VI KZP 47/73
UchwałaIzba Karna1974-03-21
Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes F. Wróblewski. Sędziowie: A. Hapon (współsprawozdawca), H. Kempisty, S. Kotowski, Z. Nyczaj, A. Pyszkowski, K. Wagner (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: T. Guzkiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Stanisława Z., oskarżonego z art. 214 § 1 i z art. 145 § 1 i 3 k.k., po rozpoznaniu przedstawionego na podstawie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki dla Województwa Warszawskiego w Warszawie postanowieniem z dnia 13 października 1973 r. i przekazanego przez Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 20 grudnia 1973 r. do rozstrzygnięcia powiększonemu składowi tegoż Sądu zagadnienia prawnego:"Czy określenie "poważna szkoda w mieniu" użyte w art. 145 § 1 k.k. obejmuje szkodę konkretnie w mieniu wyrządzoną, czy też szkodę powstałą wskutek niemożności używania uszkodzonego mienia?"i po wysłuchaniu wniosku prokuratorauchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneNieumyślne spowodowanie poważnej szkody w cudzym mieniu w wyniku naruszenia przez sprawcę zasad bezpieczeństwa w ruchu jest jednym ze skutków powodujących odpowiedzialność karną na podstawie art. 145 § 1 k.k.Bezpośrednie powiązanie przez ustawodawcę naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu ze spowodowaniem szkody w mieniu prowadzi do wniosku, że chodzi o konkretne przedmioty majątkowe (pojazdy, urządzenia, instalacje itp.), które uległy uszkodzeniu (damnum emergens).Ewentualne dalsze konsekwencje w postaci utraconych korzyści, które mógłby pokrzywdzony osiągnąć, gdyby mu sprawca nie wyrządził szkody (lucrum cessans), nie mają znaczenia dla oceny, czy dyspozycja art. 145 § 1 k.k. została wypełniona. Utracone korzyści mogą być bardzo poważne nawet przy niewielkim uszkodzeniu, jeżeli jego usunięcie wymagało dłuższego czasu (np. niemożność uzyskania krótkiego terminu naprawy, konieczność wymiany uszkodzonej nietypowej części).Utracone korzyści nie są wykładnikiem siły zderzenia oraz skali wypadku i nie mogą pod względem przedmiotowym przemawiać za penalizacją; podmiotowo zaś zagadnienie utraconych korzyści jest oderwane od świadomości sprawcy, który nie ma możliwości i powinności ich przewidzenia. Dlatego Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że utracenie korzyści może być wyłącznie tytułem do roszczenia cywilnoprawnego, a pozbawione jest znaczenia dla karnoprawnej oceny, czy zostało popełnione przestępstwo.
Powołane przepisy
art. 214 § 1art. 145 § 1art. 390 § 1 KPKart. 145 § 1 KK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026.