I NSP 154/25

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-07-23

Skład orzekający: Tomasz Przesławski, Tomasz Demendecki, Adam Redzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu apelacyjnym toczącym się przed Sądem Apelacyjnym w W. w sprawie o sygn. VI ACa (...)/24 nastąpiło naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki?
Ratio decidendi
Skarga na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki nie zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ dotychczasowy przebieg postępowania apelacyjnego, obejmujący czynności procesowe i wyznaczenie terminów rozpraw, nie dawał podstaw do przypisania Sądowi Apelacyjnemu nieuzasadnionej zwłoki. Sąd Najwyższy uznał skargę za przedwczesną, wskazując, że ocena aktywności sądu powinna uwzględniać całokształt okoliczności sprawy, a nie tylko okres od wpływu akt.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na przewlekłość postępowania apelacyjnego, zarzucając Sądowi Apelacyjnemu w W. brak doręczenia odpisu apelacji powodowi przez ponad 4 miesiące od zarejestrowania sprawy. Sąd Apelacyjny argumentował, że czas trwania postępowania nie jest niezadowalający, gdyż wyznaczono termin rozprawy, a dalsze odroczenie nastąpiło z przyczyn dowodowych. Sąd Najwyższy analizował akta sprawy, stwierdzając, że od wpływu akt do Sądu Apelacyjnego minęło niespełna 4 miesiące, a podjęte czynności nie wskazują na nieuzasadnioną zwłokę.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.

Pełny tekst orzeczenia

I NSP 154/25 POSTANOWIENIE Dnia 23 lipca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Przesławski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Tomasz Demendecki SSN Adam Redzik w sprawie ze skargi J. E. B., J. B., A. B. na naruszenie prawa stron do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w W. w sprawie o sygn. VI ACa (...)/24, przy udziale Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Apelacyjnego w W., po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 23 lipca 2025 r., oddala skargę. Tomasz Demendecki Tomasz Przesławski Adam Redzik MR UZASADNIENIE J. E. B., J. B. oraz A. B. (dalej: „skarżący”), działając przez pełnomocnika profesjonalnego, pismem datowanym na 10 marca 2025 r. wnieśli skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w W., sygn. VI ACa (...)/24, wnosząc o: 1. stwierdzenie przewlekłości postępowania toczącego się przed Sądem Apelacyjnym w W., VI Wydział Cywilny, w sprawie o sygn. akt VI ACa (...)/24; I NSP 154/25 2 2. przyznanie od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w W., VI Wydział Cywilny, na rzecz Skarżących kwotę 3 000 zł, 3. zasądzenie od Skarbu Państwa – Sądu Apelacyjnego w W. na rzecz skarżących kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazano, że „Sąd Apelacyjny w W. rozpoczął procedowanie w sprawie poprzez zarejestrowanie jej w systemie, a następnie wyznaczenie sędziego jeszcze w październiku 2024 roku, lecz do tej pory tj. od ponad 4 miesięcy, Sąd nie doręczył odpisu apelacji Powodowi uniemożliwiając mu tym samym odniesienie się do zarzutów w niej przytoczonych”. Pismem z 11 lipca 2025 r. Prezes Sądu Apelacyjnego w W. zgłosił swój udział w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu wskazano, że „w ocenie uczestnika czas trwania postępowania apelacyjnego, licząc od dnia 4 października 2024 r. nie może zostać uznany za niezadowalający, zważywszy, że już [w] dniu 31 marca 2025 r. został w sprawie wyznaczony termin rozprawy na dzień 11 lipca 2025 r., a zatem w ciągu niecałych 9 miesięcy od dnia, kiedy akta zostały przekazane do Sądu Apelacyjnego w W.. W postępowaniu apelacyjnym zostały zatem podjęte czynności, nadające bieg apelacji pozwanego, a rozprawa apelacyjna została odroczona do dnia 21 listopada 2025 r. z przyczyn dowodowych, co uzasadnia wniosek, że sprawa rokuje jej rychłe zakończenie przed Sądem Apelacyjnym w W.”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga wniesiona w trybie ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratura i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725 ze zm., dalej także jako: „u.s.p.p.”) nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.s.p.p. strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające I NSP 154/25 3 do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Ustawodawca w art. 2 ust. 2 u.s.p.p. wskazał elementy podlegające analizie na etapie postępowania w przedmiocie przewlekłości. W świetle tego przepisu dokonując oceny uwzględnia się łączny dotychczasowy czas postępowania od jego wszczęcia do chwili rozpoznania skargi, niezależnie od tego, na jakim etapie skarga została wniesiona, a także charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenie dla strony, która wniosła skargę, rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Wskazać należy, że ustawodawca nie zdecydował się na określenie terminu, po upływie którego następuje przewlekłość postępowania. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że wielomiesięczną bezczynność sądu, polegającą na niewyznaczaniu rozprawy bądź niepodejmowaniu czynności należy utożsamiać z przewlekłością sądu (m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z 12 grudnia 2018 r., I NSP 40/18; z 11 września 2019 r., I NSP 88/19; z 14 listopada 2019 r., I NSP 151/19; z 12 maja 2020 r., I NSP 37/20; z 27 października 2020 r., I NSP 151/20). Ocena przewlekłości postępowania ma jednak charakter indywidualny i uwzględnia okoliczności konkretnej sprawy (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 11 lipca 2019 r., I NSP 48/19; z 6 maja 2020 r., I NSP 34/20; z 10 listopada 2020 r., I NSP 142/20; z 28 września 2021 r., I NSP 145/21). W toku postępowania o stwierdzenie przewlekłości postępowania sąd oceniający sprawę analizuje nie tylko okres zaniechania jej rozpoznania, lecz bierze pod uwagę wszystkie kryteria, o których stanowi art. 2 ust. 2 u.s.p.p. Na potrzeby niniejszego postępowania dokonano analizy akt postępowania toczącego się w Sądzie Apelacyjnym w W. o sygn. VI ACa (...)/24. Akta sprawy wpłynęły do Sądu Apelacyjnego w W. 4 października 2024 r. (data prezentaty, k. 273). 4 października 2024 r. przeprowadzono w systemie SLPS losowanie sędziego referenta (k. 274). I NSP 154/25 4 4 października 2024 r. zarządzono wpisanie sprawy do repertorium ACa oraz zawiadomienie uczestników postępowania o składzie wyznaczonym do rozpoznania apelacji (k. 275). Zarządzeniem z 24 marca 2025 r. przeprowadzono kontrolę formalną apelacji oraz zarządzono doręczenie odpisu apelacji stronie powodowej (k. 278). Zarządzeniem z 31 marca 2025 r. wyznaczono termin rozprawy na dzień 11 lipca 2025 r. (k. 281). Na terminie rozprawy 11 lipca 2025 r. odroczono rozprawę do dnia 21 listopada 2025 r. z uwagi na koniczność wypożyczenia akt innej sprawy (k. 300-301). Przedstawiony przebieg postępowania apelacyjnego nie daje podstaw do przypisania Sądowi Apelacyjnemu w W. nieuzasadnionej zwłoki w rozpoznaniu sprawy. Całokształt okoliczności sprawy przesądza o braku bezczynności Sądu Apelacyjnego i skutkuje oddaleniem skargi. Sąd Apelacyjny w W. podejmuje czynności zmierzające do rozpoznania sprawy. Podkreślić należy, że w ocenie Sądu Najwyższego wywiedziona skarga jest niejako „przedwczesna”. Została bowiem wniesiona niespełna 4 miesiące po wpływie akt sprawy do Sądu Apelacyjnego w W.. Ocena dotychczasowej aktywności sądu rozpoznającego apelację, w szczególności fakt, że w sprawie odbyła się już rozprawa, daje podstawy do przyjęcia rychłego zakończenia postępowania, na co słusznie zwrócił uwagę Prezes Sądu Apelacyjnego w W.. Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 12 ust. 1 u.s.p.p., oddalił skargę. Tomasz Demendecki Tomasz Przesławski Adam Redzik MR [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 2 ust. 1art. 2 ust. 2art. 12 ust. 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy