V KO 97/23
Izba Karna2023-12-21
Skład orzekający: Antoni Bojańczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Skarb Państwa powinien ponieść koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postaci sporządzenia opinii o braku podstaw do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, a jeśli tak, to w jakiej wysokości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym za sporządzenie opinii o braku podstaw do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, ponosi Skarb Państwa. Wysokość wynagrodzenia została ustalona w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, z uwzględnieniem orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego równości wynagrodzeń adwokatów i radców prawnych występujących z urzędu i z wyboru.Stan faktyczny
Obrońca z urzędu został wyznaczony skazanemu w celu zbadania akt sprawy pod kątem podstaw do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Po zapoznaniu się z aktami, obrońca sporządził opinię prawną o braku takich podstaw i wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokata kwotę 885,60 zł tytułem wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
V KO 97/23 POSTANOWIENIE Dnia 21 grudnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Antoni Bojańczyk w sprawie D. R., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 21 grudnia 2023 r. wniosku obrońcy z urzędu skazanego D. R. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z tytułu sporządzenia opinii o braku podstaw do złożenia wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (tj.: Dz. U. z 2022 r. poz. 1184 ze zm.) p o s t a n o w i ł: zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. B. O., Kancelaria Adwokacka w W., kwotę 885,60 zł (osiemset osiemdziesiąt pięć złotych i sześćdziesiąt groszy 60/100) – w tym 23% podatku od towarów i usług – tytułem wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. UZASADNIENIE Zarządzeniem z dnia 5 grudnia 2023 r. sędzia Sądu Najwyższego wyznaczył na podstawie art. 81 k.p.k. w zw. z art. 78 § 1 zd. 1 k.p.k. i art. 84 § 3 zd. 1 k.p.k., skazanemu D. R. obrońcę z urzędu w osobie adwokata B. O. w celu zbadania akt sprawy Sądu Okręgowego w Łodzi o sygnaturze IV K 1/19 pod kątem zbadania istnienia podstaw do ewentualnego sporządzenia wniosku o wznowienie
V KO 97/23 2 postępowania lub poinformowania Sądu Najwyższego, że nie stwierdzono podstaw do złożenia takiego wniosku (k. 21). W dniu 19 grudnia 2023 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo (przewodnie) obrońcy wraz z opinią prawną o braku podstaw do sporządzenia i wniesienia w imieniu skazanego wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 27 października 2020 r., sygn. akt II AKa 88/20, zmieniającym w części wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 25 października 2019 r., sygn. akt IV K 1/19. Opinia ta zawiera wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu nieopłaconej ani w całości, ani też w części w zakresie przedmiotowej opinii (k. 28-31). Sąd Najwyższy zważył co następuje. Wniosek obrońcy z urzędu skazanego D. R. jest zasadny i należało go uwzględnić ⎯ z uwagi na fakt, że adwokat B. O. jako wyznaczony obrońca z urzędu po zapoznaniu się aktami sprawy sporządził w niniejszej sprawie opinię prawną o braku podstaw do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, a wynagrodzenie z tytułu udzielenia pomocy prawnej z urzędu nie zostało przez kogokolwiek uiszczone choćby w części. Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (t.j.: Dz. U. z 2022 r. poz. 1184 ze zm.), koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ponosi Skarb Państwa. Wysokość tego wynagrodzenia regulują odpowiednio przepisy § 2 pkt 1, § 4 ust. 1 i 3 oraz § 17 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (t.j.: Dz. U. z 2023 r. poz. 2631 ze zm.). W myśl § 17 ust. 4 pkt 2 Rozporządzenia, za sporządzenie opinii o braku podstaw wniosku o wznowienie postępowania, opłata wynosi 360 zł. Orzekając w przedmiocie wynagrodzenia obrońcy z urzędu Sąd Najwyższy uznał, że należało zasądzić na rzecz obrońcy kwotę 720 zł za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania - która to kwota została powiększona o 23% VAT zgodnie z § 4 ust. 3 Rozporządzenia. Wskazane wynagrodzenie uwzględnia wyroki Trybunału Konstytucyjnego: z dnia 23 kwietnia 2020 r., w sprawie SK 66/19
V KO 97/23 3 (Dz. U. z 2020 r. poz. 769) oraz z dnia 20 grudnia 2022 r. wydany w sprawie o sygn. akt SK 78/21 (OTK-A 2023/20, LEX nr 3489599) stwierdzające, skrótowo rzecz ujmując, że analiza statusu adwokatów i radców prawnych oraz ich roli w postępowaniu, w którym występują jako podmioty powołane z urzędu i zobowiązane do zastępstwa prawnego, prowadzi do uznania, iż różnicowanie ich wynagrodzenia poprzez obniżenie, w stosunku do wynagrodzenia, jakie otrzymaliby, gdyby występowali w sprawie jako pełnomocnicy z wyboru, nie ma konstytucyjnego uzasadnienia (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 1 marca 2023 r., III KO 110/20, LEX nr 3514316 oraz z dnia 14 lipca 2023 r., IV KO 131/22, LEX nr 3585185). Podzielając stanowisko Trybunału Konstytucyjnego należało przyznać wynagrodzenie w kwocie analogicznej do stawki minimalnej wynikającej z § 11 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j.: Dz. U. z 2023 r. poz. 1964) powiększonej o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji postanowienia. AG [ms]
Powiązane orzeczenia
- II KO 13/16 2016-08-30Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie pochodzi od prokuratora, musi być sporządzony i podpisany przez adwokata lub radcę prawnego, a jego brak skutkuje odmową przyjęcia wniosku?
- IV KZ 53/19 2019-11-28Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, sporządzony osobiście przez skazanego, który nie został uzupełniony przez adwokata lub radcę prawnego w wyznaczonym terminie, podlega odmowie przyjęcia?
- V KZ 9/19 2019-04-18Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, sporządzony osobiście przez skazanego, który nie został uzupełniony przez obrońcę w wyznaczonym terminie, może zostać przyjęty do rozpoznania?
- V KZ 67/19 2019-12-17Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, złożony osobiście przez skazanego, który nie został sporządzony i podpisany przez adwokata lub radcę prawnego, podlega odmowie przyjęcia z powodu braku formalnego, nawet jeś…
- IV KZ 34/14 2014-06-26Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, sporządzony osobiście przez skazanego, który nie został podpisany przez adwokata lub radcę prawnego, może zostać przyjęty do rozpoznania, jeśli skazany nie uzupełnił tego br…
Powołane przepisy
art. 29 ust. 1art. 81 KPKart. 78 § 1art. 84 § 3§ 1§ 3§ 2 pkt 1§ 4 ust. 1§ 17 ust. 4§ 4 ust. 3§ 11 ust. 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy