym nadzwyczajnym środku odwoławczym postawiono zarzut rażącej obrazy przepisów postępowania, tj. art. 6 k.p.k. i art. 201 k.p.k., art. 202§5 k.p.k. w zw. z art. 206 k.p.k., mającej decydujący wpływ na treść wyroku, a polegającej na nieuwzględnieniu wniosku oskarżonego o dopuszczenie go na rozprawę apelacyjną w dniu 28 czerwca 2023r. i nieodroczenie z tej przyczyny rozprawy pomimo wniosku obrońcy i przyłączenia się do tego wniosku prokuratora, a także nieuwzględnieniu opinii o oskarżonym, będącej w posiadaniu Zakładu Karnego w Ł., a dotyczącej przebiegu jego resocjalizacji i nienagannego zachowania oraz oddaleniu wniosku dowodowego oskarżonego o wezwanie na rozprawę apelacyjną biegłych lekarzy psychiatrów wydających opinię z dnia 10 listopada 2022r., a także oddaleniu wniosku dowodowego o dopuszczenie dowodu z uzupełniającej opinii sądowo-psychiatrycznej. Odnośnie do pierwszej poruszonej w zarzucie kwestii, tj. naruszenia przez Sąd Odwoławczy art. 6 k.p.k., podnieść trzeba, że główną przyczyną wnioskowania przez skazanego o doprowadzenie na rozprawę (k. 296) była chęć skonsultowania się z obrońcą. M. P. wskazał w piśmie, że z uwagi na trudną sytuację materialną ma ograniczony kontakt z obrońcą i chciałby omówić z nim linię obrony i ewentualną potrzebę złożenia dodatkowych wniosków w sprawie. Wniosek skazanego został przez Sąd uwzględniony – k. 294 – jednak jego doprowadzenie na termin rozprawy napotkało przeszkody natury organizacyjnej. W tej sytuacji sąd miał prawo skorzystać z unormowania zawartego w art. 451 k.p.k., celem sprawnego przeprowadzenia postępowania. I nawet, gdyby uznać, że działanie Sądu było w jakimś stopniu niewłaściwe (opieszałe, niekonsekwentne), argumentacja przywołana na potrzebę uzasadnienia jego decyzji była przekonująca – obecność skazanego na terminie rozprawy nie była konieczna – w jego imieniu występował profesjonalny podmiot, zaś treść wywiedzionych w sprawie apelacji – osobistej skazanego i jego obrońcy – co do zasady była tożsama, a możliwość wyjścia poza granice zakreślone tymi zarzutami ograniczona. Trudno też dać wiarę, by na kontakt z obrońcą miały wpływ kwestie finansowe. Co więcej, skazany korzystał z jego pomocy już na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego, zaś zawiadomienie o terminie rozprawy apelacyjnej odebrał w dniu 7 czerwca 2023r. (k. 308), a tym samym dysponował wystarczającą ilością czasu, aby omówić z nim ważkie kwestie. Niezależnie od powyższego uznać trzeba, że ostateczna decyzja sądu w tej materii nie miała wpływu na końcowe rozstrzygnięcie w sprawie. Twierdząc odmiennie, skarżący nie wskazał, jakich negatywnych skutków dopatrzył się w tej przestrzeni. Choć obrońca podnosi w treści kasacji, że obecność skazanego na rozprawie odwoławczej ujawniłaby jego faktyczny i aktualny stan zdrowia, uznać trzeba, że właściwe i miarodajne ustalenia poczyniono na podstawie opinii biegłych lekarzy psychiatrów. Podważając jej treść, a także dopatrując się rażącego uchybienia w postępowaniu Sądu II instancji, polegającego na oddaleniu wniosków dowodowych o wezwanie na rozprawę biegłych lekarzy psychiatrów i dopuszczenie uzupełniającej opinii sądowo-psychiatrycznej, skarżący całkowicie ignoruje fakt, że sporządzona w sprawie opinia była jednoznaczna, klarowna i wyczerpująca. Sąd Odwoławczy, mając na względzie twierdzenia skazanego, jakoby opinia sporządzona w innej sprawie (sygn. akt […]) miała zupełnie inny wydźwięk, zwrócił się o jej przesłanie. Z opinii tej wynikają jednak tożsame wnioski
V KK 21/24 3 lekarzy psychiatrów względem skazanego, co w niniejszej sprawie – nie ujawniał i nie ujawnia on objawów choroby psychicznej ani upośledzenia umysłowego. Biegli w obu opiniach stwierdzili też spójnie mieszane uzależnienie M. P. od substancji psychoaktywnych oraz zaburzenia osobowości (k. 306). W sprawie nie zaistniały zatem żadne okoliczności, które winny skutkować wątpliwościami Sądu Odwoławczego co do stanu psychicznego skazanego i dopuszczeniem uzupełniającej opinii biegłych lekarzy psychiatrów. Kwestia „ewoluowania stanu psychicznego” skazanego jest irrelewantna z punktu widzenia końcowego rozstrzygnięcia sprawy. Ocena stanu psychicznego tempotre criminis została dokonana zgodnie z procedurą i nie budziła wątpliwości organów procesowych, zaś w toku postępowania skazany korzystał z pomocy profesjonalnego obrońcy. Na to aby stan psychiczny skazanego uległ pogorszeniu, nie wskazuje natomiast ani analiza akt sprawy ani informacje z zakładu karnego, w którym przebywa. To z kolei prowadzi do wniosku, że jego prawo do obrony nie doznało żadnego uszczerbku. Odnośnie zaś ostatniej poruszonej w kasacji kwestii – nieuwzględnienia opinii o skazanym z zakładu karnego, podnieść trzeba, że Sąd oddalił wniosek dowodowy w tym przedmiocie w toku rozprawy apelacyjnej w dniu 28 czerwca 2023r. (k. 310). Stawianie zarzutu „nieuwzględnienia” tej opinii jest tym samym bezzasadne, skoro dowód taki w ogóle nie został dopuszczony. Niezależnie od powyższego trzeba podnieść, że obrona w treści kasacji wskazała jedynie, że opinia taka miałaby mieć charakter pomocniczy, nie czyniąc w tym zakresie żadnych dalszych rozważań, a mianowicie – dowiedzeniu jakich okoliczności miałaby służyć? W tym zakresie za w pełni zasadną należy uznać argumentację Sądu Odwoławczego przywołaną na potrzeby oddalenia wniosku dowodowego, a mianowicie, że opinia taka dotyczyłaby jedynie okoliczności odnoszących się do kwestii wymiaru kary. Taki wniosek dowodowy należało, w istocie, wobec jego złożenia na etapie postępowania odwoławczego na okoliczność przebiegu procesu resocjalizacji i nienagannego zachowania skazanego w warunkach izolacji penitencjarnej, uznać za spóźniony. Brak zresztą było podstaw by twierdzić, że zachowanie skazanego w zakładzie karnym nie jest poprawne. Podsumowując, autor kasacji nie wykazał, by Sąd Odwoławczy dopuścił się jakiegokolwiek uchybienia, a tym bardziej takiego o charakterze rażącego naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia i które winno skutkować orzeczeniem o charakterze kasatoryjnym. Konsekwencją powyższego było uznanie kasacji za bezzasadną w stopniu oczywistym. Skazanego, uwzględniając jego sytuację materialną, zwolniono od ponoszenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego, zaś obrońcy wyznaczonemu z urzędu przyznano wynagrodzenie według norm przypisanych. [J.J.] [ał]
V KK 21/24 4
Powiązane orzeczenia
- I KK 21/21 2021-04-08Czy Sąd Okręgowy, utrzymując w mocy wyrok Sądu Rejonowego, rażąco naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., poprzez nierzetelne rozważenie zarzutów apelacji obrońcy skazan…
- IV KK 218/20 2020-07-01Czy naruszenie prawa do obrony oskarżonego, wynikające z przeprowadzenia rozprawy odwoławczej pod jego nieobecność, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą, a oddalenie wniosku dowodowego o opinię psychiatryczną w celu…
- III KK 483/24 2024-10-23Czy naruszenie prawa procesowego, w tym art. 6 k.p.k. w zakresie uniemożliwienia złożenia wniosku dowodowego o uzupełniającą opinię biegłych psychiatrów oraz art. 79 § 2 k.p.k. w zakresie pozbawienia oskarżonego prawa do…
- IV KK 443/22 2022-11-23Czy Sąd Apelacyjny naruszył przepisy postępowania karnego, oddalając wnioski dowodowe o dopuszczenie opinii biegłego z zakresu informatyki oraz opinii biegłych psychiatrów, co mogło mieć istotny wpływ na ustalenie spraws…
- III KK 267/14 2015-01-27Czy Sąd Apelacyjny, oddalając wniosek o wydanie kolejnej opinii biegłych psychiatrów, naruszył art. 201 k.p.k., a także czy nierozważenie wszystkich zarzutów apelacji przez Sąd odwoławczy stanowi naruszenie art. 433 § 2…
Powołane przepisy
art. 535§3 KPKart. 278§1 KKart. 12§1 KKart. 6 KPKart. 201 KPKart. 202§5 KPKart. 206 KPKart. 451 KPK§3§1§5
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy