V KK 259/13
WyrokIzba Karna2013-11-14
Skład orzekający: Włodzimierz Wróbel, Tomasz Grzegorczyk, Edward Matwijów
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy warunkowe umorzenie postępowania karnego jest dopuszczalne w przypadku przestępstwa z art. 128 pkt 2 lit. d ustawy o ochronie przyrody, które nie powoduje pokrzywdzenia konkretnego podmiotu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że warunkowe umorzenie postępowania karnego w przypadku przestępstwa z art. 128 pkt 2 lit. d ustawy o ochronie przyrody jest niedopuszczalne, jeśli nie zostało spełnione żadne z dodatkowych przesłanek określonych w art. 66 § 3 k.k. Przestępstwo to, skierowane przeciwko ochronie gatunkowej zwierząt i roślin, nie powoduje pokrzywdzenia konkretnego podmiotu, co uniemożliwia pojednanie się sprawcy z pokrzywdzonym, naprawienie szkody lub uzgodnienie sposobu jej naprawienia.Stan faktyczny
Prokurator skierował wniosek o warunkowe umorzenie postępowania wobec M. Ż. oskarżonego o oferowanie do sprzedaży ptaków z rzędu papugowatych bez wymaganych dokumentów, naruszając przepisy UE dotyczące ochrony gatunków dziko żyjących zwierząt. Sąd Rejonowy warunkowo umorzył postępowanie, zobowiązując oskarżonego do uiszczenia świadczenia pieniężnego. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie przepisów dotyczących warunkowego umorzenia postępowania, ponieważ przestępstwo nie było popełnione z pokrzywdzeniem konkretnego podmiotu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w M. do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KK 259/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 listopada 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący) SSN Tomasz Grzegorczyk SSN Edward Matwijów (sprawozdawca) Protokolant Barbara Kobrzyńska przy udziale prokuratora Prokuratury Generalnej Krzysztofa Parchimowicza, w sprawie M. Ż. oskarżonego z art. 128 pkt 2 lit. d) ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 14 listopada 2013 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść od wyroku Sądu Rejonowego w M. z dnia 26 lutego 2013 r., sygn. akt II K […], uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w M. do ponownego rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Prokurator Rejonowy w M. w dniu 29 listopada 2012 r. skierował do Sądu Rejonowego w M. wniosek o warunkowe umorzenie postepowania przeciwko M. Ż. podejrzanemu o to, że w dniach 12 kwietnia 2012 r. o godz. 1621, 1 maja 2012 r. o godz. 2008 oraz 3 lipca 2012 r. o godz. 1742 za pośrednictwem portalu ogłoszeniowego www.[…].pl, ze skutkiem w M., województwa […], posługując się nikiem M., oferował do sprzedaży ptaki z rzędu papugowatych: rozelle białolice (Platycercus eximus) oraz świergotki seledynowe (Psephotus haematonotus) bez wymaganych dokumentów, naruszając przepisy prawa Unii Europejskiej dotyczące ochrony gatunków dziko żyjących zwierząt w zakresie regulacji obrotu nimi, tj. o popełnienie przestępstwa z art. 128 pkt 2 lit. d ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2009 r., Nr 13, poz. 1220 ze zm.). Wyrokiem z dnia 26 lutego 2013 r., sygn. II K […], Sąd Rejonowy w M., uznając, że oskarżony wyczerpał znamiona zarzucanego mu czynu – na podstawie art. 66 § 1 i 2 k.k. w zw. z art. 67 § 1 k.k., postepowanie karne wobec M. Ż. warunkowo umorzył na okres próby roku. Na podstawie art. 67 § 3 k.k. w zw. z art. 39 pkt 2 k.k. zobowiązał oskarżonego do uiszczenia świadczenia pieniężnego w kwocie 500 zł na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w W.. Ponadto obciążył oskarżonego kosztami sądowymi. Wyrok ten nie został zaskarżony i uprawomocnił się w dniu 9 marca 2013 r. (k. 56). Kasacje od tego wyroku wniósł Prokurator Generalny. Zaskarżając wyrok w całości na niekorzyść oskarżonego zarzucił mu rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów art. 66 § 2 i 3 k.k., polegające na warunkowym umorzeniu postępowania karnego wobec M. Ż. oskarżonego o popełnienie przestępstwa z art. 128 pkt 2 lit. d ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1229 ze zm.), a więc zagrożonego karą przekraczającą 3 lata pozbawienia wolności, pomimo braku przesłanek do zastosowania tego środka probacyjnego, bowiem przypisany mu występek nie został popełniony z pokrzywdzeniem konkretnego podmiotu, a zatem brak było możliwości pojednania się sprawcy z pokrzywdzonym, naprawienia szkody czy też uzgodnienia sposobu jej naprawienia.
3 W konkluzji kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w M. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Kasacja okazała się zasadna, albowiem zarzut w niej podniesiony jest trafny. Zgodnie z treścią art. 66 § 1 i 2 k.k., Sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli zostały spełnione przesłanki ogólne wymienione w § 1 art. 66 k.k., a przestępstwo nie jest zagrożone karą przekraczającą 3 lata pozbawienia wolności. Tymczasem występek określony w art. 128 pkt 2 lit. d powołanej ustawy o ochronie przyrody przewiduje zagrożenie karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat. W art. 66 § 3 k.k. przewidziano możliwość zastosowania warunkowego umorzenia postępowania także do sprawcy przestępstwa zagrożonego karą nie przekraczającą 5 lat pozbawienia wolności. W tym jednak wypadku, niezależnie od ogólnych przesłanek stosowania tej instytucji określonych w art. 66 § 1 k.k., niezbędne jest spełnienie jednego z wymienionych w art. 66 § 3 k.k. warunków, a mianowicie pojednania się pokrzywdzonego ze sprawcą, naprawienie szkody przez tego ostatniego, ewentualnie uzgodnienie sposobu naprawienia szkody pomiędzy pokrzywdzonym, a sprawcą. W niniejszej sprawie żaden z tych warunków nie mógł być spełniony. Występek z art. 128 pkt 2 lit. d powołanej wyżej ustawy, jako skierowany przeciwko ochronie gatunkowej zwierząt i roślin nie został popełniony z pokrzywdzeniem konkretnego podmiotu. Nie istniała zatem możliwość spełnienia przez oskarżonego któregokolwiek warunku dodatkowego jakiego wymaga przepis art. 66 § 3 k.k., która dałaby podstawę do warunkowego umorzenia postępowania karnego. Sąd Rejonowy w M. umarzając warunkowo postępowanie karne wobec M. Ż., dopuścił się rażącego naruszenia przepisów art. 66 § 2 i 3 k.k., które miało istotny wpływ na treść zapadłego orzeczenia, bowiem pomimo braku przesłanek materialnoprawnych zastosował instytucję warunkowego umorzenia postępowania karnego.
4 Z przytoczonych powyżej względów, na podstawie art. 537 § 2 k.p.k., Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. aw
Powiązane orzeczenia
- III KK 159/11 2011-10-20Czy warunkowe umorzenie postępowania karnego jest dopuszczalne, gdy okoliczności popełnienia czynu, w tym motywacja sprawcy i stopień społecznej szkodliwości, nie zostały w pełni wyjaśnione w toku rozprawy, pomimo przyzn…
- IV KK 109/10 2010-06-14Czy umorzenie postępowania karnego na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. (czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego) jest dopuszczalne, gdy z zebranego materiału dowodowego nie wynika w sposób oczywisty, że czyn zarzuc…
- II KK 235/21 2021-07-21Czy sąd orzekający warunkowe umorzenie postępowania karnego ma obowiązek nałożyć na sprawcę nawiązkę lub inny środek kompensacyjny, gdy przestępstwo skutkowało wyrządzeniem szkody lub krzywdy?
- III KK 31/20 2020-05-12Czy wniesienie przez sędziego zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa przez osoby trzecie, związane z przedmiotem sprawy, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. w sprawie, w któr…
- III KK 178/25 2025-07-16Czy sąd odwoławczy mógł uchylić obligatoryjny środek karny w postaci zakazu posiadania zwierząt, orzeczony na podstawie art. 35 ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt, mimo utrzymania w mocy wyroku skazującego za to przestęps…
Powołane przepisy
art. 128 pkt 2art. 66 § 1art. 67 § 1 KKart. 67 § 3 KKart. 39 pkt 2 KKart. 66 § 2art. 66 KKart. 66 § 3 KKart. 66 § 1 KKart. 537 § 2 KPK§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy