V KK 421/16

WyrokIzba Karna2017-02-27

Skład orzekający: Marian Buliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pisemne wyjaśnienia oskarżonego, złożone w formie odpowiedzi na akt oskarżenia, mogą stanowić dowód w postępowaniu karnym, a jeśli tak, czy sąd odwoławczy prawidłowo ocenił stanowisko sądu pierwszej instancji w tym zakresie?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał kasacje za oczywiście bezzasadne, stwierdzając, że sąd odwoławczy prawidłowo ocenił materiał dowodowy. Sąd odwoławczy, odnosząc się do apelacji obrońcy, wyjaśnił, dlaczego nie podziela jego stanowiska. Sąd odwoławczy jedynie na marginesie zauważył, że sąd pierwszej instancji nie miał obowiązku oceniać pisma oskarżonego jako jego wyjaśnień, co jest oczywiste w świetle zmian w kodeksie postępowania karnego, które wyeliminowały możliwość składania pisemnych wyjaśnień przez oskarżonego na etapie jurysdykcyjnym (art. 176 § 4 k.p.k. w brzmieniu sprzed nowelizacji). Niemniej jednak, sąd pierwszej instancji odniósł się do tego pisma i je ocenił, a sąd odwoławczy taką ocenę dowodów i poczynione ustalenia faktyczne przez sąd pierwszej instancji aprobował.
Stan faktyczny
Oskarżony M.K. został skazany za przestępstwa oszustwa i przywłaszczenia mienia, polegające na nakłanianiu pracownika firmy do wystawiania faktur na nieistniejące naczepy, co doprowadziło do niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez różne firmy leasingowe i spółki. Sąd pierwszej instancji wymierzył kary jednostkowe i łączną. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok, m.in. poprzez połączenie niektórych czynów w ciągi przestępstw i zmianę kwalifikacji prawnej. Obrońcy skazanego wnieśli kasacje, zarzucając m.in. obrazę przepisów postępowania przez sądy niższych instancji, w szczególności w zakresie oceny pisma oskarżonego stanowiącego odpowiedź na akt oskarżenia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasacje obrońców jako oczywiście bezzasadne i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KK 421/16 POSTANOWIENIE Dnia 27 lutego 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marian Buliński w sprawie M.K. skazanego za przestępstwo z art. 286 § 1 kk w zw. z art. 294 § 1 kk i art. 12 kk oraz art. 91 § 1 kk po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 27 lutego 2017 r. kasacji, wniesionej przez obrońców skazanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 6 września 2016 r., sygn. akt II AKa …/16 zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w [...] z dnia 29 października 2015 r., sygn. akt XVI K …/14, 1. oddala kasacje jako oczywiście bezzasadne, 2. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciąża skazanego. UZASADNIENIE M.K. został uznany przez Sąd Okręgowy w [...] wyrokiem z dnia 29 października 2015 r. (sygn. akt XVI K …/14) winnym tego, że: I. w okresie od marca 2000 roku do października 2000 roku w G., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, nakłonił P.G. - pracownika firmy R., zatrudnionego na stanowisku specjalisty ds. marketingu a następnie kierownika sprzedaży, będącego osobą uprawnioną do wystawiania dokumentów niezbędnych do zawierania umów kupna sprzedaży, leasingu i innych przenoszących prawo własności i posiadania produkowanych w firmie R. naczep, do wystawienia faktur kupna sprzedaży, dokumentów homologacji na nieistniejące naczepy, które 2 następnie zostały przedłożone w Europejskim Funduszu Leasingowym SA, co doprowadziło do niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez w/w Fundusz w kwocie łącznie co najmniej 2.020.000 zł; - w dniu 11 kwietnia 2000 roku w G., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, nakłonił P.G. - pracownika firmy R., zatrudnionego na stanowisku specjalisty ds. marketingu a następnie kierownika sprzedaży, będącego osobą uprawnioną do wystawiania dokumentów niezbędnych do zawierania umów kupna sprzedaży, leasingu i innych przenoszących prawo własności i posiadania produkowanych w firmie R. naczep, do wystawienia faktur kupna sprzedaży, dokumentów homologacji na nieistniejące naczepy, które następnie zostały przedłożone w firmie F. sp. z o.o., co doprowadziło do niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez w/w spółkę w kwocie co najmniej 386.640 złotych; - w dniu 10 kwietnia 2000 roku w G., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, nakłonił P.G. - pracownika firmy R., zatrudnionego na stanowisku specjalisty ds. marketingu a następnie kierownika sprzedaży, będącego osobą uprawnioną do wystawiania dokumentów niezbędnych do zawierania umów kupna sprzedaży, leasingu i innych przenoszących prawo własności i posiadania produkowanych w firmie R. naczep, do wystawienia faktur kupna sprzedaży, dokumentów homologacji na nieistniejące naczepy, które następnie zostały przedłożone w firmie B. sp. z o.o., co doprowadziło do niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez w/w spółkę w kwocie co najmniej 232.885,80 złotych; - w dniu 11 kwietnia 2000 roku w G., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, nakłonił P.G. - pracownika firmy R., zatrudnionego na stanowisku specjalisty ds. marketingu a następnie kierownika sprzedaży, będącego osobą uprawnioną do wystawiania dokumentów niezbędnych do zawierania umów kupna sprzedaży, leasingu i innych przenoszących prawo własności i posiadania produkowanych w firmie R. naczep, do wystawienia 22 faktur kupna sprzedaży, dokumentów homologacji na nieistniejące naczepy, które następnie zostały przedłożone w firmie D. sp. z o.o. z/s , co doprowadziło do niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez w/w spółkę w kwocie co najmniej 2.127.422 złotych; 3 - w dniu 13 czerwca 2000 roku w G., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej nakłonił P.G. - pracownika firmy R., zatrudnionego na stanowisku specjalisty ds. marketingu a następnie kierownika sprzedaży, będącego osobą uprawnioną do wystawiania dokumentów niezbędnych do zawierania umów kupna sprzedaży, leasingu i innych przenoszących prawo własności i posiadania produkowanych w firmie R. naczep, do wystawienia trzech faktur kupna sprzedaży, dokumentów homologacji na nieistniejące naczepy, które następnie zostały przedłożone w firmie D. sp. z o.o. z/s , co doprowadziło do niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez w/w spółkę w kwocie co najmniej 294.576,96 złotych i przyjmując, iż czynów tych dopuścił się w krótkich odstępach czasu w podobny sposób, tj. popełnienia w ramach ciągu przestępstw określonego w art. 91 § 1 k.k. przestępstw z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 271 § 3 k.k. i za ciąg ten na podstawie art. 19 § 1 k.k. w zw. z art. 271 § 3 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu kary 1 roku pozbawienia wolności i grzywny w liczbie 100 stawek dziennych w wysokości po 100 zł każda z nich; II. w dniu 10 kwietnia 2000 roku, w G., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wprowadzając w błąd upoważnionego przedstawiciela B. sp. z o.o. co do zamiaru wywiązania się z zawartej umowy rabatowej oraz zamiaru zawarcia kolejnych umów rabatowych na produkcję kolejnych naczep marki R. i możliwości ich wytworzenia, doprowadził pokrzywdzoną spółkę do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 232.885,80 zł, tj. popełnienia przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i za przestępstwo to na podstawie art. 294 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu kary 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności i grzywny w liczbie 100 stawek dziennych w wysokości po 100 stawek dziennych każda z nich; III. w okresie od kwietnia 2000 roku do lipca 2000 roku w G., działając w krótkich odstępach czasu w realizacji z góry powziętego zamiaru oraz w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wprowadzając w błąd upoważnionego przedstawiciela firmy D. sp. z o.o. co do istnienia i dostarczenia 22 naczep marki R., co miało nastąpić w realizacji zawartej w dniu 18 kwietnia 2000 roku umowy ramowej leasingu, doprowadził pokrzywdzonego do niekorzystnego rozporządzenia 4 mieniem w kwocie co najmniej 2.127.422,00 złotych na szkodę D. z/s , przy czym czynu tego dopuścił się w stosunku do mienia znacznej wartości; - w okresie od 11 kwietnia 2000 roku do 29 stycznia 2001 roku w G., działając w realizacji z góry powziętego zamiaru, w krótkich odstępach czasu, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wprowadzając w błąd co do istnienia i odebrania przez firmę P.K. reprezentowaną przez M.W. 5 naczep marki R., doprowadził pokrzywdzonego F. sp. z o.o. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie co najmniej 386.640,00 zł, przy czym czynu tego dopuścił się w stosunku do mienia w znacznych rozmiarach; - w okresie od 13 czerwca 2000 roku do 30 września 2000 roku w G., działając w realizacji z góry powziętego zamiaru, w krótkich odstępach czasu oraz w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wprowadzając w błąd upoważnionego przedstawiciela firmy D. sp. z o.o. co do istnienia i dostarczenia trzech naczep marki R. do firmy P. K., reprezentowanej przez M.W., doprowadził pokrzywdzonego do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie co najmniej 294.576,96 złotych na szkodę D. z/s , przy czym czynu tego dopuścił się w stosunku do mienia znacznej wartości i przyjmując, iż czynów tych dopuścił się w krótkich odstępach czasu w podobny sposób, tj. popełnienia w ramach ciągu przestępstw określonego w art. 91 § 1 k.k. przestępstw z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i za ciąg ten na podstawie art. 294 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu kary 3 lat pozbawienia wolności i grzywny w liczbie 300 stawek dziennych w wysokości po 100 zł każda; IV. w dniu 26 września 2000 roku w G. przywłaszczył powierzone mu mocą zawartej umowy z firmą D. sp. z o.o. z/s , w dniu 24 czerwca 1999 roku umowy leasingu samochód osobowy marki Mercedes ML 320 […], czym działał na szkodę D. sp. z o.o. z/s , powodując straty w kwocie co najmniej 232.470,00 zł, przy czym czynu tego dopuścił się w stosunku do mienia znacznej wartości, tj. popełnienia przestępstwa z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i za przestępstwo to na podstawie art. 294 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu kary 1 roku pozbawienia wolności i grzywny w liczbie 100 stawek dziennych w wysokości po 100 zł każda oraz na podstawie art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k. połączył wymierzone oskarżonemu M.K. kary pozbawienia wolności i grzywny i wymierzył mu kary łączne 4 lat 5 pozbawienia wolności i grzywny w liczbie 450 stawek dziennych w wysokości po 100 zł każda, zaliczając na podstawie art. 63 § 1 k.k. na poczet orzeczonej kary łącznej pozbawienia wolności okres faktycznego pozbawienia wolności od 14 maja 2002 roku do 7 sierpnia 2002 roku. Nadto uniewinnił oskarżonego M.K. od popełnienia zarzucanego mu przestępstwa z art, 284§2 k.k. w zw. z art. 294§1 k.k., polegającego na tym, że w okresie od 21 grudnia 2000 roku do 19 stycznia 2001 roku w G., przywłaszczył mienie w kwocie co najmniej 242.527,70 złotych w ten sposób, że zakupił w firmie D. SA opony i felgi łącznej wartości co najmniej 242.572,70 złotych, której to nie uiścił a zakupionego towaru nie zwrócił, czym działał na szkodę firmy D. SA, przy czym czynu tego dopuścił się w stosunku do mienia znacznej wartości. Wyrok ten zaskarżył prokurator oraz obrońcy w częściach skazujących obu oskarżonych. Obrońca oskarżonego M.K. sformułował wobec wyroku następujące zarzuty: - obrazy art. 7 k.p.k. w zw. z art. 4 k.p.k., która miała istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, przejawiającą się w dowolnej, sprzecznej z zasadami prawidłowego rozumowania, wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego ocenie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w tym w szczególności dokumentów (zwłaszcza wskazanych w poszczególnych zarzutach aktu oskarżenia), wyjaśnień oskarżonego M.K. (w tym pisemnej odpowiedzi M.K. na akt oskarżenia) i zeznań świadków […] - która doprowadziła w konsekwencji Sąd do poczynienia błędnych ustaleń, że M.K.: a) nakłonił P.G. do wystawienia faktur kupna sprzedaży oraz dokumentów homologacji na nieistniejące naczepy albowiem z przeprowadzonych w przedmiotowym procesie dowodów nie wynika, aby oskarżony podjął jakiekolwiek działania (i to w zamiarze bezpośrednim) mające spowodować wystawienie przez P. G. faktur kupna sprzedaży oraz dokumentów homologacji na nieistniejące naczepy a nadto naczepy te były „w produkcji” a więc nie były to naczepy nieistniejące a tym samym w dokumentach tych nie poświadczono nieprawdy co do okoliczności mającej znaczenie prawne tym bardziej że, jak ustalił to Sąd I Instancji, rzeczone faktury wystawiał nie P. G. a L. G., 6 b) działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wprowadzając w błąd upoważnionych przedstawicieli firmy D. Sp. z o. o. co do istnienia i dostarczenia naczep marki R. doprowadził do niekorzystnego rozporządzenia mieniem D. Sp. z o. o. albowiem z przeprowadzonych w przedmiotowym procesie dowodów nie wynika, aby oskarżony działał w celu osiągnięcia korzyści majątkowej oraz aby wprowadził on w błąd upoważnionych przedstawicieli firmy D. Sp. z o. o. co do istnienia i dostarczenia naczep marki R., c) działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wprowadzając w błąd upoważnionego przedstawiciela B. Sp. z o. o. co do zamiaru zawarcia umów rabatowych na produkcję kolejnych naczep marki R. i możliwości ich wytworzenia, doprowadził do niekorzystnego rozporządzenia mieniem B. Sp. z o. o. albowiem z przeprowadzonych w przedmiotowym procesie dowodów nie wynika, aby oskarżony działał w celu osiągnięcia korzyści majątkowej oraz aby wprowadził w błąd upoważnionego przedstawiciela B. Sp. z o. o. co do zamiaru zawarcia umów rabatowych na produkcję kolejnych naczep marki R. i możliwości ich wytworzenia, d) w dniu 26 września 2000 r. przywłaszczył powierzony mu mocą zawartej z firmą D. Sp. z o.o. z siedzibą w dniu 24 czerwca 1999 r. umowy leasingu samochód osobowy marki Mercedes ML 320 w sytuacji, gdy Sąd I Instancji nie ustalił (i czego w toku procesu także nie wykazano), aby oskarżony przejawił wolę włączenia samochodu osobowego marki Mercedes ML 320 do swego majątku bądź postąpienia z nim jak z własnym, - rażącej niewspółmierności orzeczonych wobec oskarżonego jednostkowych kar grzywny i kar pozbawienia wolności a także kary łącznej, przejawiającej się w wymierzeniu oskarżonemu sankcji rażąco zbyt surowych, które to sankcje jawią się w ocenie społecznej jako niesprawiedliwe, wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od popełnienia zarzucanych mu czynów, ewentualnie o uchylenie tego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w [...] do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny w [...] wyrokiem z dnia 6 września 2016 r. (sygn. akt II AKa …/16) zmienił wobec oskarżonego M.K. wyrok w ten sposób, że : 7 - do wszystkich przestępstw przypisanych oskarżonemu zastosował na podstawie art. 4§1 k.k. Kodeks karny w brzmieniu obowiązującym w latach 2000 i 2001 w datach ich popełnienia; - uchylił orzeczenie o karach łącznych wymierzonych oskarżonemu M.K. w punkcie 6; - przyjął, że przestępstwo przypisane oskarżonemu M.K. w punkcie 1, a dotyczące czynu opisanego w punkcie I części wstępnej wyroku zostało popełnione w woj. łódzkim i za przestępstwo to na podstawie art. 19§2 k.k. w zw. z art. 271 § 3 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierza mu kary 1 (jednego) roku pozbawienia wolności i grzywny w liczbie 50 (pięćdziesięciu) stawek dziennych w wysokości po 50 (pięćdziesiąt) zł każda; - przyjął, że czyny opisane w punktach II i IV części wstępnej wyroku, a przypisane oskarżonemu M.K. w punktach 1 i 2, stanowią jedno przestępstwo, polegające na tym, że w dniu 10 kwietnia 2000 r. w G., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w krótkich odstępach czasu i z góry powziętym zamiarem nakłonił P.G. - pracownika firmy R., zatrudnionego na stanowisku specjalisty ds. marketingu, a następnie kierownika sprzedaży, będącego osobą uprawnioną do wystawiania dokumentów niezbędnych do zawierania umów sprzedaży, leasingu i innych przenoszących prawo własności i posiadania produkowanych w firmie R. naczep, do wystawienia faktur kupna - sprzedaży, dokumentów homologacji na nieistniejące naczepy, które następnie przedłożył w firmie B. sp. z o.o,, wprowadzając w błąd upoważnionego przedstawiciela tego podmiotu co do zamiaru wywiązania się z zawartej umowy rabatowej oraz zamiaru zawarcia kolejnych umów rabatowych na produkcję kolejnych naczep marki R. i możliwości ich wytworzenia, wskutek czego doprowadził pokrzywdzoną spółkę do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 232.885,80 zł, przy czym czynu tego dopuścił się w stosunku do mienia znacznej wartości; - przyjął iż czyny opisane w punktach III i VII części wstępnej wyroku, a przypisane oskarżonemu M.K. w punktach 1 i 3, stanowią jedno przestępstwo, polegające na tym, że w okresie od 11 kwietnia 2000 r. do 29 stycznia 2001 r. w G., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w krótkich odstępach czasu i z góry powziętym zamiarem nakłonił P.G. - pracownika firmy R., zatrudnionego na 8 stanowisku specjalisty ds. marketingu, a następnie kierownika sprzedaży, będącego osobą uprawnioną do wystawiania dokumentów niezbędnych do zawierania umów sprzedaży, leasingu i innych przenoszących prawo własności i posiadania produkowanych w firmie R. naczep, do wystawienia faktur kupna - sprzedaży, dokumentów homologacji na nieistniejące naczepy, które następnie przedłożył w firmie F. sp. z o.o., wprowadzając w błąd upoważnionego przedstawiciela tego podmiotu co do istnienia i odebrania przez firmę P.K. reprezentowaną przez M.W. 5 naczep marki R., wskutek czego doprowadził pokrzywdzonego F. Sp. z o.o. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 386.640,00 zł, przy czym czynu tego dopuścił się w stosunku do mienia znacznej wartości; - czyny opisane w punktach V i VI części wstępnej wyroku, a przypisane oskarżonemu M.K. w punktach 1 i 3, stanowią jedno przestępstwo, polegające na tym, że w okresie od kwietnia 2000 r. do lipca 2000 r. w G., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w krótkich odstępach czasu i z góry powziętym zamiarem nakłonił P.G. - pracownika firmy R., zatrudnionego na stanowisku specjalisty ds. marketingu, a następnie kierownika sprzedaży, będącego osobą uprawnioną do wystawiania dokumentów niezbędnych do zawierania umów sprzedaży, leasingu i innych przenoszących prawo własności i posiadania produkowanych w firmie R. naczep, do wystawienia 22 faktur kupna - sprzedaży, dokumentów homologacji na nieistniejące naczepy, które następnie przedłożył w firmie D. sp. z o.o. z/s , wprowadzając w błąd upoważnionego przedstawiciela tego podmiotu co do istnienia i dostarczenia 22 naczep marki R., co miało nastąpić w realizacji zawartej w dniu 18 kwietnia 2000 r. umowy ramowej leasingu, wskutek czego doprowadził pokrzywdzoną spółkę do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 2.127.422,00 zł, przy czym czynu tego dopuścił się w stosunku do mienia znacznej wartości, - uznał czyny opisane w punktach VIII i IX części wstępnej wyroku, a przypisane oskarżonemu M.K. w punktach 1 i 3, za jedno przestępstwo, polegające na tym, że w okresie od 13 czerwca 2000 r. do 30 września 2000 r. w G., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w krótkich odstępach czasu i z góry powziętym zamiarem nakłonił P.G. - pracownika firmy R., zatrudnionego na 9 stanowisku specjalisty ds. marketingu, a następnie kierownika sprzedaży, będącego osobą uprawnioną do wystawiania dokumentów niezbędnych do zawierania umów sprzedaży, leasingu i innych, przenoszących prawo własności i posiadania produkowanych w firmie R. naczep, do wystawienia trzech faktur kupna - sprzedaży, dokumentów homologacji na nieistniejące naczepy, które następnie przedłożył w firmie D. sp. z o.o. z/s , wprowadzając w błąd upoważnionego przedstawiciela tego podmiotu co do istnienia i dostarczenia przedmiotów umów leasingu w postaci trzech naczep marki R. do firmy P. K., reprezentowanej przez M.W., wskutek czego doprowadził pokrzywdzoną spółkę do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie co najmniej 294.576,96 zł, przy czym czynu tego dopuścił się w stosunku do mienia znacznej wartości i przyjmując kwalifikację prawną każdego z tych przestępstw z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. oraz popełnienie ich w warunkach ciągu przestępstw określonego w art. 91 § 1 k.k., za ciąg ten na podstawie art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k. oraz art. 33§2 k.k. wymierzył oskarżonemu M.K. kary 3 (trzech) lat pozbawienia wolności i grzywny w liczbie 300 (trzysta) stawek dziennych w wysokości po 50 (pięćdziesiąt) zł każda z nich; - co do czynu przypisanego oskarżonemu M.K. w punkcie 4 przyjął, iż przestępstwo to zostało popełnione w województwie łódzkim w dniu 26 września 2001 r., numer rejestracyjny przywłaszczonego samochodu to „WZI …', a numer umowy leasingu to „…“ oraz obniżył wysokość stawki dziennej grzywny orzeczonej oskarżonemu za to przestępstwo do kwoty 50 (pięćdziesięciu) zł; - na podstawie art. 91 § 2 k.k. i art. 86 § 1 k.k. połączył orzeczone wobec oskarżonego M.K. kary jednostkowe pozbawienia wolności i grzywny i wymierzył mu kary łączne 3 (trzech) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności, zaliczając na podstawie art. 63 § 1 k.k. na ich poczet okres rzeczywistego pozbawienia wolności oskarżonego w niniejszym postępowaniu od 14 maja 2002 r. do 7 sierpnia 2002 r. oraz grzywny w liczbie 400 (czterysta) stawek dziennych w wysokości po 50 (pięćdziesiąt) zł każda z nich; 10 - uchylił zawarte w punkcie 13, orzeczone wobec oskarżonego środki karne obowiązku naprawienia szkód na rzecz Europejskiego Funduszu Leasingowego SA, na rzecz D. sp. z o.o. z/s oraz na rzecz M. sp. z o.o. (następcy B. sp. z o.o.); - w treści orzeczonego w punkcie 13 środka karnego obowiązku solidarnego naprawienia szkody na rzecz F. sp. z o.o. w miejsce nazwy podmiotu „F. sp. z o.o.” wpisał podmiot „M. sp. z o.o. z/s ”; a w pozostałej części utrzymał orzeczenie sądu I instancji w mocy. Od wyroku Sądu II instancji wpłynęły do Sądu Najwyższego 2 kasacje obrońców, ustanowionych przez M.K.. Adwokat A. R. zarzucił skarżonemu orzeczeniu rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia - a mianowicie 457 § 1 k.p.k. w zw. z 176 k.p.k. w zw. z art. 16 k.p.k. - poprzez niepełną ocenę zarzutów zawartych w punkcie I apelacji obrońcy, spowodowaną błędnym uznaniem przez Sąd II instancji, że pismo znajdujące się na k. 10.077 - 10.129 zawierające obszerne wyjaśnienia oskarżonego stanowi jedynie pismo procesowe w postaci odpowiedzi oskarżonego na akt oskarżenia i jest wyrazem jego stanowiska w sprawie. Adwokat P. K. zarzucił natomiast rażące naruszenie: - art. 4 i 7 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k., przez pozbawione wymaganego uzasadnienia, a przez to dowolne i nieobiektywne, zanegowanie oceny dowodów dokonanej w sądzie pierwszej instancji co do złożonego przez skazanego, pisma, zawierającego uzupełnienie jego wyjaśnień wielokrotnie składanych zarówno w postępowaniu przygotowawczym jak i sądowym - w zakresie wiedzy szczegółowej; - art. 424 w zw. z art. 433 § 2 i art. 457 § 3 k.p.k. - poprzez wadliwą kontrolę odwoławczą zarzutu I skargi apelacyjnej polegającą na tym, iż sąd II instancji uznał, że pisemne wyjaśnienia skazanego, znajdujące się na k. 10.077 - 10.129 nie mogą stanowić dowodu, gdyż są one dowodem wyłącznie w trybie art. art. 176 § 1 k.p.k. zatem ocena tychże dokonana przez Sąd I instancji była w ogóle bezcelowa. W odpowiedzi na kasacje Prokurator Okręgowy w [...] wniósł o ich oddalenie jako oczywiście bezzasadnych. W tej sytuacji Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 11 W apelacji obrońca zarzucił wyrokowi sądu pierwszej instancji obrazę przepisów postępowania (art. 7 w zw. z art. 4 k.p.k.), która doprowadziła Sąd do poczynienia błędnych ustaleń faktycznych. Owa obraza przepisów postępowania, zdaniem skarżącego, przejawiała się w dowolnej ocenie materiału dowodowego w postaci wyjaśnień tego oskarżonego, „w tym pisemnej odpowiedzi M. K. na akt oskarżenia”. Z tej apelacji wynika, że skarżący uznaje, iż Sąd orzekający dokonał ustaleń faktycznych w oparciu o materiał dowodowy, w którym znajdowała się również pisemna odpowiedź oskarżonego na akt oskarżenia. Zarzuca jedynie, że ocena takiego materiału dowodowego została dokonana dowolnie. W kasacjach obrońcy zarzucili sądowi odwoławczemu obrazę przepisów postępowania (art. 457 § 1 k.p.k. w zw. z art. 16 k.p.k.): „poprzez niepełną ocenę zarzutów zawartych w punkcie I apelacji obrońcy, spowodowaną błędnym uznaniem przez Sąd II instancji, że pismo znajdujące się na k. 10.077 - 10.129 zawierające obszerne wyjaśnienia oskarżonego stanowi jedynie pismo procesowe w postaci odpowiedzi oskarżonego na akt oskarżenia i jest wyrazem jego stanowiska w sprawie, co oznacza, że Sąd I instancji nie miał obowiązku oceniania jako dowodu wskazanego wyżej pisma, przy czym Sąd II instancji uznał tak pomimo, że Sąd I instancji nie pouczył oskarżonego o tym, że sporządzone przez niego pismo nie będzie przedmiotem rozważań Sądu” oraz „art. 4 i 7 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k., przez pozbawione wymaganego uzasadnienia, a przez to dowolne i nieobiektywne, zanegowanie oceny dowodów dokonanej w sądzie pierwszej instancji co do złożonego przez skazanego pisma, zawierającego uzupełnienie jego wyjaśnień wielokrotnie składanych zarówno w postępowaniu przygotowawczym jak i sądowym - w zakresie wiedzy szczegółowej i art. 424 w zw. z art. 433 § 2 i art. 457 § 3 k.p.k. poprzez wadliwą kontrolę odwoławczą zarzutu I skargi apelacyjnej polegające na tym, iż sąd II instancji uznał, iż pisemne wyjaśnienia skazanego, znajdujące się na k. 10.077 - 10.129 nie mogą stanowić dowodu, gdyż są one dowodem wyłącznie w trybie art. art. 176 § 1 k.p.k. zatem ocena tychże dokonana przez Sąd I instancji była w ogóle bezcelowa”. W świetle powyższego zauważyć należy, że to skarżący winni zdecydować, co w apelacji zarzucali sądowi pierwszej instancji, czy dokonał on oceny pisma 12 oskarżonego (k. 10.077 – 10.129) czy też nie dokonał takiej oceny (sprzeczność w samej kasacji adw. P. K., jak też z kasacją adw. A. R., a zwłaszcza z zarzutami podniesionymi w apelacji). To w apelacji obrońca tego oskarżonego nazwał pismo oskarżonego z k. 10.077 – 10.129 jako pisemną odpowiedź oskarżonego na akt oskarżenia. Dodać należy i to, że sąd odwoławczy szeroko, wręcz drobiazgowo odniósł się do apelacji obrońcy tego oskarżonego na k. 9 – 28 i 34 – 38 wskazując dlaczego nie podzielić stanowiska skarżącego. Sąd odwoławczy jedynie niejako na marginesie zauważył, że sąd orzekający nie miał obowiązku oceniać wspomnianego pisma oskarżonego jako jego wyjaśnień, co jest oczywistością, bowiem w świetle nowelizacji obowiązującego kodeksu postępowania karnego z dnia 1 lipca 2003 r., przestał obowiązywać art. 176 § 4 k.p.k. dopuszczający, w ramach wyjątku, możliwość składania przez oskarżonego pisemnych wyjaśnień na etapie jurysdykcyjnym. Tym niemniej sąd pierwszej instancji w swoim orzeczeniu odniósł się do tego pisma i je ocenił, co wynika także z samej treści apelacji. Sąd odwoławczy taką ocenę dowodów i poczynione ustalenia faktyczne przez sąd pierwszej instancji aprobował. Mając na uwadze obszerność i trafność wywodów sądu odwoławczego, a także to, że obie kasacje pod pozorem obrazy przepisów postępowania atakowały ustalenia faktyczne, dokonane przez sąd pierwszej instancji, należało oddalić je jako oczywiście bezzasadne. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie. kc

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 286 § 1 kkart. 294 § 1 kkart. 12 kkart. 91 § 1 kkart. 18 § 2 KKart. 271 § 3 KKart. 19 § 1 KKart. 33 § 2 KKart. 284 § 2 KKart. 85 KKart. 86 § 1 KKart. 63 § 1 KK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy