V KRN 296/89
WyrokIzba Karna1990-11-05
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd może sprostować w trybie art. 92 k.p.k. merytoryczną treść orzeczenia, w tym wymierzoną karę, traktując ją jako oczywistą omyłkę pisarską?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że niedopuszczalne jest sprostowanie w trybie art. 92 k.p.k. elementów dotyczących merytorycznej treści wyroku, takich jak orzeczenie co do winy i kary. Wady dotyczące materialnej strony orzeczenia nie mogą być traktowane jako "oczywiste omyłki pisarskie" i ich usunięcie może nastąpić jedynie w drodze toku instancji.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy wydał nakaz karny, w którym orzekł kary ograniczenia wolności przekraczające dopuszczalny limit sześciu miesięcy. Po wniesieniu sprzeciwu przez obrońcę, sąd na rozprawie "sprostował oczywistą omyłkę pisarską", obniżając kary do sześciu miesięcy, ale nie rozstrzygnął kary łącznej. Sąd Najwyższy uznał to postanowienie za wydane z obrazą przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony nakaz karny i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Uzasadnienie faktyczneSąd Rejonowy w Ł. wydając na podstawie art. 454a i 454b k.p.k. nakaz karny nie wykazał, iż w odniesieniu do oskarżonego spełnione zostały przesłanki do zastosowania art. 54 § 1 lub 57 § 2 i 3 k.k., już więc choćby z tego względu wydanie nakazu karnego nie było dopuszczalne.Nadto za każdy z przypisanych czynów sąd wymierzył oskarżonemu kary po dziesięć miesięcy ograniczenia wolności i na podstawie art. 66 i 67 k.k. wymierzył karę łączną jednego roku ograniczenia wolności, chociaż zgodnie z art. 454c § 1 k.p.k. nakazem karnym można jedynie orzec karę ograniczenia wolności do sześciu miesięcy.Błąd ten dostrzegł Sąd Rejonowy po wniesieniu przez obrońcę oskarżonego sprzeciwu i starał się go naprawić na rozprawie w dniu 7 czerwca 1989 r. Na tej rozprawie obrońca oskarżonego cofnął sprzeciw i jednocześnie wniósł o "sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej przez wymierzenie kar po sześć miesięcy ograniczenia wolności".Postanowieniem z tego dnia Sąd Rejonowy stwierdził, iż na podstawie art. 454g § 5 k.p.k. nakaz karny pozostaje w mocy i "sprostował oczywistą omyłkę pisarską" przez wymierzenie w miejsce kar po dziesięć miesięcy ograniczenia wolności kar po sześć miesięcy ograniczenia wolności. Nie podjął jednak żadnego rozstrzygnięcia co do kary łącznej.Pomijając już kwestię, że postanowienie to nie zostało uzasadnione, a taki obowiązek wynikał z art. 90 § 3 i 92 § 4 k.p.k., stwierdzić należy, że zapadło ono z wyraźną obrazą art. 92 § 1 k.p.k. Wielokrotnie już Sąd Najwyższy wypowiadał się (między innymi wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 marca 1975 r. IV KR 15/75 OSNKW 1975/7 poz. 91), iż "Niedopuszczalne jest sprostowanie w trybie art. 92 k.p.k. elementów dotyczących merytorycznej treści wyroku, jak orzeczenie co do winy i kary itp. Wady dotyczące merytorycznej - (materialnej) strony orzeczenia nie mogą być traktowane jako "oczywiste omyłki pisarskie" i usunięcie ich może nastąpić jedynie w drodze toku instancji".To nagromadzenie uchybień przepisom postępowania miało oczywisty wpływ na treść orzeczenia i należało zaskarżony nakaz karny uchylić i sprawę przekazać Sądowi Rejonowemu w Ł. do ponownego rozpoznania.
Powiązane orzeczenia
- IV KR 15/75 1975-03-25Czy sąd może sprostować w trybie art. 92 k.p.k. błędy merytoryczne wyroku dotyczące winy i kary?
- III KK 36/25 2025-03-26Czy sąd może dokonać sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w trybie art. 105 § 3 k.p.k. w sposób ingerujący w merytoryczną treść orzeczenia, w tym w kwalifikację prawną czynu i karę?
- II KK 251/13 2014-01-09Czy dopuszczalne jest sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej w trybie art. 105 § 1 k.p.k. w zakresie merytorycznej treści orzeczenia sądu odwoławczego, które polega na sprzeczności między jego częścią dyspozytywną a u…
- II KK 274/16 2017-01-04Czy sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej i rachunkowej w wyroku przez sąd odwoławczy, polegające na zmianie sformułowania "na szkodę" na "za pośrednictwem" oraz korekcie wysokości szkody, stanowi merytoryczną zmianę…
- II KK 431/17 2018-07-31Czy wniosek o sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej w uzasadnieniu wyroku Sądu Najwyższego może służyć do merytorycznej zmiany treści motywów podjętego rozstrzygnięcia lub wskazówek Sądu Najwyższego co do dalszego po…
Powołane przepisy
art. 454aart. 54 § 1art. 66art. 454c § 1 KPKart. 454g § 5 KPKart. 90 § 3art. 92 § 1 KPKart. 92 KPK§ 1§ 2§ 5§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.