V KK 93/26

PostanowienieIzba Karna2026-03-25

Skład orzekający: Andrzej Stępka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku skazującego powinien zostać uwzględniony, gdy kasacja zarzuca wystąpienie bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k., a jej zasadność nie jest oczywista?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o wstrzymanie wykonania wyroku, ponieważ prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji, która zarzucała wystąpienie bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k., nie było niemal zbliżone do pewności. Choć zarzucane uchybienie jest poważne, jego zaistnienie nie było jednoznaczne i oczywiste, co nie uzasadniało przełamania reguły bezzwłocznego wykonania prawomocnego wyroku. Wstrzymanie wykonania orzeczenia w związku z kasacją jest środkiem wyjątkowym, stosowanym jedynie w razie zaistnienia szczególnych okoliczności lub gdy niezależnie od przyszłego rozstrzygnięcia co do zasadności skargi kasacyjnej można stwierdzić istotne powody do uznania jej słuszności.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego złożył wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Okręgowego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego. Kasacja zarzuciła wystąpienie bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k., wskazując na brak obrońcy w postępowaniu pierwszoinstancyjnym mimo spełnienia przesłanek z art. 79 § 1 pkt 3 i 4 k.p.k. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu bez udziału stron.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku o wstrzymanie wykonania wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

V KK 93/26 POSTANOWIENIE Dnia 25 marca 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2026 r. na posiedzeniu bez udziału stron w sprawie S. D. wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Okręgowego w Płocku z dnia 14 listopada 2025 r., sygn. akt V Ka 541/25, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Płocku z dnia 22 maja 2025 r., sygn. akt II K 112/24, na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. a contrario p o s t a n o w i ł wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE Kasację od w/w wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego, który zarzucił wystąpienie bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k., „gdyż oskarżony w postępowaniu sądowym pierwszej instancji, w związku z bezskutecznym postanowieniem sądu wydanym na etapie postępowania przygotowawczego, nie miał obrońcy mimo spełnionej przesłanki określonej w art. 79 § 1 pkt 3 i 4 k.p.k.”. Sąd Najwyższy stwierdza, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. W odniesieniu do zarzutu co do podnoszonego uchybienia z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k. trzeba wskazać, że dla uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji musiałoby być V KK 93/26 2 niemal zbliżone do pewności. Wprawdzie ranga zarzucanego uchybienia jest poważna, lecz jego zaistnienie nie jest jednoznaczne i na tyle oczywiste, by badanie sprawy przez pryzmat przesłanek określonych w art. 532 § 1 k.p.k. przesądzało o konieczności przełamania reguły bezzwłocznego wykonania prawomocnego wyroku. Kwestia ewentualnego wystąpienia omawianego uchybienia wymaga gruntownej analizy akt sprawy w kontekście podniesionego w kasacji zarzutu. Wstrzymanie wykonania orzeczenia w związku z wniesieniem kasacji wchodzi w grę wyjątkowo, w razie zaistnienia szczególnych okolicznościach, a to z tego względu, że kontrola kasacyjna dotyczy prawomocnego wyroku sądu odwoławczego, a więc wyroku objętego domniemaniem trafności zawartych w nim rozstrzygnięć, które podlegają bezzwłocznemu wykonaniu. Zgodnie z regułą wyrażoną w art. 9 § 1 k.k.w. postępowanie wykonawcze wszczyna się bezzwłocznie, gdy orzeczenie stało się wykonalne, a wyrok - w myśl art. 9 § 2 k.k.w. - staje się wykonalny z chwilą jego uprawomocnienia. Instytucja wstrzymania wykonania wyroku określona w art. 532 § 1 k.p.k. ma charakter wyjątkowy, a potrzeby jej zastosowania nie może uzasadniać sama czynność wniesienia kasacji. Potrzeba ta aktualizuje się dopiero wówczas, gdy niezależnie od przyszłego rozstrzygnięcia co do zasadności skargi kasacyjnej już wcześniej można stwierdzić zaistnienie istotnych powodów do uznania słuszności tej kasacji, bądź też wówczas, gdy strona wykaże odrębnie istnienie szczególnych okoliczności powodujących, że wykonywanie lub wykonanie orzeczenia pociągałoby za sobą wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 25 maja 2023 r., IV KK 105/23, LEX nr 3567070). Rozstrzygnięcie wniosku złożonego w oparciu o przepis art. 532 § 1 k.p.k. nie stanowi swego rodzaju prejudykatu w postępowaniu kasacyjnym, dlatego też w żaden sposób nie rzutuje ono na kierunek przyszłego rozstrzygnięcia odnośnie do kasacji. Nie oznacza zatem, że procesowo niedopuszczalne jest w przyszłości uznanie zarzutu podniesionego w kasacji za oczywiście zasadny. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [J.J.] V KK 93/26 3 [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 532 § 1 KPKart. 439 § 1 pkt 10 KPKart. 79 § 1 pkt 3art. 439 § 1 pkt 10 KPKart. 9 § 1 KKart. 9 § 2 KK§ 1§ 1 pkt 10§ 1 pkt 3§ 1 pkt 10§ 2

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy