V KS 44/19
Izba Karna2019-12-12
Skład orzekający: Jerzy Grubba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo uchylił wyrok Sądu Okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, naruszając zakaz reformationis in peius?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga obrońcy oskarżonego nie była zasadna. Sąd Apelacyjny prawidłowo uchylił wyrok Sądu Okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, ponieważ podzielił argumentację prokuratora w apelacji dotyczącą rażącej niewspółmierności kary. W tej sytuacji, ze względu na zakaz reformationis in peius (art. 454 § 3 k.p.k. w brzmieniu obowiązującym w czasie orzekania), Sąd Apelacyjny nie mógł wydać innego orzeczenia niż kasatoryjne.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy skazał M. K. na karę 25 lat pozbawienia wolności. Prokurator wniósł apelację, zarzucając rażącą niewspółmierność kary. Sąd Apelacyjny uchylił wyrok w części dotyczącej kary i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. Obrońca oskarżonego wniósł skargę do Sądu Najwyższego, zarzucając naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 454 § 3 k.p.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę obrońcy oskarżonego i obciążył go kosztami sądowymi postępowania skargowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KS 44/19 POSTANOWIENIE Dnia 12 grudnia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 12 grudnia 2019 r., w sprawie M. K. oskarżonego z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. i inne skargi obrońcy oskarżonego na wyrok Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 8 sierpnia 2019 r., sygn. akt II AKa (…) częściowo uchylającego wyrok Sądu Okręgowego w K. z dnia 14 grudnia 2018 r., sygn. akt II K (…), na podstawie art. 539e § 2 k.p.k. postanowił: 1) oddalić skargę, 2) obciążyć oskarżonego M. K. kosztami sądowymi postępowania skargowego UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 14 grudnia 2018r. w sprawie o sygn. akt II K (…) M. K. przypisano między innymi popełnienie czynu zakwalifikowanego z art. 207 § 1 i 2 k.k. w zb. z art. 157 § 1 k.k. w zw. z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. w zb. z art. 156 § 1 pkt 2 k.k. oraz w zw. z art. 197 § 3 pkt 2 i § 4 k.k. w zw. z art. 197 § 1 i 2 k.k. w zb. z art. 156 § 1 pkt 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 11 § 1 i 2 k.k., za który wymierzono mu karę 25 lat pozbawienia wolności, którą następnie objęto karą łączną 25 lat pozbawienia wolności.
2 Apelację od tego wyroku wniósł prokurator i obrońca oskarżonego. Oskarżyciel podniósł zarzut rażącej niewspółmierności – łagodności – wymierzonej oskarżonemu kary i wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej M. K. i przekazanie w tym zakresie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny w (…) wyrokiem z dnia 8 sierpnia 2019 r. w sprawie o sygn. akt II AKa (…) uchylił wobec M. K. zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i środkach karnych i sprawę w tym zakresie przekazał Sądowi Okręgowemu w K. do ponownego rozpoznania. Skargę od tego wyroku wniósł obrońca oskarżonego, zarzucając w niej obrazę przepisu art 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 454 § 3 k.p.k. polegającą na uchyleniu wyroku do ponownego rozpoznania „pomimo niewykazania zaistnienia w niniejszej sprawie okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie wobec M. K. kary dożywotniego pozbawienia wolności. W konkluzji obrońca oskarżonego wniósł o uchylenie zaskarżonej części wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania. Prokurator Prokuratury Okręgowej w G. w pisemnej odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga obrońcy M. K. jest bezzasadna. Zgodnie z art. 437 § 2 k.p.k. uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1 k.p.k., art. 454 k.p.k. lub jeśli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości. Powiązanie tego przepisu z treścią art. 539a § 3 k.p.k., w którym wskazano podstawy skargi, jednoznacznie wskazuje, że Sąd Najwyższy rozpoznając skargę na wyrok sądu odwoławczego, ogranicza się wyłącznie do badania, czy w sprawie, na etapie postępowania przed sądem I lub II instancji, zachodzi tzw. bezwzględna przyczyna odwoławcza, albo doszło do uchylenia wyroku mimo braku formalnych przeszkód określonych w art. 454 k.p.k. do wydania wyroku zmieniającego lub też konieczne jest przeprowadzenie w całości przewodu sądowego (por. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 25 stycznia 2018 r., I KZP 13/17 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia
3 10 lutego 2017 r., sygn. akt IV KS 6/16). Z powyższego wynika również, że uzasadnienie wyroku sądu odwoławczego musi jednoznacznie wskazywać, która z przesłanek określonych w art. 437§2 k.p.k. była podstawą uchylenia wyroku sądu I instancji i przekazania sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu zaskarżonego skargą wyroku, Sąd Apelacyjny jednoznacznie, w sposób odpowiadający wymogom art. 457 § 3 k.p.k., wskazał że uchylenie wyroku Sądu meriti było wynikiem podzielenia argumentacji przedstawionej w apelacji prokuratora (k. 52 – 54). Przyjmując takie stanowisko, Sąd Odwoławczy nie miał możliwości wydania innego orzeczenia niż kasatoryjne, bowiem na przeszkodzie temu stał zakaz wynikający z reguły ne peius wyrażonej w art. 454 § 3 k.p.k. – w brzmieniu obowiązującym w czasie orzekania (przepis ten w tym zakresie został uchylony z dniem 5 października 2019 r. przez art.1 pkt 83 lit. b ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. poz.1694). Jak wskazano to już na wstępie, Sąd Najwyższy podczas postępowania skargowego, ma jedynie uprawnienia do formalnego badania przyczyn uchylenia zaskarżonego wyroku. W tym przypadku, nie ulega wątpliwości, że Sąd Apelacyjny precyzyjnie wskazał powód wydania orzeczenia kasatoryjnego i mieści się on w katalogu przyczyn wskazanych w art. 437§2 k.p.k. W tej sytuacji, skarga nie mogła być uznana za zasadną. Z przytoczonych wyżej względów, Sąd Najwyższy orzekł, jak w części dyspozytywnej postanowienia.
Powiązane orzeczenia
- II KS 6/18 2018-05-29Czy sąd odwoławczy, uchylając wyrok uniewinniający i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, naruszył zakaz reformationis in peius, jeśli stwierdzone uchybienia mogłyby prowadzić do skazania oskarżonego?
- IV KS 25/18 2018-12-12Czy Sąd Okręgowy, uchylając wyrok sądu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, wykroczył poza granice zaskarżenia i podniesione zarzuty, naruszając tym samym zakaz reformationis in peius?
- IV KS 15/18 2018-10-16Czy sąd odwoławczy, uchylając wyrok uniewinniający i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, naruszył zakaz reformationis in peius (art. 434 § 1 pkt 3 k.p.k.) poprzez wyjście poza granice zarzutów apelacji prokurato…
- III KS 30/23 2023-06-29Czy Sąd Okręgowy prawidłowo uchylił wyrok uniewinniający i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, mimo że zarzuty apelacji mogły być uzupełnione w postępowaniu odwoławczym?
- V KS 8/25 2025-03-26Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo uchylił wyrok uniewinniający i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, stosując art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 454 § 1 k.p.k.?
Powołane przepisy
art. 13 § 1 KKart. 148 § 1 KKart. 539e § 2 KPKart. 207 § 1art. 157 § 1 KKart. 156 § 1 pkt 2 KKart. 197 § 3 pkt 2art. 197 § 1art. 12 KKart. 11 § 1art 437 § 2 KPKart. 454 § 3 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy