V KS 42/19

Izba Karna2019-09-11

Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchylenie przez sąd odwoławczy wyroku sądu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, w sytuacji gdy na przeszkodzie stoi zakaz orzekania na niekorzyść oskarżonego (art. 454 § 1 k.p.k.), stanowi naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga obrońcy nie jest zasadna. W sytuacji, gdy sąd odwoławczy nie mógł wydać innego orzeczenia niż uchylające wyrok sądu pierwszej instancji i przekazujące sprawę do ponownego rozpoznania z powodu zakazu orzekania na niekorzyść oskarżonego (art. 454 § 1 k.p.k.), nie doszło do naruszenia art. 437 § 2 k.p.k. Wymaga to wykazania przez sąd odwoławczy, że gdyby nie stwierdzone uchybienie, mógłby zapaść wyrok skazujący, ale jego wydanie nie jest dopuszczalne w instancji odwoławczej z uwagi na zakaz.
Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny uchylił wyrok Sądu Okręgowego wobec oskarżonego R. K. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Obrońca oskarżonego złożył skargę, zarzucając naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. poprzez uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, mimo braku podstaw do takiej decyzji. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę obrońcy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę obrońcy oskarżonego na wyrok Sądu Apelacyjnego i obciążył oskarżonego kosztami postępowania skargowego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KS 42/19 POSTANOWIENIE Dnia 11 września 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz w sprawie R. K. oskarżonego z art. 258 § 1 k.k. i art. 56 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 65 § 1 k.k. po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 11 września 2019 r. skargi obrońcy oskarżonego na wyrok Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 29 maja 2019 r., sygn. akt II AKa (…) uchylający w stosunku do R. K. wyrok Sądu Okręgowego w S. z dnia 23 sierpnia 2017 r., sygn. akt III K (…) p o s t a n o w i ł: 1) oddalić skargę; 2) obciążyć R. K. kosztami sądowymi postępowania skargowego. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 29 maja 2019 r., sygn. akt II AKa (…), Sąd Apelacyjny w (…) uchylił w stosunku do R. K., oskarżonego z art. 258 § 1 k.k. i art. 56 ust. 3 ustawy z dnia 29 maja 2015 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 65 § 1 k.k., wyrok Sądu Okręgowego w S. z dnia 23 sierpnia 2017 r., sygn. akt III K (…) i przekazał sprawę R. K. Sądowi Okręgowemu w S. do ponownego rozpoznania. Skargę od wymienionego wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) złożył obrońca oskarżonego R. K. zarzucając temu orzeczeniu naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. polegające na uchyleniu wyroku Sądu I instancji i przekazaniu sprawy temu do ponownego rozpoznania, w sytuacji gdy podstawą do uchylenia wyroku nie mogła być odmienna ocena co do zgromadzonego materiału 2 dowodowego i przeświadczenia Sądu Odwoławczego co do wydania wyroku Sądu I instancji z obrazą art. 7 k.p.k. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej oskarżonego R. K. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Odwoławczemu. W pisemnej odpowiedzi na skargę Prokurator Prokuratury Okręgowej w S. wniósł o oddalenie skargi . Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga obrońcy oskarżonego nie jest zasadna. Podstawą skuteczności nadzwyczajnego środka zaskarżenia uregulowanego w art. 539a § 1 k.p.k. jest wykazanie (po myśli § 3 tego przepisu), że wydanie – na etapie postępowania apelacyjnego – orzeczenia kasatoryjnego naruszało art. 437 k.p.k. [w rzeczywistości chodzi o art. 437 § 2 zdanie drugie k.p.k. – zob. D. Świecki (w:) D. Świecki (red.): Kodeks postępowania karnego. Komentarz do zmian 2016, Warszawa 2016, s. 590], lub też, że przy wydaniu tego orzeczenia wystąpiła bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 k.p.k. Jednocześnie warto przypomnieć, że stosownie do treści art. 437 § 2 k.p.k. uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1 k.p.k., art. 454 k.p.k. lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości. Analiza postawionego w skardze zarzutu, z uwagi na treść art. 454 § 1 k.p.k., pozwala uznać go za całkowicie bezpodstawny. W układzie procesowym, jaki wystąpił w toku przedmiotowego postępowania, Sąd Apelacyjny w (…), działający jako sąd odwoławczy nie miał możliwości wydania innego orzeczenia niż to, jakie ostatecznie zapadło, bowiem na przeszkodzie temu stał właśnie zakaz sformułowany w art. 454 § 1 k.p.k., określający jedną z reguł ne peius. Przepis ten stanowi, że sąd odwoławczy nie może skazać oskarżonego, który został uniewinniony w pierwszej instancji lub co, do którego w pierwszej instancji umorzono lub warunkowo umorzono postępowanie. W takim wypadku kontrola w trybie skargi na wyrok sądu odwoławczego obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania tego przepisu pod kątem spełnienia warunku, że sąd odwoławczy „nie może skazać 3 oskarżonego”. Wymaga to wykazania przez ten sąd, że gdyby nie stwierdzone uchybienie, to mógłby zapaść wyrok skazujący, ale jego wydanie nie jest dopuszczalne w instancji odwoławczej z uwagi na zakaz takiego orzekania (zob. uchwała składu 7 sędziów SN z dnia 25 stycznia 2018 r., sygn. akt I KZP 13/17, Lex 2428783). Powyższe uwarunkowania prawne, implikowały konieczność ponownego rozpoznania sprawy w całości przez sąd a quo, a zasadności takiego rozstrzygnięcia skarga obrońcy oskarżonego nie podważyła. Z tych względów należało orzec jak w postanowieniu. l.n

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 258 § 1 KKart. 56 ust. 3art. 65 § 1 KKart. 437 § 2 KPKart. 7 KPKart. 539a § 1 KPKart. 437 KPKart. 437 § 2art. 439 § 1 KPKart. 454 KPKart. 454 § 1 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy