V KK 282/24
WyrokIzba Karna2024-08-08
Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz, Pawła Kołodziejskiego, Paweł Kołodziejski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy należy wyłączyć sędziego od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej ze względu na jego powołanie w trybie kwestionowanym przez stronę?Ratio decidendi
Instytucja wyłączenia sędziego służy zapewnieniu realnej bezstronności sądu oraz umacnianiu autorytetu wymiaru sprawiedliwości przez usuwanie pozorów braku bezstronności. Rozpoznanie kasacji przez sędziego powołanego na urząd w trybie uznawanym przez stronę za wadliwy, w odbiorze zewnętrznym może zostać odebrane jako działanie nieutrwalające obrazu sądu jako działającego w warunkach bezstronności, co uzasadnia jego wyłączenie na podstawie art. 41 § 1 k.p.k.Stan faktyczny
Skazany wniósł o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej, argumentując, że sędzia został powołany na urząd w trybie kwestionowanym przez stronę (ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa). Sąd Najwyższy uznał, że udział tego sędziego w rozpoznaniu sprawy mógłby w odbiorze zewnętrznym zostać odebrany jako brak bezstronności i wyłączył go od udziału w sprawie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy wyłączył sędziego od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
V KK 282/24 POSTANOWIENIE Dnia 8 sierpnia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 8 sierpnia 2024 r. w Izbie Karnej w sprawie kasacyjnej D. W., skazanego z art. 178b k.k., art. 291 § 1 k.k., wniosku skazanego, o wyłączenie SSN Pawła Kołodziejskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej D. W. oznaczonej sygnaturą V KK 282/24 postanowił: na podstawie art 41 § 1 k.p.k. wyłączyć SSN Pawła Kołodziejskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej o sygn. akt V KK 282/24. [J.I.] UZASADNIENIE Skazany D. W. w uzasadnieniu wniosku podał, że w kasacji jego obrońcy zarzucono nienależytą obsadę sądu, gdyż orzekał sędzia powołany na ten urząd na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., zaś SSN Paweł Kołodziejski również został powołany na urząd sędziego Sądu Najwyższego w tym trybie. Sąd Najwyższy zważył co następuje. W orzecznictwie Sądu Najwyższego akcentowana jest konieczność zróżnicowania obiektywnej bezstronności sędziego i jego bezstronności w odbiorze zewnętrznym, przy czym co do odbioru zewnętrznego z reguły odwołać się można
V KK 282/24 2 do oceny sytuacji dokonanej przez hipotetycznego, przeciętnie wykształconego, logicznie myślącego członka społeczeństwa, który nie jest osobiście zainteresowany wynikiem procesu. Wskazuje się, że instytucja wyłączenia sędziego w równej mierze służy zapewnieniu realnej bezstronności sądu, jak i umacnianiu autorytetu wymiaru sprawiedliwości przez usuwanie choćby pozorów braku bezstronności (por. np. uzasadnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 lipca 2004 r., sygn. akt. SK 19/02, OTK ZU 2004, nr 7/A, poz. 67). Znaczenie społecznej oceny bezstronności sędziego, a także wynikająca z tego perspektywa interpretacji podstaw wyłączenia sędziego, skutkuje tym, iż o potrzebie zastosowania instytucji wyłączenia nie może decydować jedynie zasadność in casu zarzutu będącego podstawą wniosku o wyłączenie, ale również ocena, czy dla postronnego obserwatora zachodzą, w realiach sprawy, wystarczające okoliczności które w odbiorze społecznym mogą budzić wątpliwości co do bezstronności sędziego (por. np. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt SK 53/04). W realiach sprawy rozpoznanie kasacji obrońcy skazanego D. W. przez Sąd Najwyższy w składzie z udziałem SSN Pawła Kołodziejskiego w odbiorze zewnętrznym mogło by zostać odebrane jako postąpienie nie utrwalające obrazu sądu jako działającego w warunkach bezstronności. W literaturze podnosi się, że nie ma sprzeczności w zdaniu, cyt. ,,sędzia był stroną we własnej sprawie i wydał w niej bezstronny wyrok”. Nie da się wykluczyć, że w takim wypadku rozstrzygnięcie sędziego byłoby obiektywne, jednak samo orzekanie przezeń w takim układzie faktycznym, dla postronnego obserwatora, a także z punktu widzenia strony, naruszałoby zaufanie do wymiaru sprawiedliwości (por. Z. Łyda, Bezstronność arbitra a zakaz ,,zainteresowania w sprawie”, Państwo i Prawo 1996, nr 2, s. 51 – 54). Kierując się tymi motywami Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek skazanego D. W. o wyłączenie SSN Pawła Kołodziejskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej oznaczonej sygnaturą V KK 282/24. [J.I.]
V KK 282/24 3 [ał]
Powiązane orzeczenia
- V KK 433/24 2025-01-31Czy sędzia Stanisław Stankiewicz powinien zostać wyłączony od udziału w sprawie Sądu Najwyższego o sygn. akt V KK 433/24 ze względu na sposób jego powołania?
- I KK 147/24 2024-11-06Czy sędzia powołany do Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej na podstawie ustawy z 2017 r. powinien zostać wyłączony od udziału w sprawie ze względu na wątpliwości co do jego bezstronności…
- V KO 93/24 2025-08-08Czy sędziowie Paweł Kołodziejski i Stanisław Stankiewicz powinni zostać wyłączeni od udziału w sprawie Sądu Najwyższego o sygn. akt V KO 93/24?
- V KK 282/24 2024-11-28Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego, oparty na tych samych podstawach faktycznych co wniosek wcześniej rozpoznany, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania?
- III KK 147/24 2025-04-01Czy zachodzą podstawy do wyłączenia sędziego od udziału w rozpoznaniu sprawy karnej?
Powołane przepisy
art. 178b KKart. 291 § 1 KKart 41 § 1 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy