VI KZP 64/70
UchwałaIzba Karna1971-01-21
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żołnierz odbywający zasadniczą służbę wojskową lub pełniący służbę wojskową w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego, skazany wyrokiem, ponosi opłatę sądową określoną w art. 8 dekretu z dnia 23 stycznia 1947 r. o opłatach sądowych w sprawach karnych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchwalił, że żołnierz odbywający zasadniczą służbę wojskową lub pełniący służbę wojskową w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego, skazany wyrokiem, ponosi opłatę sądową określoną w art. 8 dekretu z dnia 23 stycznia 1947 r. o opłatach sądowych w sprawach karnych. Wynika to z faktu, że art. 547 § 3 k.p.k. zwalnia żołnierzy jedynie od ponoszenia kosztów postępowania, a nie od opłat sądowych, które stanowią odrębną kategorię kosztów sądowych.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki w Rzeszowie przedstawił Sądowi Najwyższemu kwestię prawną dotyczącą obowiązku ponoszenia opłat sądowych przez żołnierzy zasadniczej służby wojskowej lub kandydatów na żołnierzy zawodowych w przypadku skazania. Kwestia ta dotyczyła interpretacji art. 8 dekretu o opłatach sądowych w sprawach karnych w kontekście art. 547 § 3 k.p.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił udzielić odpowiedzi na przedstawioną kwestię prawną.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia A. Pyszkowski. Sędziowie: M. Budzianowski (sprawozdawca), L. Jax. Prokurator Prokuratury Generalnej: T. Guzkiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Henryka Ś., oskarżonego z art. 236 § 1 lit. a) d.k.k. w związku z art. 1 ustawy z dnia 22 maja 1958 r. (Dz. U. Nr 34, poz. 152), po rozpoznaniu przedstawionej w trybie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki w Rzeszowie postanowieniem z dnia 7 sierpnia 1970 r. kwestii prawnej wymagającej zasadniczej wykładni ustawy:"Czy oskarżony, będący w dniu wydania wyroku skazującego żołnierzem zasadniczej służby wojskowej lub żołnierzem pełniącym służbę wojskową w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego, ponosi opłatę sądową wymienioną w art. 8 dekretu z dnia 23 stycznia 1947 r. o opłatach sądowych w sprawach karnych (Dz. U. Nr 19, poz. 73 z późn. zm.)?"i po wysłuchaniu wniosku prokuratora uchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneW myśl art. 547 § 3 k.p.k., w razie skazania żołnierza odbywającego zasadniczą służbę wojskową lub pełniącego służbę wojskową w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego koszty postępowania ponosi Skarb Państwa. Jest to wyjątek od zasady wyrażonej w § 1 wymienionego wyżej przepisu.Pojęcie kosztów postępowania określa ustawa w art. 554 k.p.k. Zgodnie natomiast z art. 1 ust. 1 dekretu z dnia 23 stycznia 1947 r. o opłatach sądowych w sprawach karnych (Dz. U. Nr 19, poz. 73 z późn. zm.) opłaty sądowe i koszty postępowania stanowią koszty sądowe.Skoro zatem przepis art. 547 § 3 k.p.k., zwalniający żołnierza pełniącego służbę wojskową zasadniczą lub pełniącego służbę wojskową w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego od ponoszenia kosztów, wymienia jedynie koszty postępowania, to należy przyjąć, że uregulowanie to dotyczy tej tylko części kosztów sądowych.Natomiast przepis ten nie obejmuje opłat sądowych, od uiszczenia których skazany będący żołnierzem może być zwolniony jedynie w warunkach, o których mowa w art. 4 cytowanego wyżej dekretu, to znaczy wówczas, gdy zostanie stwierdzone, że uiszczenie opłaty byłoby zbyt uciążliwe dla skazanego lub najbliższej rodziny będącej na jego utrzymaniu.Za takim stanowiskiem przemawia nadto wspomniany wyżej wyjątkowy charakter przepisu art. 547 § 3 k.p.k. (co nie pozwala na stosowanie wykładni rozszerzającej) oraz brak odpowiedniego przepisu we wspomnianym dekrecie o opłatach sądowych.
Powiązane orzeczenia
- Rw 199/77 1977-07-06Czy żołnierz odbywający zasadniczą służbę wojskową jest zwolniony z obowiązku uiszczania opłat w sprawach karnych, mimo że sąd pierwszej instancji zasądził je od niego?
- WK 7/13 2013-07-03Czy żołnierz pełniący służbę w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego, skazany za wykroczenie, może być obciążony kosztami postępowania sądowego?
- WK 9 13 2013-07-10Czy żołnierz pełniący służbę w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego, skazany za wykroczenie, może być obciążony kosztami postępowania sądowego, w tym opłatą?
- WK 8/13 2013-07-10Czy żołnierz pełniący służbę w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego, skazany za wykroczenie, może być obciążony kosztami postępowania sądowego, w tym opłatą?
- WK 5/13 2013-07-03Czy żołnierz pełniący służbę w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego, skazany za wykroczenie, może być obciążony kosztami postępowania sądowego, w tym opłatą?
Powołane przepisy
art. 236 § 1art. 1art. 390 § 1 KPKart. 8art. 547 § 3 KPKart. 554 KPKart. 1 ust. 1art. 4§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026.