VI KO 6/63
UchwałaIzba Karna1964-02-20
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy opuszczenie polskiego statku znajdującego się w obcym porcie przez członka załogi tego statku stanowi przekroczenie granicy państwowej w rozumieniu art. 30 ust. 1 dekretu o ochronie granic państwowych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchwalił, że opuszczenie polskiego statku znajdującego się w obcym porcie przez członka załogi nie stanowi przekroczenia granicy państwowej w rozumieniu art. 30 ust. 1 dekretu z dnia 23 marca 1956 r. o ochronie granic państwowych. Prawo karne nie zalicza polskiego statku wodnego do części terytorium Państwa, co jest zgodne ze współczesną nauką prawa międzynarodowego, która odrzuca możliwość uznania statku wodnego za część terytorium państwa.Stan faktyczny
Sąd Najwyższy rozpoznał kwestię prawną przedstawioną przez Sąd Wojewódzki w Koszalinie. Dotyczyła ona sytuacji, w której członek załogi opuścił polski statek znajdujący się w obcym porcie. Sąd miał rozstrzygnąć, czy takie działanie stanowi przekroczenie granicy państwowej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił, że opuszczenie polskiego statku w obcym porcie przez członka załogi nie jest przekroczeniem granicy państwowej.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes F. Wróblewski.Sędziowie: Z. Chełmicki (sprawozdawca), T. Majewski (współsprawozdawca).Prokurator Generalnej Prokuratury: T. Guzkiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Maksymiliana K., oskarżonego z art. 30 ust. 1 dekretu z dnia 23 marca 1956 r. o ochronie granic państwowych (Dz. U. Nr 9, poz. 51), po rozpoznaniu przedstawionej przez Sąd Wojewódzki w Koszalinie kwestii prawnej wymagającej zasadniczej wykładni ustawy, a mianowicie:"Czy opuszczenie statku polskiego znajdującego się w obcym porcie przez członka załogi tegoż statku jest przekroczeniem granicy państwowej w rozumieniu art. 30 pkt 1 dekretu z dnia 23 marca 1956 r. o ochronie granic państwowych - Dz. U. Nr 9, poz. 51?"i po wysłuchaniu wniosku Prokuratora Generalnej Prokuratury, na podstawie art. 390 k.p.k. i art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1962 r. o Sądzie Najwyższym (Dz. U. Nr 11, poz. 54)uchwalił jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneArtykuł 30 ust. 1 dekretu z dnia 23 marca 1956 r. o ochronie granic państwowych (Dz. U. z 1956 r. Nr 9, poz. 51 i z 1959 r. Nr 27, poz. 160) określa odpowiedzialność karną tego, kto "przekracza granicę państwową bez zezwolenia". Według art. 1 ust. 1 tego dekretu granicę państwową tworzy "linia oddzielająca terytorium Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej od terytoriów innych państw i od morza pełnego". Z kolei art. 3 § 1 k.k. przewiduje przestępstwa popełnione "na obszarze Państwa Polskiego albo na polskim statku wodnym lub powietrznym". Takie alternatywne sformułowanie miejsca popełnienia przestępstwa świadczy o tym, że obowiązujące prawo karne nie zalicza polskiego statku wodnego do części terytorium Państwa.To unormowanie w aktualnym prawie karnym zbieżne jest z poglądem współczesnej nauki prawa międzynarodowego, które odrzuca możność uznania statku wodnego za część terytorium państwa, za tzw. terytorium pływające.Na tle dzisiejszego prawa niepodobna przypisać przekroczenia granicy państwowej bez zezwolenia temu, kto, wypłynąwszy legalnie poza polskie wody przybrzeżne, następnie na pełnym morzu lub na obcych wodach samowolnie opuszcza statek.
Powiązane orzeczenia
- Rw 1487/69 1969-12-04Czy wejście na zagraniczny kuter rybacki stojący w polskim porcie, w celu przedostania się do USA, stanowi usiłowanie przekroczenia granicy państwowej, a nie jej dokonanie?
- II CSK 250/12 2013-05-23Czy w przypadku wypadku przy pracy na statku znajdującym się w porcie obcego państwa, jurysdykcja krajowa przysługuje sądom polskim na podstawie umowy zbiorowej, a prawo właściwe do oceny roszczeń powinno być prawem miej…
- IV CNP 6/10 2010-07-15Czy postanowienie sądu o udzieleniu zabezpieczenia roszczenia z tytułu opłat portowych poprzez zajęcie statku, oparte na wykładni art. 1 ust. 1 pkt q Konwencji z 1952 r. w związku z art. 91 pkt 1 Kodeksu morskiego i art.…
- IV CSK 202/13 2014-02-28Czy polskim sądom przysługuje jurysdykcja krajowa do rozpoznania sprawy o zapłatę opłat portowych, gdy statek został zajęty w polskim porcie, a wierzytelność nie jest wierzytelnością morską w rozumieniu konwencji międzyn…
- II PSK 40/21 2021-03-17Czy podróż służbowa odbywana na promie kursującym po morzu terytorialnym lub na statku pod polską banderą, stanowi podróż zagraniczną w rozumieniu przepisów prawa pracy dotyczących należności z tytułu podróży służbowej?
Powołane przepisy
art. 30 ust. 1art. 30 pkt 1art. 390 KPKart. 29 ust. 1art. 1 ust. 1art. 3 § 1 KK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.