V KO 82/20

Izba Karna2020-08-19

Skład orzekający: Zbigniew Puszkarski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sędzia Sądu Najwyższego, który był sprawozdawcą w sprawie, w której wyrok został uchylony z przekazaniem do ponownego rozpoznania, powinien zostać wyłączony od udziału w rozpoznaniu kolejnej kasacji w tej samej sprawie, jeśli materiał dowodowy nie uległ zmianie, a jego poprzednie uzasadnienie zawierało ścisłe wskazania co do warunków dowodowych?
Ratio decidendi
Sędzia Sądu Najwyższego powinien zostać wyłączony od udziału w sprawie, jeśli zachodzi okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. W sytuacji, gdy sędzia był sprawozdawcą w sprawie, w której wyrok został uchylony z przekazaniem do ponownego rozpoznania, a materiał dowodowy nie uległ zmianie, a w uzasadnieniu wyroku kasatoryjnego zawarto ścisłe wskazania co do warunków dowodowych, istnieje uzasadniona wątpliwość co do bezstronności sędziego w przypadku rozpoznawania kolejnej kasacji w tej samej sprawie.
Stan faktyczny
Sędzia Sądu Najwyższego A.S. zwrócił się o wyłączenie go od udziału w sprawie rozpoznania kasacji W. U. Wskazał, że był sędzią sprawozdawcą w sprawie, w której Sąd Najwyższy uchylił poprzedni wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku kasatoryjnego zawarto ścisłe wskazania co do warunków dowodowych. Materiał dowodowy w ponownym rozpoznaniu nie uległ zmianie, a sąd odwoławczy ponownie przyjął te same ustalenia. Sędzia obawiał się, że w odbiorze zewnętrznym mogłaby powstać wątpliwość co do jego bezstronności.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego A.S. od udziału w sprawie W. U. o sygn. akt V KK 303/20.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KO 82/20 POSTANOWIENIE Dnia 19 sierpnia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski w sprawie W. U. skazanego z art. 286 § 1 kk i in. po rozważeniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 19 sierpnia 2020 r., żądania sędziego Sądu Najwyższego A.S. w przedmiocie wyłączenia go od udziału w sprawie na podstawie art. 41 § 1 oraz art. 42 § 1 i 4 kpk p o s t a n o w i ł: wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego A. S. od udziału w sprawie W. U. o sygn. akt V KK 303/20 UZASADNIENIE W dniu 6 lipca 2020 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja obrońcy W. U. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 28 listopada 2019 r., sygn. akt IV Ka (…), zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 1 lipca 2016 r., sygn. akt II K (…). Sprawa została zarejestrowana pod sygn. V KK (…) i zarządzeniem Prezesa Izby Karnej przydzielona sędziemu Sądu Najwyższemu A.S.. Wymieniony sędzia, powołując się na art. 41 § 1 k.p.k., zwrócił się o wyłączenie go od udziału w rozpoznaniu kasacji w przedmiotowej sprawy. Wskazał, iż był sędzią sprawozdawcą w składzie sądu, który wyrokiem z dnia 23 stycznia 2019 r., sygn. akt V KK 20/18, uchylił zaskarżony wówczas wyrok Sądu Okręgowego w W. z dnia 18 maja 2017 r., sygn. akt IV Ka (…), odnośnie skazanego W. U. i sprawę przekazał temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Podał również, że w 2 uzasadnieniu orzeczenia kasatoryjnego zostały zawarte ścisłe wskazania odnośnie do warunków dowodowych przyjęcia w działaniu oskarżonego W. U. współsprawstwa oraz że w toku ponownego rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym materiał dowodowy nie uległ zmianie (poszerzeniu), a Sąd odwoławczy ponownie przyjął, że ocena dowodów dokonana w tym zakresie przez Sąd pierwszej instancji jest prawidłowa. Zdaniem sędziego, w tych warunkach wydaje się, zwłaszcza gdyby zapadło orzeczenie uwzględniające kasację, że w odbiorze zewnętrznym mogłaby powstać wątpliwość co do jego bezstronności. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Żądanie sędziego Sądu Najwyższego A.S. by wyłączyć go od udziału (rozpoznania kasacji) w sprawie W. U. zasługuje na uwzględnienie. Sędzia przekonująco wykazał bowiem, że zachodzi przesłanka do podjęcia takiej decyzji określona w art. 41 § 1 k.p.k., tj. istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w wymienionej sprawie. Jak wynika z akt sprawy W. U. , wcześniej rozpoznanej przez Sąd Najwyższy pod sygnaturą V KK 20/18, sędzia A.S. był wtedy członkiem składu orzekającego w tej sprawie i jako sprawozdawca sporządził uzasadnienie wyroku uchylającego, w uwzględnieniu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego, zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego we W. i przekazujący sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku, w nawiązaniu do przyjętego przez sądy orzekające przestępczego współdziałania W. U. z innymi osobami, rzeczywiście zostały zawarte ścisłe wskazania odnośnie do warunków dowodowych przyjęcia w działaniu oskarżonego W.U. współsprawstwa z tymi osobami przy popełnieniu przestępstw, jak też zawarto określone zauważenia co do wymowy materiału dowodowego. Stwierdzono m.in., że „analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego i wnioski z niej wynikające wydają się wskazywać, że tak M. jak i K. wprost nie potwierdzali, by W. U. miał świadomość w popełnieniu przestępstwa oszustwa, jak również by uczestniczył w podziale kwoty uzyskanej ze sprzedaży wyłudzonego sprzętu budowlanego” oraz że „jest oczywiste (…), że samo ustalenie, że przewoził on wynajęty legalnie sprzęt budowlany, że kontaktował się telefonicznie z M., że pośredniczył w przekazaniu 1000 zł K. na wypożyczenie sprzętu, nie wydaje się być wystarczającym do przypisaniu mu współudziału w 3 oszustwie”. Zatem w sytuacji, gdy po ponownym rozpoznaniu Sąd odwoławczy znowu przyjął, przy tożsamym materiale dowodowym, że jego ocena dokonana przez Sąd pierwszej instancji jest prawidłowa, zaś w kolejnej kasacji obrońca skazanego podważa prawidłowość tego stanowiska, jak też zarzuca że Sąd ad quem nie respektował wskazań oraz zapatrywań prawnych Sądu Najwyższego, trzeba przyjąć, iż zachodzą przesłanki do wyłączenia od udziału w sprawie (rozpoznania kasacji) sędziego A.S.. Wypada zwłaszcza zgodzić się z sędzią, że w razie jego pozostawania w składzie orzekającym, w odbiorze zewnętrznym, w pierwszej kolejności uczestników postępowania, mogłaby powstać wątpliwość co do jego bezstronności, nasilona zwłaszcza w razie – co nie jest wykluczone – uwzględnienia kasacji. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 286 § 1 kkart. 41 § 1art. 42 § 1art. 41 § 1 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy