I NSP 136/22

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2022-04-27

Skład orzekający: Aleksander Stępkowski, Marek Dobrowolski, Adam Redzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona w postępowaniu dotyczącym takiej skargi?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki nie może być wniesiona w postępowaniu dotyczącym takiej skargi. Postępowanie to ma charakter incydentalny i wpadkowy, a jego celem jest kontrola sprawności postępowania głównego. Ustawa o skardze na przewlekłość zawiera zamknięty katalog postępowań, w których skarga taka jest dopuszczalna, a postępowanie ze skargi na przewlekłość nie jest w nim uwzględnione.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym, wnosząc o stwierdzenie przewlekłości i zasądzenie kwoty pieniężnej. Wniósł również o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego oraz zwolnienie od opłaty od skargi. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki oraz umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I NSP 136/22 POSTANOWIENIE Dnia 27 kwietnia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Aleksander Stępkowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Marek Dobrowolski SSN Adam Redzik w sprawie ze skargi M. J. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w […] w sprawie o sygn. VI S […], na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 27 kwietnia 2022 r., 1. odrzuca skargę; 2. umarza postępowanie w przedmiocie wniosku skarżącego M. J. o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie opłaty od skargi. UZASADNIENIE M. J. (dalej: skarżący), zastępowany przez adwokata A. N., złożył skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w […] w sprawie pod sygn. akt VI S […] (ze skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w […] pod sygn.akt VI S […]; sygn. akt Sądu Okręgowego w W. XXVII S […]), która wpłynęła do Sądu Najwyższego 8 kwietnia 2022 r., i wniósł o stwierdzenie przewlekłości postępowania oraz zasądzenie kwoty, jaką Sąd Najwyższy uzna za uzasadnioną w celach prewencyjnych, lecz nie mniej niż 2 000 zł tytułem przewlekłości postępowania. Nadto skarżący wniósł o zasądzenie kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu skargowym oraz zwolnienie od opłaty od skargi. 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 1. Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz.U. 2018, poz. 75 ze zm., dalej: ustawa o skardze na przewlekłość) – strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość, skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie. 2. Artykuł 3 ustawy o skardze na przewlekłość zawiera zamknięty katalog postępowań, w których stronom przysługuje uprawnienie do wniesienia skargi. Skoro w katalogu tym nie znalazło się postępowanie w przedmiocie naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, to jest to jednoznaczne ze stwierdzeniem, że w takim postępowaniu skarga tego rodzaju nie służy. Wielokrotnie w tym przedmiocie wypowiadał się już Sąd Najwyższy i jego linia orzecznicza jest w tym przedmiocie ugruntowana (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z: 9 stycznia 2018 r., KSP 21/17; 2 października 2017 r., WSP 1/17; 12 stycznia 2017 r., WSP 2/16). Postępowanie ze skargi na przewlekłość nie jest samodzielnym postępowaniem (por. uchwała siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 16 listopada 2004 r., III SPP 42/04), ma ono charakter incydentalny, wpadkowy – jego istotą jest wyłącznie kontrola sprawności toczącego się postępowania głównego i przeciwdziałanie istniejącej przewlekłości. Zgodnie z treścią art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, w sprawach nieuregulowanych w ustawie do postępowania toczącego się na skutek skargi sąd 3 stosuje odpowiednio przepisy o postępowaniu zażaleniowym obowiązujące w postępowaniu, którego skarga dotyczy. W przedmiotowej sprawie obliguje to do odpowiedniego stosowania przepisów Kodeksu postępowania cywilnego Wobec powyższego, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość orzekł jak w sentencji. 3. Konsekwencją odrzucenia skargi na przewlekłość postępowania wobec jej niedopuszczalności jest zbędność orzekania w przedmiocie wniosku skarżącego o zwolnienie go z kosztów sądowych w zakresie opłaty od skargi. Postępowanie w tym zakresie należało zatem umorzyć na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. i w zw. z art. 355 k.p.c. a.s.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 2 ust. 1art. 5 ust. 1art. 8 ust. 2art. 3986 § 3 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 39821 KPCart. 391 § 1 KPCart. 355 KPC§ 3§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy