V KK 237/17

WyrokIzba Karna2017-11-14

Skład orzekający: Andrzej Ryński, Krzysztof Cesarz, Jan Bogdan

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania wykonawczego z powodu upływu 15 lat od uprawomocnienia się wyroku jest zasadne, jeśli skazany uchylał się od wykonania kary, a bieg przedawnienia został wstrzymany na okres nieprzekraczający 10 lat?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że umorzenie postępowania wykonawczego z powodu upływu 15 lat od uprawomocnienia się wyroku było niezasadne, gdy skazany uchylał się od wykonania kary. W takiej sytuacji bieg przedawnienia wykonania kary ulega wstrzymaniu, jednak okres tego wstrzymania nie może przekroczyć 10 lat. W analizowanej sprawie, od uprawomocnienia się wyroku do zawieszenia postępowania upłynęło niecałe 11 lat, co oznacza, że nie ziścił się warunek 15-letniego upływu od uprawomocnienia się wyroku, ponieważ bieg przedawnienia został wstrzymany.
Stan faktyczny
A. S. został skazany na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Po zarządzeniu wykonania kary, skazany nie zgłosił się do zakładu karnego i ukrywał się, co skutkowało wydaniem listu gończego i europejskiego nakazu aresztowania. Postępowanie wykonawcze zostało zawieszone z powodu nieskuteczności poszukiwań. Następnie Sąd Rejonowy umorzył postępowanie wykonawcze, uznając upływ 15 lat od uprawomocnienia się wyroku. Prokurator Generalny wniósł kasację od tego postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Rejonowego w zaskarżonym zakresie i przekazał sprawę do dalszego postępowania wykonawczego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KK 237/17 POSTANOWIENIE Dnia 14 listopada 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Ryński (przewodniczący) SSN Krzysztof Cesarz (sprawozdawca) SSN Jan Bogdan Rychlicki Protokolant Patrycja Kotlarska przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Roberta Tarsalewskiego, w sprawie A. S. skazanego z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 283 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 14 listopada 2017 r., kasacji wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego od postanowienia Sądu Rejonowego w K. z dnia 8 lipca 2016 r., sygn. akt II K […], uchyla postanowienie w zaskarżonym zakresie i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w K. do dalszego postępowania wykonawczego. UZASADNIENIE A. S. wyrokiem Sądu Rejonowego w K. z dnia 15 lipca 1999 r. w sprawie o sygn. akt II K […] został skazany na rok pozbawiania wolności i grzywnę w ilości 30 stawek dziennych, przyjmując stawkę dzienną za równoważną kwocie 20 zł. Orzeczoną karę pozbawienia wolności warunkowo zawieszono na okres próby 3 lat, oddano oskarżonego pod dozór kuratora oraz zobowiązano do naprawienia szkody w terminie 2 lat od uprawomocnienia się wyroku (k.65). Wyrok uprawomocnił się z dniem 23 lipca 1999 r. Postanowieniem z dnia 25 września 2 2001 r. Sąd Rejonowy w K. (sygn. akt Ko […]) na podstawie art. 75 § 1 k.k. zarządził wykonanie kary pozbawienia wolności. Wezwany do odbycia kary A. S. nie zgłosił się do zakładu karnego (k.75). Podjęte czynności w celu zatrzymania skazanego i doprowadzenia do zakładu karnego nie przyniosły rezultatu z uwagi na fakt ukrywania się (k.83 – informacja z Komisariatu Policji w Ś.). Postanowieniem z dnia 18 lutego 2002 r. Sąd Rejonowy w K. zarządził poszukiwanie skazanego listem gończym (k.85). Z przesyłanych do Sądu informacji wynikało, iż nie zdołano zatrzymać A. S., który w dalszym ciągu ukrywa się, i nie zdołano ustalić miejsca jego pobytu. Wskazano jedynie, iż poszukiwany przebywa na terenie Niemiec (k.95, k.97, 100, 103, 106, 111, 114, 119, 122). Wobec tego wnioskiem z dnia 15 maja 2008 r. prokurator okręgowy w K. zwrócił się do Sądu Okręgowego w K. o wydanie europejskiego nakazu aresztowania wobec A. S. (k.125). W dniu 29 maja 2008 r. Sąd Okręgowy w K. wydał taki nakaz (k.131). Następnie Sąd Rejonowy w K. postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2010 r. zawiesił postępowanie wykonawcze w sprawie o sygn. akt II K […] uznając, iż zachodzi długotrwała przeszkoda uniemożliwiająca postępowanie wykonawcze z powodu nieskuteczności poszukiwania skazanego listem gończym i niemożności wykonania powyższego nakazu (k.142). Z kolei postanowieniem z dnia 8 lipca 2016 r., które uprawomocniło się w dniu 23 lipca 2016 r. Sąd ten na podstawie art. 15 § 1 i 3 k.k.w. i art. 103 § 1 pkt 2 k.k. 1) podjął postępowanie wykonawcze wobec A. S., 2) umorzył to postępowanie, 3) odwołał poszukiwanie skazanego listem gończym. Kasację od tego postanowienia w zakresie rozstrzygnięć z pkt 2 i 3 na niekorzyść skazanego, złożył Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny, który zarzucił „rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisu prawa karnego wykonawczego, a mianowicie art. 15 § 3 k.k.w., polegające na umorzeniu postępowania wykonawczego z uwagi na upływ 15 lat od uprawomocnienia się wyroku z dnia 15 lipca 1999 r. o sygn. akt II K […], w sytuacji kiedy skazany uchylał się od wykonania orzeczonej na jego mocy kary roku pozbawienia wolności, co zgodnie z brzmieniem wskazanego przepisu wstrzymało bieg przedawnienia wykonania kary na okres nieprzekraczający 10 lat”. 3 W konkluzji skarżący się wniósł o uchylenie postanowienia w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do dalszego prowadzenia w postępowaniu wykonawczym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna. W świetle wskazanych wyżej okoliczności niewątpliwie skazany uchylał się od wykonania kary pozbawienia wolności. Chociaż co do zasady zawieszenie postępowania wykonawczego nie wstrzymuje biegu przedawnienia, to wyjątkiem od niej jest uchylanie się skazanego od wykonania kary. Z tym tylko, że okres wstrzymania biegu przedawnienia nie może przekroczyć 10 lat (art. 15 § 3 k.k.w.). Wstrzymanie biegu przedawnienia nastąpiło z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o zawieszeniu postępowania wykonawczego, czyli w dniu 4 maja 2010 r. Od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zawieszenia postępowania upłynęło niecałe 11 lat. Nie ziścił się zatem warunek określony w art. 103 § 1 pkt 2 k.k. upływu 15 lat od uprawomocnienia się wyroku, bo bieg przedawnienia wykonania kary uległ wstrzymaniu w chwili zawieszenia postępowania. Dlatego należało podzielić zasadność zarzutu i wniosku kasacji. Sąd Rejonowy w toku dalszego postępowania wykonawczego podejmie na podstawie zaktualizowanych informacji dalsze konieczne czynności (podobnie, jak w sprawie II K [X.], w której złożona była analogiczna kasacja rozpoznana w sprawie V KK 244/17 w dniu 11 października 2017 r.). Z tych wszystkich względów należało orzec jak w postanowieniu. [aw]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 279 § 1 KKart. 283 KKart. 75 § 1 KKart. 15 § 1art. 103 § 1 pkt 2 KKart. 15 § 3 KK§ 1§ 1 pkt 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy