VI KZP 47/73
UchwałaIzba Karna1974-03-21
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieumyślne spowodowanie poważnej szkody w cudzym mieniu w wyniku naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym jest jednym ze skutków powodujących odpowiedzialność karną na podstawie art. 145 § 1 k.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy udzielił odpowiedzi twierdzącej. Nieumyślne spowodowanie poważnej szkody w cudzym mieniu w wyniku naruszenia przez sprawcę zasad bezpieczeństwa w ruchu jest jednym ze skutków powodujących odpowiedzialność karną na podstawie art. 145 § 1 k.k. Chodzi o konkretne przedmioty majątkowe, które uległy uszkodzeniu (damnum emergens), a nie o utracone korzyści (lucrum cessans), które mogą być dochodzone jedynie na drodze cywilnoprawnej.Stan faktyczny
Sąd Najwyższy rozpatrywał zagadnienie prawne dotyczące wykładni art. 145 § 1 k.k., przedstawione przez Sąd Wojewódzki. Dotyczyło ono tego, czy określenie "poważna szkoda w mieniu" obejmuje szkodę konkretnie wyrządzoną, czy też szkodę powstałą wskutek niemożności używania uszkodzonego mienia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił odpowiedź na przedstawione zagadnienie prawne.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes F. Wróblewski. Sędziowie: A. Hapon (współsprawozdawca), H. Kempisty, S. Kotowski, Z. Nyczaj, A. Pyszkowski, K. Wagner (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: T. Guzkiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Stanisława Z., oskarżonego z art. 214 § 1 i z art. 145 § 1 i 3 k.k., po rozpoznaniu przedstawionego na podstawie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki dla Województwa Warszawskiego w Warszawie postanowieniem z dnia 13 października 1973 r. i przekazanego przez Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 20 grudnia 1973 r. do rozstrzygnięcia powiększonemu składowi tegoż Sądu zagadnienia prawnego:"Czy określenie "poważna szkoda w mieniu" użyte w art. 145 § 1 k.k. obejmuje szkodę konkretnie w mieniu wyrządzoną, czy też szkodę powstałą wskutek niemożności używania uszkodzonego mienia?"i po wysłuchaniu wniosku prokuratorauchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneNieumyślne spowodowanie poważnej szkody w cudzym mieniu w wyniku naruszenia przez sprawcę zasad bezpieczeństwa w ruchu jest jednym ze skutków powodujących odpowiedzialność karną na podstawie art. 145 § 1 k.k.Bezpośrednie powiązanie przez ustawodawcę naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu ze spowodowaniem szkody w mieniu prowadzi do wniosku, że chodzi o konkretne przedmioty majątkowe (pojazdy, urządzenia, instalacje itp.), które uległy uszkodzeniu (damnum emergens).Ewentualne dalsze konsekwencje w postaci utraconych korzyści, które mógłby pokrzywdzony osiągnąć, gdyby mu sprawca nie wyrządził szkody (lucrum cessans), nie mają znaczenia dla oceny, czy dyspozycja art. 145 § 1 k.k. została wypełniona. Utracone korzyści mogą być bardzo poważne nawet przy niewielkim uszkodzeniu, jeżeli jego usunięcie wymagało dłuższego czasu (np. niemożność uzyskania krótkiego terminu naprawy, konieczność wymiany uszkodzonej nietypowej części).Utracone korzyści nie są wykładnikiem siły zderzenia oraz skali wypadku i nie mogą pod względem przedmiotowym przemawiać za penalizacją; podmiotowo zaś zagadnienie utraconych korzyści jest oderwane od świadomości sprawcy, który nie ma możliwości i powinności ich przewidzenia. Dlatego Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że utracenie korzyści może być wyłącznie tytułem do roszczenia cywilnoprawnego, a pozbawione jest znaczenia dla karnoprawnej oceny, czy zostało popełnione przestępstwo.
Powiązane orzeczenia
- Rw 273/76 1976-10-19Czy w przypadku spowodowania wypadku drogowego, w którym pokrzywdzony doznał obrażeń ciała, ale nie ciężkich, kwalifikacja prawna czynu powinna być oparta na art. 145 § 1 k.k., a nie na art. 145 § 1 i 2 k.k.?
- II KKN 253/98 2000-12-20Czy naruszenie zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego, w tym przekroczenie prędkości, może stanowić podstawę odpowiedzialności karnej na podstawie art. 145 § 1 k.k. z 1969 r. bez konieczności wykazania bezpośredniego związ…
- III KK 471/18 2019-07-24Czy zachowanie sprawcy, który umyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym i doprowadził do zderzenia pojazdów, może być uznane za przyczynę ciężkich obrażeń ciała pokrzywdzonego, nawet jeśli pokrzywdzony rów…
- V KRN 507/72 1972-12-19Czy w przypadku skazania za przestępstwo drogowe, sądy obu instancji należycie rozważyły wszystkie okoliczności faktyczne mające znaczenie dla oceny prawnej czynu, w tym kwestię powrotu do przestępstwa i prawidłowej ocen…
- III KK 345/16 2017-03-08Czy naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym w sposób nieumyślny może stanowić podstawę do przypisania sprawcy odpowiedzialności za przestępstwo sprowadzenia katastrofy w ruchu lądowym z art. 173 § 4 k.k., jeśli…
Powołane przepisy
art. 214 § 1art. 145 § 1art. 390 § 1 KPKart. 145 § 1 KK§ 1
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności.