V KO 56/24
Izba Karna2024-07-31
Skład orzekający: Waldemar Płóciennik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na zarzutach popełnienia przestępstw przez biegłego i inne osoby w trakcie postępowania, a także na rzekomych nieprawidłowościach dowodowych, może zostać przyjęty, jeśli nie opiera się na prawomocnym skazaniu za te przestępstwa lub na ujawnieniu nowych faktów lub dowodów po wydaniu prawomocnego orzeczenia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, uznając go za oczywiście bezzasadny. Wskazał, że zarzuty dotyczące przestępstw popełnionych w trakcie postępowania nie mogą stanowić podstawy wznowienia, jeśli nie zostały potwierdzone prawomocnym wyrokiem skazującym. Ponadto, zarzuty dotyczące nieprawidłowości dowodowych nie spełniają przesłanek wznowienia postępowania, ponieważ nie opierają się na ujawnieniu nowych faktów lub dowodów po wydaniu prawomocnego orzeczenia, a jedynie na kwestionowaniu oceny dowodów dokonanej przez sądy niższych instancji.Stan faktyczny
Skazany J. B. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, domagając się wyznaczenia obrońcy z urzędu. Jako podstawy wznowienia wskazał rzekome popełnienie przestępstw przez biegłego i inne osoby w trakcie postępowania, a także szereg nieprawidłowości dowodowych, w tym pobieżne przeszukanie, błędną ocenę zeznań świadków, nieuwzględnienie korzystnych dowodów oraz zaniechanie zbadania pewnych kwestii. Sąd Najwyższy uznał wniosek za oczywiście bezzasadny.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności.Pełny tekst orzeczenia
V KO 56/24 POSTANOWIENIE Dnia 31 lipca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik w sprawie J. B. skazanego z art. 148 § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 31 lipca 2024 r., wniosku skazanego o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 7 grudnia 2016 r., sygn. akt II AKa 157/16, zmieniającym wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 8 marca 2016 r., sygn. akt XVIII 101/14, na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. p o s t a n o w i ł odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności. UZASADNIENIE W dniu 5 czerwca 2024 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło przekazane przez Sąd Okręgowy w Łodzi pismo skazanego J. B., w którym wnosił on o wyznaczenie mu obrońcy z urzędu w celu sporządzenie wniosku o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 7 grudnia 2016 r., sygn. akt II AKa 157/16. Pismo to zostało zarejestrowane jako wniosek o
V KO 56/24 2 wznowienie postępowania pod sygnaturą V KO 56/24. Zarządzeniem z dnia 25 czerwca 25 czerwca 2024 r. zobowiązano skazanego do poinformowania Sądu w terminie 7 dni jakie okoliczności, wskazane w art. 540 oraz 540 a i b k.p.k., mają stanowić podstawę wniosku o wznowienie postępowania, pod rygorem nierozpoznania wniosku o ustanowienie obrońcy z urzędu i skierowania wniosku na posiedzenie w trybie art. 545 § 3 k.p.k. w przedmiocie odmowy przyjęcia wniosku. W reakcji na to zarządzenie skazany w piśmie z dnia 3 lipca 2024 r. wskazał, że: 1. w sprawie głównej biegły analizujący DNA wydał fałszywą opinię przez co dopuścił się czynu z art. 233 § 4 k.k.; 2. syn zmarłej – M. B. – poprzez tworzenie fałszywych dowodów dopuścił się przestępstwa z art. 235 k.k.; 3. policja w sposób bardzo pobieżny przeszukała mieszkanie i nie odnalazła notatnika, w którym „opisane wydarzenia mogły naprowadzić na sprawcę i mieć wpływ na orzeczenie winy”; notes ten został odnaleziony i dostarczony jako dowód przez obrońcę; 4. Sąd bezkrytycznie uznał za spójne i logiczne zeznania sąsiadki M. A.; 5. bezpodstawnie uznano za wiarygodne oczerniające skazanego zeznania B. B.; 6. Sąd uznał za nieistotne korzystne dla skazanego zeznania urzędników państwowych, kuratorek, dzielnicowego oraz pracownic MOPS; 7. Sąd „odrzucał” wnioski skazanego o zbadanie go przy zastosowaniu poligrafu oraz o dokładne sprawdzenie bilingów telefonicznych oraz smsów; 8. Sąd intencjonalnie zaniechał zbadania kwestii listownego szantażowania matki skazanego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Pismo skazanego, inicjujące postępowanie, jest kolejnym wnioskiem domagającym się wznowienia postępowania. Wniosek ten, podobnie jak
V KO 56/24 3 poprzednie (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2019 r., II KO 36/19 i z dnia 15 września 2020 r., II KO 31/20), jest oczywiście bezzasadny, co wobec treści art. 545 § 3 k.p.k. uzasadnia odmowę jego przyjęcia. Wniosek o wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego podstawy regulują przepisy rozdziału 56 Kodeksu postępowania karnego. Treść wniosku skazanego w istocie rzeczy nie odwołuje się prawidłowo do żadnej z przewidzianych prawem podstaw wznowienia postępowania. Pierwszą grupę przywoływanych przez skazanego powodów mają stanowić przestępstwa, których rzekomo dopuszczono się w związku z postępowaniem karnym – taką podstawę wznowienia postępowania przewiduje art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k. Rzecz jednak w tym, że stosownie do art. 541 § 1 k.p.k., czyn, o którym mowa w art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k., musi być ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba że orzeczenie takie nie może zapaść z przyczyn wymienionych w art. 17 § 1 pkt 3 – 11 lub w art. 22 k.p.k. Skazany nie dość, że nie przedstawia żadnego orzeczenia potwierdzającego zaistnienie czynu zabronionego, to nawet nie powołuje się na żadne postępowanie, które toczyło się, czy też miało toczyć w tej mierze. Druga grupa powodów, mających uzasadniać wniosek o wznowienie postępowania, wiąże się ze wskazywanymi przez skazanego nieprawidłowościami, głównie w sferze dowodowej, do których miało dojść w toku postępowania przed sądami powszechnymi. Okoliczności te nie mogą jednak stanowić podstawy wniosku o wznowienie, ponieważ ich charakter uzasadniać mógłby zarzuty apelacyjne bądź kasacyjne (kasacja obrońcy skazanego oddalona została postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 18 października 2017 r., II KK 280/17, jako oczywiście bezzasadna). W szczególności powody te nie odpowiadają treści art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k., który wskazuje, że w określonych sytuacjach wznowienie postępowania może nastąpić, jeżeli po wydaniu orzeczenia ujawnią się nowe fakty lub dowody. Tymczasem wniosek skazanego nie odwołuje się do żadnych nowych faktów czy dowodów, które ujawniły się po wydaniu zaskarżonego wyroku, a więc orzeczenia Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 7 grudnia 2016 r.
V KO 56/24 4 Wykazana oczywista bezzasadność wniosku o wznowienie postępowania pozwoliła na odmowę jego przyjęcia bez konieczności rozpoznawania wniosku o wyznaczenie obrońcy z urzędu. Sporządzenie i podpisanie wniosku o wznowienie postępowania przez adwokata albo radcę prawnego jest wymogiem formalnym, a przepis art. 545 § 3 k.p.k. przewiduje odmowę przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności bez potrzeby wzywania do usunięcia jego braków formalnych. Kierując się powyższym, orzeczono jak na wstępie. [J.I.] [ms]
Powiązane orzeczenia
- II KO 32/23 2023-04-13Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na zarzutach wadliwego ustalenia powrotu do przestępstwa, błędnej oceny zeznań świadka lub nieuwzględnienia okoliczności łagodzących, może być uwzględniony, jeśli nie…
- I KO 102/24 2024-12-20Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniu o popełnieniu przestępstwa na szkodę skazanego i nierzetelnym orzeczeniu opartym na fałszywych dowodach, może zostać przyjęty, jeśli nie towarzyszy mu…
- II KO 259/25 2026-02-03Czy wniosek skazanego o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniu o popełnieniu przestępstwa przez inną osobę i niewiarygodności zeznań świadka, może zostać przyjęty, jeśli nie towarzyszy mu prawomocny wyrok…
- I KO 10/24 2024-03-20Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego jest dopuszczalny, gdy opiera się na kwestionowaniu oceny dowodów i ustaleń faktycznych dokonanych w prawomocnym wyroku, a nie na ujawnieniu nowych faktów lub dowodów wskazuj…
- III KO 39/18 2018-06-14Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniu o niesprawiedliwości orzeczenia i przypisaniu czynów, których skazany nie popełnił, może zostać uwzględniony, jeśli nie przedstawiono nowych dowodów lu…
Powołane przepisy
art. 148 § 1 KKart. 545 § 3 KPKart. 540art. 233 § 4 KKart. 235 KKart. 540 § 1 pkt 1 KPKart. 541 § 1 KPKart. 17 § 1 pkt 3art. 22 KPKart. 540 § 1 pkt 2 KPK§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy