I NSP 20/19

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2019-05-08

Skład orzekający: Ewa Stefańska, Marcin Łochowski, Mirosław Sadowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeśli postępowanie apelacyjne trwało krócej niż dwanaście miesięcy od momentu wpływu akt do sądu drugiej instancji do momentu wyznaczenia terminu rozprawy?
Ratio decidendi
Prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki nie zostało naruszone, jeśli postępowanie apelacyjne zostało zakończone lub termin rozprawy został wyznaczony przed upływem dwunastu miesięcy od wpływu akt sprawy do sądu drugiej instancji. Okres oczekiwania na termin rozprawy apelacyjnej, nawet jeśli przypada po upływie dwunastu miesięcy od wpływu akt, nie stanowi naruszenia prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeśli termin ten został wyznaczony przed upływem tego dwunastomiesięcznego okresu.
Stan faktyczny
Strona wniosła skargę na przewlekłość postępowania apelacyjnego, twierdząc, że od wniesienia apelacji minął blisko rok bez podjęcia czynności. Akta sprawy wpłynęły do Sądu Apelacyjnego w dniu 26 marca 2018 r. Odpowiedź na skargę wskazała, że termin rozprawy apelacyjnej został wyznaczony na dzień 19 czerwca 2019 r., a długi okres oczekiwania wynika z dużej liczby spraw i trudności kadrowych. Sąd Najwyższy ustalił, że termin rozprawy został wyznaczony na dzień 12 czerwca 2019 r., co nastąpiło przed upływem dwunastu miesięcy od wpływu akt do sądu drugiej instancji.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I NSP 20/19 POSTANOWIENIE Dnia 8 maja 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Ewa Stefańska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Marcin Łochowski SSN Mirosław Sadowski w sprawie ze skargi D. Ł. z udziałem Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Apelacyjnego w […] na przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym w […] o sygn. akt III AUa […] po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 8 maja 2019 r. oddala skargę. UZASADNIENIE Pismem z dnia 14 lutego 2019 r. D. Ł. wniosła skargę na naruszenie jej prawa do rozpoznania bez nieuzasadnionej zwłoki sprawy toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w […] pod sygn. akt III AUa […], domagając się stwierdzenia przewlekłości tego postępowania oraz wydania Sądowi Apelacyjnemu w […] zalecenia przeprowadzenia niezbędnych czynności celem wyznaczenia terminu rozprawy apelacyjnej i rozpatrzenia apelacji. Ponadto wniosła o przyznanie od Skarbu Państwa na jej rzecz sumy pieniężnej w wysokości 10.000 zł oraz zasądzenie kosztów postępowania skargowego. Zdaniem skarżącej, w niniejszej sprawie doszło do długotrwałego zaniechania wyznaczenia terminu rozprawy apelacyjnej. Podniosła, że apelacja od wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 11 stycznia 2018 r. została wniesiona w dniu 12 lutego 2018 r., zaś pismem z dnia 21 lutego 2018 r. została ona zobowiązana do uzupełnienia braku fiskalnego 2 apelacji. Akta sprawy wraz z apelacją wpłynęły do Sądu Apelacyjnego w […] w dniu 26 marca 2018 r. i od tego czasu, tj. przez okres blisko roku, w sprawie nie zostały podjęte jakiekolwiek czynności, a w szczególności nie został wyznaczony termin rozprawy apelacyjnej. W odpowiedzi na skargę podniesiono, że akta sprawy z odwołania D. Ł. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych o zwrot nienależnie pobranego świadczenia wpłynęły do Sądu Apelacyjnego w […] wraz z apelacją w dniu 26 marca 2018 r. Zarządzeniem z dnia 4 kwietnia 2018 r. sprawa została zarejestrowana w repertorium pod sygn. akt III AUa […]. Następnie zarządzeniem z dnia 19 lutego 2019 r. został wyznaczony termin rozprawy apelacyjnej na dzień 19 czerwca 2019 r. Wskazano, że długi okres oczekiwania na termin rozprawy nie jest wynikiem bezczynności i zaniedbań ze strony sędziego, lecz wynika z dużego wpływu spraw oraz trudności kadrowych. Jednocześnie zauważono, że pełnomocnik skarzącej nie zgłosił wniosku o przyspieszenie terminu rozprawy, zaś sprawa o zwrot nienależnie pobranego świadczenia nie należy do kategorii spraw pilnych, wymienionych w przepisie § 2 pkt 5f rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 grudnia 2015 r. Regulamin urzędowania sądów powszechnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 2316 ze zm.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (jednolity tekst: Dz.U. z 2018 r., poz. 75 ze zm., zwanej dalej „ustawą”), strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej 3 dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Przy tym, ustawa ta nie określa wprost, jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. W judykaturze zasadniczo za przewlekłe uznaje się postępowanie, w którym w danej instancji nie wyznaczono rozprawy przez ponad dwanaście miesięcy (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 stycznia 2018 r., III SPP 56/17). Z akt sprawy toczącej się z odwołania D. Ł. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych o zwrot nienależnie pobranego świadczenia wynika, że akta sprawy wraz z apelacją skarżącej od wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 11 stycznia 2018 r. zostały przekazane Sądowi Apelacyjnemu w […] w dniu 26 marca 2018 r. Sprawa ta została zarejestrowana w repertorium pod sygn. akt III AUa […], a następnie zarządzeniem z dnia 19 lutego 2019 r. w sprawie tej wyznaczony został termin rozprawy apelacyjnej na dzień 12 czerwca 2019 r. (a nie - jak błędnie wskazano w odpowiedzi na skargę - na dzień 19 czerwca 2019 r.). Pismem z dnia 26 lutego 2019 r. pełnomocnik skarżącej został zawiadomiony o terminie rozprawy. Oznacza to, że w przedmiotowej sprawie rozprawa apelacyjna została wyznaczona jeszcze przed upływem dwunastu miesięcy od wpłynięcia akt sprawy do sądu drugiej instancji. Co prawda termin rozprawy apelacyjnej wyznaczono na dzień przypadający po upływie powyższego okresu, jednakże z tej przyczyny nie można uznać, aby w niniejszej sprawie doszło do naruszenia prawa skarżącej do rozpoznania jej sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Przy tym, słusznie podniesiono w odpowiedzi na skargę, że sprawa o zwrot nienależnie pobranego świadczenia nie należy do katalogu spraw pilnych, o których mowa w § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 grudnia 2015 r. Regulamin urzędowania sądów powszechnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 2316 ze zm.). Z tych przyczyn, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, orzeczono jak wyżej.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 2 ust. 1art. 12 ust. 1§ 2 pkt 5

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy